Rostov-na-Donu

Rusya'nın Rostov Oblastı'nda Don Nehri'nin sağ sahlinde bulunan bir kenti

Rostov-na-Donu (Rusça: Ростов-на-Дону), bir liman kenti ve Rostov Oblastı ve Rusya'nın Güney Federal Bölgesi'nin idari merkezidir. Doğu Avrupa Platosu'nun güneydoğu kesiminde, Don Nehri üzerinde, Kuzey Kafkasya'nın kuzeyindeki Azak Denizi'nden 32 kilometre (20 mi) uzakta yer alır. Şehrin güneybatı banliyöleri Don Nehri deltasına bitişiktir. Nüfusu bir milyonun üzerindedir (1.125.000). Rostov, 2018 FIFA Dünya Kupası'nın ev sahibi şehirlerinden biriydi.

Rostov-na-Donu
Ростов-на-Дону
Rostov-na-Donu Ростов-на-Дону bayrağı
Bayrak
Rostov-na-Donu Ростов-на-Дону arması
Arma
Rostov Oblastı'nın Rusya'daki konumu
Rostov Oblastı'nın Rusya'daki konumu
Ülke Rusya Rusya
Oblast Rostov Oblastı
Kuruluş (gorod) 1749 (1807)
İdare
 • Belediye Başkanı Mihail Çernişev
Yüzölçümü
 • Toplam 348,5 km² (1.345 mil²)
Rakım 50 m (160 ft)
Nüfus
 • Toplam 1 115 000
Zaman dilimi UTCUTC+4 (MSK)
Alan kodları 60 401
Tel: +7 863

Moskova'nın 1.076 kilometre güneydoğusunda ve Don Nehri'nin ağzından 46 kilometre yukarısında yer alır. Şehrin karşısında Don Nehri'nin sağ sahlinde Bataysk ve batısında Azak şehri bulunur.

TarihiDüzenle

Kuruluştan 20. yüzyılın başlarınaDüzenle

Antik çağlardan beri, Don Nehri ağzının etrafındaki bölge kültürel ve ticari öneme sahipti. Eski yerli sakinler İskit, Sarmat ve Savromat kabilelerini içeriyordu. Eski bir Yunan kolonisi olan Tanais'in, Cenevizliler idaresi altında iken Tana Kalesi'nin, Osmanlı İmparatorluğu döneminde Azak Kalesi'nin yönetimindeki bulunduğu yerdi.

1749'da, Don'un bir kolu olan Temernik Nehri üzerinde, Türkiye ile olan ticareti kontrol etmek için Büyük Petro'nun kızı İmparatoriçe Yelizaveta'nın Fermanı ile[1] özel bir hanedan kuruldu. Eski kuzey kasabası Büyük Rostov'un büyükşehir piskoposu olan Rostovlu Dimitry'nin adını taşıyan bir kale ile aynı yerde bulunuyordu. Azak Denizi'ne daha yakın bir kasaba olan Azak, bölgedeki ticari önemini yavaş yavaş yeni kurulan kaleye devretti.[2]

1756 yılında, Don'un üst kıyılarındaki "tüccar yerleşiminde" (Kupecheskaya Sloboda) "Konstantinopolis'in Rus ticaret şirketi" kuruldu. 18. yüzyılın sonlarına doğru, dönemin Osmanlı Karadeniz topraklarının Rusya İmparatorluğu'na dahil edilmesiyle yerleşim, bir sınır karakolu olarak askeri açıdan stratejik öneminin çoğunu kaybetti.[2]

Yerleşim 1796'da kiralandı ve 1797'de Novorossiysk Valiliği bünyesindeki Rostovsky Uyezd'in makamı haline getirildi.[1] 1806'da resmen Rostov-na-Donu olarak yeniden adlandırıldı. 19. yüzyılda, Rusya'nın iç kesimleriyle olan nehir bağlantıları nedeniyle Rostov, büyük bir ticaret merkezi ve iletişim merkezi haline geldi. Harkov ile bir demiryolu bağlantısı 1870 yılında tamamlandı, diğer bağlantılar 1871'de Voronej'e ve 1875'te Vladikavkaz'a yapıldı.

İletişimdeki gelişmelerle birlikte ağır sanayi gelişti. Donets Havzası'ndan gelen kömür ve Krıvıy Rıh'tan gelen demir cevheri, 1846'da bir demir dökümhanesinin kurulmasını destekledi. 1859'da pompa ve buhar kazanı üretimine başlandı. Endüstriyel büyümeye hızlı bir nüfus artışı eşlik etti: on dokuzuncu yüzyılın sonlarına doğru Rostov'da 119.500 kişilik bir nüfus ve yaklaşık 140 endüstriyel işletme kaydedildi. Liman, özellikle buğday, kereste ve demir cevheri ihracatı açısından güney Rusya'nın en büyük ticaret merkezlerinden biri haline geldi.


15 Aralık 1749'da Rus İmparatorluğu imparatoriçesi Elizaveta'nın emriyle Temernik Nehri'nin kenarında bulunan Bogatovokoldezya'da Osmanlı Devleti ile yapılan ticari faaliyetleri denetlemek için gümrük kuruldu. 1756 yılında Rusya Konstantinopolis Ticaret Şirketi kuruldu ve Kupeçeskaya Sloboda olarak adlandırıldı. 1760-61 kale yapıldı ve 1761'de II. Katerina tarafından o dönemde azizliği kabul edilen Rostov'lu Dmitri'nin adından alınarak Rostov adı verildi. 1779'da Kırım'dan göç eden Ermeniler tarafından Nor Nahiçevan (Ermenice "Yeni Nahçıvan", bugünkü Proretarski semti) kuruldu. 1796'da gorod statüsü verilip Rostov Veliki ile ayırt etmek için Rostov-na-Donu olarak değiştirildi. 1797'de Rostov-na-Donu ve Nor Nahiçevan Novorossisk Guberniyası'na bağlandı.

1779'da Rostov-na-Donu ile Kırım'dan gelen Ermeni mültecilerin yerleştirildiği Nahçıvan-na-Donu birleşti. İki yerleşim, bir buğday tarlasıyla birbirinden ayrılmaktaydı. 1928'de iki kasaba birleştirildi. Eski şehir sınırı, Rostov-na-Donu'nun merkezindeki Teatralnaya Meydanı'nın altında yer almaktadır. 1928'de, o zamana kadar komşu olan Nahçıvan-na-Donu kenti ile birleşmesinin ardından Rostov, Rusya'nın üçüncü büyük şehri haline geldi.

20. yüzyılın başlarında, yaz aylarında kolera salgınları sık sık görülmeye başlandı.

20. yüzyılDüzenle

 
Devrim Parkı'nda bir çeşme

Birinci Dünya Savaşı'nın ardından Rostov-na-Donu, 1917-18'de Almanlar ve Avusturyalılar tarafından işgal edildi.

Rus İç Savaşı sırasında Beyazlar ve Kızıllar, o zamanlar Güney Rusya'nın en yoğun sanayileşmiş şehri olan Rostov-na-Donu için mücadeleye giriştiler. 1928'de bölgesel hükümet, Novoçerkassk'ın eski Kazak başkentinden Rostov-na-Donu'a taşındı.

Sovyet yıllarında Bolşevikler, Rostov-na-Donu'nun başlıca iki simge yapısını yıktılar: St. Alexander Nevsky Katedrali (1908) ve St. George Katedrali (1783–1807).

1928'de Rostov Oblastı kuruldu ve eski Don Askerî Oblastı'nın merkezi olan Novoçerkassk'ın yerine bölgenin merkezi oldu. Aynı yıl Nor Nahiçevan Rostov-na-Donu'nun bir rayonu oldu. 1929'da tarım makine firması Rostselmaş kuruldu.

Rostov-na-Donu şehri ilk olarak 21 Kasım 1941-28 Kasım 1941 arası Nazi Almanyası tarafından işgal edildi. Mavi Durum'nın başlamasıyla 24 Temmuz 1942'da 2. kez Nazi Almanyası'nın eline geçti ve 14 Şubat 1943'te Kızıl Ordu tarafından geri alındı.

İkinci Dünya Savaşı sırasında, Alman kuvvetleri, Rostov-na-Donu'nu ilk olarak Rostov Muharebesi'nde Alman Birinci Panzer Ordusu'nun saldırılarından sonra 19/20 Kasım 1941'den 2 Aralık 1941'e[3] ve daha sonra 23 Temmuz 1942'den 14 Şubat 1943'e kadar yedi ay boyunca işgal altında tuttu. Kasaba, petrol ve mineral bakımından zengin bir bölge olan Kafkasya'ya erişim sağlayan bir demiryolu kavşağı ve bir nehir limanı olarak stratejik öneme sahipti. Şehri İkinci Dünya Savaşı sırasındaki hasardan kurtarmak on yıl aldı.

1942'de 30.000 kadar Rus sivil Alman ordusu tarafından Rostov-na-Donu'ndaki Zmievskaya Balka adlı bir bölgede katledildi. Rostov-na-Donu, Katyn Orman katliamları sırasında katledilen Polonyalılar için bir kanaldı, Polonyalılar, beyaz Polonyalı Katolikler oldukları için Rostov-na-Donu'nda katledildi.

Modern dönemDüzenle

Rostov-na-Donu, 2018'de FIFA Dünya Kupası'nın birkaç maçına ev sahipliği yaptı.

HükümetDüzenle

 
Rostov-na-Donu'nun merkezindeki Şehir Duma binası

İdari bölümler çerçevesinde, ilçelerinkine eşit statüye sahip bir idari birim olan Rostov-na-Donu Urban Okrug olarak listelenmiştir.[4] Bir belediye birimi olarak, bu idari birim aynı zamanda kentsel okrug statüsüne sahiptir.[5]

Şehir bölgeleriDüzenle

Rostov-na-Donu sekiz şehir bölgesine bölünmüştür:[6]

Sıra Şehir Bölgesi Nüfus sayımı
1 Voroshilovsky 213.802
2 Zheleznodorozhny 102.044
3 Kirovsky 65.322
4 Leninsky 80.240
5 Oktyabrsky 165.874
6 Pervomaysky 180.061
7 Proletarsky 120.665
8 Sovetsky 175.725

Demografik bilgilerDüzenle

2010 nüfus sayımına göre, Rostov-na-Donu'nun nüfusu 1.089.261 olarak kaydedildi ve Rusya'nın en kalabalık onuncu şehri oldu.

Demografik evrim
1811 1840 1897 1926 1956 1967 1982 1990 1995
4.000 12.600 119.500 327.700 552.000 757.000 966.000 1.013.300 1.026.000
2002 2006 2010 2012 2013 2014 2015 2017
1.068.000 1.054.900 1.089.900 1.099.500 1.103.700 1.109.800 1.115.000 1.125.000

CoğrafyaDüzenle

İklimDüzenle

1901'de Rostov-na-Donu'nda doğan Albert Parry, çocukluğuna dair anılarında şöyle yazdı:

Arsız güneşin boğucu günleri vardı, ama aynı zamanda Don Nehri'ne bakan balkonlarda serin akşamlar, semaverde yumuşak bir odun kömürü parıltısı, bir bardak haşlama çayın yanında bir kaşıkla ezilmiş olgun kirazlar...[7]

Rostov-na-Donu, nemli bir karasal iklim (Köppen: Dfa) kuşağında yer almaktadır.[8] Kış ayları orta derecede soğuktur, ortalama Ocak sıcaklığı -3.0 °C (26.6 °F) olarak ölçülür. Kaydedilen en düşük sıcaklık -31.9 °C (-25.4 °F) ile Ocak 1940'da meydana geldi.

Yazlar sıcak ve nemlidir; Temmuz sıcaklıkları ortalama +23.4 °C (74.1 °F) olarak ölçülür. Şehrin en yüksek kaydedilen sıcaklığı + 40.2 °C (104.4 °F) ile 7 Temmuz 2020'de kaydedildi. Yıllık ortalama yağış 643 milimetre (25.3 inç), ortalama rüzgar hızı 2.7 m/s ve ortalama hava nemi %72'dir.[9]

  Rostov-na-Donu iklimi  
Aylar Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara
En yüksek sıcaklık (°C) 15,0 19,8 26,0 33,6 35,6 38,4 40,2 40,1 38,1 31,0 23,1 18,5
Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) −0,1 0,7 6,8 16,2 22,6 26,8 29,4 29,0 22,8 14,9 6,4 1,3
Ortalama sıcaklık (°C) −3 −2,8 2,4 10,5 16,6 20,9 23,4 22,7 16,7 9,9 3,0 −1,6
En düşük sıcaklık (°C) −31,9 −30,9 −28,1 −10,4 −4,3 −0,1 7,6 2,6 −4,6 −10,4 −25,1 −28,5
Ortalama yağış (mm) 57 51 52 44 52 65 50 44 43 39 50 67
Kaynak: Pogoda.ru.net[10], NOAA (sun, 1961–1990)[11]

SembollerDüzenle

 
Rostov-na-Donu arması

1996 yılının Aralık ayında, Rostov-na-Donu, şehrin sembolleri olarak bir arma, bir bayrak ve bir belediye başkanlığı dekorasyonunu benimsedi. Rostov-na-Donu'nun ilk arması 1811'de tasarlandı ve Çar tarafından onaylandı. 1904'te bazı değişiklikler yapıldı. Armanın kalıcı bir yağlı boya tablosu, bölgesel yerel tarih müzesinde tutulmaktadır, ancak doğruluğu ve orijinalliği belirsizdir. Haziran 1996'da, Rostov-na-Donu Şehir Duması, St. Dimitry Rostovsky Kalesi'ni temsil eden bir armayı şehir arması olarak kabul etti. Arma üzerindeki eski Rus silahları, Rostov'un Rusya sınırlarının savunmasında oynadığı role atıfta bulunmaktadır. Arma belediye başkanının dekorasyonunu süslemektedir, ancak diğer tüm kullanım durumları önce Şehir Duma tarafından onaylanmak üzere değerlendirilmektedir.

BayrakDüzenle

 
Rostov-na-Donu Bayrağı

Rostov-na-Donu bayrağı 20 Eylül 1864'te Şehir Duması tarafından onaylandı. 19. yüzyılın sonu ve 20. yüzyılın başında Rusya'nın Güney sınırlarını savunan hanedan koruma alayları bu bayrak altında birleştirildi. "Rostov Bayrağı" kasabanın belediye binasında cam içinde muhafaza edilmektedir. Uzunluğu 1.370 milimetre (54 in) ve genişliği 850 milimetre (33 in)'dir. Bayrak binadan sadece Zafer Günü ve Rostov-na-Donu Günü'nde bir şeref kıtası tarafından çıkarılır.  [ <span title="This claim needs references to reliable sources. (April 2014)">alıntı gerekli</span> ] 1870 yılında, değerli veya yarı değerli beyaz metalden işlenmiş oval şekilli bir belediye başkanı tasarımı tanıtıldı. Önde üstte "Rostov-na-Donu" yazısı, ortada Rostov-na-Donu arması ve altta "Belediye Başkanı" yazısı yer alır. Arka tarafında, kabul edildiği gün olan 9 Nisan 1996 yazılıdır. Dekorasyon, büyük bir zincir üzerinde elbisenin üzerine giyilir. Belediye başkanı emekli olduğunda Duma'ya tasarımı geri verir.[kaynak belirtilmeli][ <span title="This claim needs references to reliable sources. (April 2014)">alıntı gerekli</span> ]Don Host Oblastı Amblemi 5 (18) Temmuz 1878'de tanıtıldı. Tüm Büyük Don Ordusu'nun bayrağı, Mayıs 1918'de "Don Kurtuluş Çemberi"nde tanıtıldı.[kaynak belirtilmeli][ <span title="This claim needs references to reliable sources. (April 2014)">alıntı gerekli</span> ]

ÖdüllerDüzenle

EkonomiDüzenle

 
Doğuş Katedrali yakınındaki merkez çarşı

Genel bakışDüzenle

 
Rostov-na-Donu'un görünümü, Mayıs 2007

Rostov'un ticaret kavşağındaki elverişli coğrafi konumu ekonomik kalkınmasını desteklemektedir. Don Nehri, güneybatı Rusya'yı kuzeye bağlayan önemli bir nakliye yoludur. Rostov-na-Donu, yün, buğday ve yağ gibi ürünler satan Rus, İtalyan, Yunan ve Türk tüccarlar için önemli bir ticaret limanıdır. Aynı zamanda yolcular için önemli bir nehir limanıdır. Rostov-na-Donu tarım bölgesinde üretilen ayçiçeği yağı Rusya'nın bitkisel yağının üçte birini karşılamaktadır.[13]

Volga – Don KanalıDüzenle

Volga-Don Kanalı'nın 1952 yılında inşası ile birlikte, Rostov-na-Donu "beş denizin limanı" olarak bilinir hale geldi. (Karadeniz'in, Azak Denizi, Hazar Denizi, Beyaz Deniz ve Baltık Denizi). Rostov-on-Don Limanı makalesine bakın

Modern endüstriDüzenle

Modern zamanlarda, Rostov-na-Donu ekonomik büyüme yaşadı. Çok sayıda şirket şehirde genel merkez kurdu, ortalama gelir arttı ve şehir modern, endüstriyel ve teknoloji açısından zengin bir merkeze dönüştü. Örneğin Rostov-na-Donu, helikopter ve tarım makineleri üretimi için bir merkezdir.[14] "Tebodin" mühendislik şirketi dördüncü ofisini Haziran 2010'da Rostov-na-Donu'nda açtı.[15]

UlaşımDüzenle

 
Kuzey Kafkasya demiryolu yönetim binası

Rostov-na-Donu'ndaki toplu taşıma sistemi otobüsleri, troleybüsleri, tramvayları ve marshrutkaları (rotalı taksiler) içerir. Rostov Metrosu geliştirme aşamasındadır.[kaynak belirtilmeli][ <span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2018)">alıntı gerekli</span> ]Rostov-na-Donu Havaalanı, eski BDT ülkeleri ile birlikte Avrupa, Afrika ve Asya'ya çift yönlü uçuşların yanı sıra yurt içi seyahat hizmeti de vermektedir. IATA kodu "ROV"dur.[16] [17] Donavia havayollarının (eski adıyla "Aeroflot Don") merkez ofisi Rostov-on-Don'dadır.[18] Bataysk Askeri Havaalanı'nın (şehir merkezinin 5,0 mile (8,0 km) kuzeybatısında yer alır) Güney Rusya için yeni bir havalimanı merkezi haline getirilmesi için çalışmalar sürdürülmektedir.[kaynak belirtilmeli] Platov Uluslararası Havalimanı, 2018 FIFA Dünya Kupası hazırlıklarının bir parçası olarak 2017'nin sonlarında açıldı.[19]

Uluslararası nehir limanı,[20] minerallerin ve kerestenin paketlenmesi ve nakliyesinde uzmanlaşmıştır. Nakliye bilgileri çevrimiçi olarak yayınlanmaktadır.[21][22]

Rostov-na-Donu'ndaki ana tren istasyonları "Rostov-Glavny" ve "Rostov-Prigorodny"dir. "St. Petersburg-Rostov-Kafkasya" demiryolu, Rostov-na-Donu bölgesini geçmektedir.[23] Kuzey Kafkasya Demiryolu ofisleri Rostov-na-Donu'ndadır.

Rostov'dan federal ve bölgesel öneme sahip birkaç otoyol geçmektedir. M-4 “Don” rotası doğuda Rostov'u geçerek Aksay şehir bölgesinde Don Nehri'ni geçer. "Rostov-Novoshakhtinsk", Shakhty ve Novoshakhtinsk arasındaki M-4 "Don" rotasına bağlanmak için kuzeye giden şehrin kuzey konut blok alanından başlar.

Büyük Rostov süper şehriDüzenle

 
Rostov (ortada) ve civarı: güneyde Bataysk, güneybatıda Azak, kuzeybatıda Çaltır köyü, kuzeydoğuda Novoçerkassk (Landsat-5 uydu görüntüsü, 2010-06-10)

Rusya Bölgesel Kalkınma Bakanlığı, sekiz multimilyon kümelenmiş nüfus merkezi veya "süper şehir" oluşturmak için bir program hazırladı. Rostov Oblastı bunlardan biri olacaktı. "Büyük Rostov" metropol bölgesi Rostov-na-Donu, Novoçerkassk, Taganrog, Aksay, Bataysk ve Azak şehirlerini kapsayacaktı.[kaynak belirtilmeli][ <span title="This claim needs references to reliable sources. (July 2012)">alıntı gerekli</span> ]

İletişimDüzenle

1929'da Rusya'da 6.000 numara kapasiteli ilk otomatik telefon santrali Rostov-na-Donu'nda başladı.[24] 2004 yılından bu yana, Rostov-na-Donu'ndaki standart telefon numaraları yedi rakam uzunluğundadır. 2009'dan beri sonra numaraları "2" ile başlatılmıştır.[25] Şehrin alan kodu "863"tür.

EğitimDüzenle

Rostov-on-Don, üniversiteler, akademiler,[26] kolejler, teknik okullar, özel okullar[27] ve liseler, profesyonel kolejler[28] ve genel eğitim okulları[29] ve mesleki eğitim ilkokulları ve yüksek öğretim kurumları da dahil olmak üzere birçok öğretim kurumlarına ev sahipliği yapmaktadır.

Şehrin en büyük eğitim kurumları şunları içerir:

  • Güney Federal Üniversitesi[30]
  • Don Devlet Teknik Üniversitesi
  • Rostov Devlet Ekonomi Üniversitesi
  • Rostov Devlet Ulaştırma Yolları Üniversitesi (Demiryolu Mühendisleri Üniversitesi)
  • Rostov Devlet İnşaat Mühendisliği Üniversitesi
  • Rostov Devlet Tıp Üniversitesi
  • Adını Sergei Rachmaninoff'tan alan Rostov Devlet Konservatuarı
  • Moskova Devlet Akademisi F.F. Ushakov Şubesi
  • Rostov Eparchy Dini Koleji
  • Rostov Girişimci Savunuculuk Enstitüsü
  • Rostov Yabancı Diller Enstitüsü
  • Rostov Uluslararası Ekonomi ve Yönetim Enstitüsü
  • Rusya Federasyonu İçişleri Bakanlığı Rostov Hukuk Enstitüsü
  • Rostov Beden Eğitimi ve Spor Enstitüsü (Küba Devlet Beden Eğitimi, Spor ve Turizm Üniversitesi şubesi)
  • Rostov Sosyal ve Ekonomik Enstitüsü
  • Moskova Ekonomi, Yönetim ve Hukuk Enstitüsü Rostov şubesi
  • Güney Rusya Beşeri Bilimler Enstitüsü
  • Kuzey Kafkasya Kamu Hizmeti Akademisi
  • Kuzey Kafkasya Antropoloji ve Uygulamalı Psikoloji Enstitüsü
  • Beşeri Bilimler Modern Üniversitesi
  • Rusya Devlet Ticaret ve Ekonomi Üniversitesi
  • Yönetim, İşletme ve Hukuk Enstitüsü,
  • Rusya Federasyonu Rusya Hukuk Akademisi Rostov Hukuk Enstitüsü
  • Rostov Devlet Mimarlık ve Sanat Akademisi,
  • Adını M. B. Grekov'dan alan Rostov Sanat Koleji

Ayrıca bir Fransız kültür merkezi (Alliance Francaise),[31] bir İngiliz Konseyi ve Alman Goethe Enstitüsü (DAAD ve Bosch vakfı) ve bir Kore Kültür Merkezi bulunmaktadır.

Güney Federal Üniversitesi Rostov Devlet Üniversitesi İletişim Fakültesi Don Devlet Teknik Üniversitesi

KültürDüzenle

 
Maxim Gorky Akademik Drama Tiyatrosu
 
Rostov Bölgesel Akademik Gençlik Tiyatrosu
 
Rostov Bölge Güzel Sanatlar Müzesi
 
Rus ve Ermeni Dostluk Müzesi

Şehrin orta kısmının en göze çarpan mimari yapısı Konstantin Thon tarafından tasarlanan Meryem Ana'nın Doğuşu Katedrali'dir (1860–1887).

KütüphanelerDüzenle

Rostov-na-Donu'nun kütüphaneleri şunları içerir:

  • Don Eyalet Halk Kütüphanesi,
  • Maxim Gorky adını taşıyan Merkez Kütüphanesi,
  • V. M. Velichkina adını taşıyan Bölgesel Çocuk Kütüphanesi
  • Rostov Bölge Körler Özel Kütüphanesi,
  • Tıp Üniversitesi Bilimsel Kütüphanesi,
  • Lenin'in adını taşıyan Merkezi Devlet Çocuk Kütüphanesi
  • Adını A. S. Puşkin'den alan Çocuk Kütüphanesi
  • Mayakovsky adını taşıyan Çocuk Kütüphanesi
  • Güney Rusya Don Devlet Halk Kütüphanesi.

TiyatrolarDüzenle

Maxim Gorky'nin adını taşıyan Akademik Drama Tiyatrosu'nda, SSCB'nin ulusal sanatçısı ve Rostov-na-Donu'nun fahri vatandaşı olan Mihail Buşnov görev yapmaktadır.[32]

  • Maxim Gorky Akademik Drama Tiyatrosu
  • Rostov Devlet Kukla Tiyatrosu
  • Rostov Bölgesel Akademik Gençlik Tiyatrosu
  • Rostov Müzikal Tiyatrosu
  • Filarmoni merkezi
  • Tiyatro 18+
  • Kim Nazaretov caz merkezi

MüzelerDüzenle

Sanat Galerisi ve Sanat Müzesi'nin küçük koleksiyonları arasında Repin, Surikov, Perov, Levitan, Aivazovsky'nin yanı sıra modern Rostov sanatçılarının bazı eserleri bulunmaktadır.

  • Yerel Kültür Müzesi
  • Rostov Bölge Güzel Sanatlar Müzesi
  • Dmitrovskaya Güzel Sanatlar Müzesi
  • Rus ve Ermeni Dostluk Müzesi
  • Öncü ve Demiryolu Müzesi ve Çocuk Demiryolu

Diğer tesislerDüzenle

 
Rostov-na-Donu'nda sinema

Diğer tesisler arasında yedi stadyum, bir spor sarayı, bir sirk, bir hayvanat bahçesi,[33] botanik bahçeleri ve parklar bulunmaktadır.[34] Rostov-na-Donu, Kuzey Kafkasya Bilim Merkezi ve araştırma enstitülerine ev sahipliği yapmaktadır. Şehir aynı zamanda, Rusya'nın bu coğrafi bölgesinde ender bir şekilde görülen Starbucks kahve zincirine de ev sahipliği yapmaktadır.[35]

DinDüzenle

Rostov İdaresi ve Rus Ortodoks Kilisesi Novoçerkassk Piskoposluğu Rostov'da bulunmaktadır. Rostov-na-Donu'ndaki diğer dini tesisler Roma Katolik "Rab'bin Akşam Yemeği Kilisesi", Eski İnananlar tapınağı, bir sinagog,[36] bir cami ve Karma Kagyu Geleneğinin Elmas Yolu Budist Merkezi'dir.[37] Ayrıca şehirde birkaç Ermeni ve Rum Ortodoks kilisesi bulunmaktadır ve Ermeni kiliselerinden biri Rostov'daki en eski yapıdır. Ermeni kiliselerinin tamamı şehrin Nahçıvan-na-Donu semtinde yer almaktadır.

Rus Ortodoks kiliseleriDüzenle

 
Rostov-na-Donu'ndaki Kutsal Teslis tapınağı eski Rus mimarisi tarzında yapılmıştır, cephesi parlak mozaiklerle dekore edilmiştir ve içinde resimlerle bezenmiş görkemli bir sunak vardır.
  • Şefaat Kilisesi
  • Rum Ortodoks Beşaret Kilisesi (Moskova Patrikhanesi'ne ait)
  • St. Alexandra Kilisesi
  • Göğe Yükseliş Kilisesi
  • Kutsal Bakire Meryem'in Doğuşu Katedrali
  • Kronstadt St.John Kilisesi, Rostov-na-Donu

Eski inananlar kiliseleriDüzenle

  • Eski İnananlar Pokrovsky Katedrali

Ermeni Apostolik KilisesiDüzenle

  • Diriliş Kilisesi, Rostov-na-Donu

SinagoglarDüzenle

  • Asker Sinagogu

CamilerDüzenle

  • Katedral Camii

Fotoğraf galerisiDüzenle

Kitle iletişim araçlarıDüzenle

Rostov TV merkezinin yapımı 1956'da başladı ve 26 Nisan 1958'de tamamlandı. İlk televizyon programı 30 Nisan 1958'de yayınlandı. Renkli televizyon yayını ilk kez 1974'te gerçekleştirildi. 17 Ekim 1975'te Rostov-na-Donu'nda radyo yayını başladı. 2009'da Rostov-na-Donu'nda on dört FM radyo istasyonu vardı.

Spor dallarıDüzenle

Rostov-na-Donu, 2018 FIFA Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan şehirlerden biridir.

Kulüp Spor Kuruluş Mevcut Lig Lig
Sırası
Stadyum
FC Rostov Futbol 1930 Erkekler Premier Ligi 1 inci Rostov Arena
SKA Rostov-na-Donu 1937 Erkekler Profesyonel Futbol Ligi 3 üncü SKA SKVO Stadyumu
Rostov-Don Basketbol 2006 Kadınlar Süper Ligi 2. Express CSC
Rostov-Don Hentbol 1965 Bayanlar Hentbol Şampiyonası 1 inci Rostov-on-Don Spor Sarayı [38]
HC Rostov Buz Hokeyi 2004 Erkekler Hokey Ligi 3 üncü

Rostov-na-Donu'nda 2018 FIFA Dünya KupasıDüzenle

 
Uruguay - Suudi Arabistan maçı 20 Haziran 2018

2018'de Rostov-na-Donu, 2018 FIFA Dünya Kupası'na ev sahipliği yapan Rus şehirlerinden biriydi. Don Nehri'nin sol yakasında, Voroshilovsky Köprüsü üzerinden şehir çıkışının solunda 45.000 seyirci kapasiteli Rostov Arena inşa edildi. Stadyum, FIFA Dünya Kupası'nın 5 maçına ev sahipliği yaptı.

  • 17 Haziran 21:00, Brezilya - İsviçre, E Grubu
  • 20 Haziran 18:00, Uruguay - Suudi Arabistan, A Grubu
  • 23 Haziran 18:00, Güney Kore - Meksika, F Grubu
  • 26 Haziran 21:00, İzlanda - Hırvatistan, D Grubu
  • 2 Temmuz 21:00, Son 16

FIFA Dünya Kupası sırasında Teatralnaya Meydanı, FIFA Fan Fest için bir mekan olarak hizmet verdi. Özel olarak düzenlenmiş alan 25.000 kişilik kapasiteye sahiptir. Taraftarlar tüm Dünya Kupası maçlarını büyük ekranda izleyebilme imkanı buldu. Mekan yemek satış noktaları tarafından servis edilecek ve çeşitli eğlence alanlarına sahipti. FIFA Dünya Kupası'na hazırlık olarak şehir, büyük ölçekli bir geliştirme programı uyguladı. Yeni stadyumun yanı sıra şehir, Dünya Kupası, Güney ve Batı Eleme Turları'ndan gelen hayranlar için bir kamp alanı ve yeni oteller inşa etti. Yeniden yapılanma çalışmaları, Don Nehri üzerindeki köprü geçişinde (trafik yolunun 6 şeride genişletilmesi), bir dizi sağlık tesisi ve dolgu alanında gerçekleştirildi. Yuzhny adlı yeni bir havaalanı inşa edildi.

Önemli insanlarDüzenle

Önemli insanlar arasında, balet Olga Spessivtseva, ordu komutanı Aleksandr Suvorov, artistik jimnastikçi Yelena Produnova, artistik jimnastikçi Yulia Belokobylskaya, seri katil Andrei Chikatilo (1936-1994), artistik jimnastikçi Maria Kharenkova ve Sobibor İmha Kampı'ndaki isyanın lideri Alexander Pechersky (1909-1990) gösterilebilir.

Yazarlar ve şairlerDüzenle

Rostov-na-Donu'nun önemli yazarları arasında Anton Çehov, Mihail Şolohov, Zakrutkin, Fadeyev, Safronov, Kalinin, Aleksandr Puşkin, Maksim Gorki, Sergey Yesenin, Şuşanik Kurghinian, Aleksey Nikolayeviç Tolstoy, Aleksandr Soljenitsin, Yuri Zhdanov ve Mikael Nalbandian bulunmaktadır. 1831'de Rostov'u ziyaret ettikten sonra Puşkin "The Don" adlı şiirini yayınladı. Puşkin Bulvarı'ndaki Puşkin anıtı bu sürece adanmıştır. Maksim Gorki, gençliğinde Rostov-na-Donu'nda liman işçisi olarak çalıştı. Vera Panova (1905–1973) bir Sovyet dönemi yazarıydı. Modern çağın Danil Korezky ve Tony Vilgotsky gibi isimleri de kayda değer kişilikler arasında yer almaktadır. Kentte 18 yıl yaşayan ve Rostov Üniversitesi'nde matematik okuyan Aleksandr Soljenitsin'e ait bir anıt yapılması şehir yetkilileri tarafından planlanmaktadır.

2010 yılında Anton Çehov'a bir anıt dikildi.

Müzisyenler, besteciler ve şarkıcılarDüzenle

Rostov-na-Donu'ndan müzisyenler arasında kemancı Efrem Zimbalist,[39] Zaslavsky, Kim Nazaretov, Modest Mussorgski, besteci Andrey Paşçenko (1885–1972),[40] pop müzik şarkıcısı Irina Allegrova (1952), Yuri Başmet, Sergey Vladimiroviç Rodionov, Eva Rivas (1987), Mikhail Puntov (1995), post-punk rock grubu Motorama ve rap grubu Kasta gösterilebilir.

Oyuncular, yönetmenler ve oyun yazarlarıDüzenle

Rostov-na-Donu'nun oyuncuları ve oyun yazarları arasında Maretskaya, Mihail Şçepkin, Yevgeniya Gluşenko, Aleksandr Kaidanovski (1946–1995), Evgeny Şvarts ( 1896–1958), Nikolay Sorokin (1952–2013), 2007 Cannes Film Festivali'nde En İyi Erkek Oyuncu ödülü alan Konstantin Lavronenko (1961) ve Sergey Zhigunov (1963) gösterilebilir. Amerika Birleşik Devletleri'ndeki sahne ve film prodüksiyonlarıyla tanınan Marion Gering, Rostov-na-Donu'nda doğdu.

Mimarlar ve sanatçılarDüzenle

Kentin mimarları ve sanatçıları arasında Yevgeni Vuçetiç, Seyran Katlamajyan, Aşot Melkonian, Natalia Duritskaya, Martiros Saryan (1880–1972), Roman Çatov (1900–1987), Leonid Eberg (1882–1954), Lev Eberg (1907–1982) gösterilebilir.

Bilim adamları ve kaşiflerDüzenle

Bilim adamları ve kaşifler arasında doktorlar N. Bogoraz ve S. Fedosov, bilim adamları Dmitri Mendeleyev, A. S. Popov, I. P. Pavlov, Arktik Denizi kaşifi George Sedov, katı hal fizikçisi Yakov Frenkel (1894–1952), göz doktoruSvyatoslav Fyodorov (1927–2000 ), psikanalist Sabina Spielrein (1885-1942), Yuri Oganessian (kendi adını bir element olan oganesson (118. element) vermiş bilim insanı) gösterilebilir.

DiğerleriDüzenle

  • Vladimir Shumeyko (1945), siyasi kişilik
  • Svetlana Boyko (1972), eskrimci
  • Anatoly Morozov (1973), profesyonel futbolcu ve antrenör
  • Alexei Eremenko (1983), şu anda Kazakistan'da oynayan Rusya doğumlu Fin profesyonel birliği futbolcusu
  • Victoria Lopyreva (1983), model ve popüler televizyon sunucusu
  • Tatiana Kotova (1985), güzellik yarışması kazananı
  • Andrei Chikatilo (1936–94), seri katil
  • İvan Bukavşin (1995–2016), satranç büyük ustası
  • İosif Voroviç (1920–2001), matematikçi, akademisyen, Rusya Bilimler Akademisi tam üyesi

TurizmDüzenle

* Yerel pazarlar ve taze balık pazarları
  • Don nehri ve Don Embankment üzerindeki köprüler
  • Don Nehri gözetleme yeri
  • Ermeni Kutsal Haç Kilisesi
  • Rostovchanka Heykeli
  • Nehir Steamboat gezintileri
  • Kutsal Bakire'nin Doğuşu Ortodoks Katedrali
  • Pushkinskaya Caddesi
  • Maksim Gorki Parkı
  • Geleneksel Kazak köyleri (stanitsalar )
  • Şolokhov Devlet Müzesi ve Koruma Alanı
  • Antik Azak Kalesi
  • Rostov Sirki
  • Rostov Devlet Opera ve Bale Tiyatrosu
  • Aziz Jacob Manastırı
  • Rostov Hayvanat Bahçesi
  • Açık Hava Demiryolu Ekipmanları Müzesi
  • SFU Botanik Bahçesi
  • Sanat Galerisi 16. Satır
  • İskender Sütunu
  • Bir teknede Grigory ve Aksinya Heykeli
  • Havacılar Parkı
  • Ekim Parkı
  • Anatoly Sobino Park

Tarihi binalarDüzenle

  • Bahchisaraytsev Evi
  • Kostanayev Evi
  • Kushnarev Evi
  • Shirman Evi
  • Trunov Evi

Uluslararası ilişkilerDüzenle

Rostov-na-Donu'nun kardeş şehirleri şunlardır:[41]

 
Dostluk Parkı

Fotoğraf galerisiDüzenle

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ a b Энциклопедия Города России. Moscow: Большая Российская Энциклопедия. 2003. s. 380. ISBN 5-7107-7399-9. 
  2. ^ a b "Rostov-on-Don" (Rusça). Encyclopaedia Britannica. Erişim tarihi: 29 Ocak 2020. 
  3. ^ Antony Beevor, Stalingrad (1998) Viking Press 9780670870950
  4. ^ Law #340-ZS
  5. ^ Law #238-ZS
  6. ^ "Районы города". Rostov-gorod.ru. 28 Nisan 2008. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  7. ^ "Rostov-on-Don. Jewish Family History Organisation. Accessed 19 July 2012". Jewishfamilyhistory.org. 9 Mart 2006. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  8. ^ "World Map of Köppen−Geiger Climate Classification" (PDF). Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  9. ^ "Архив данных о погоде в Ростове-на-Дону. (in Russian)". Pogoda.ru.net. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  10. ^ "Погода и Климат – Климат Ростова-на-Дону" (Rusça). Weather and Climate (Погода и климат). Erişim tarihi: 7 Aralık 2019. 
  11. ^ "Rostov–Na–Donu (Rostov–on–Don) Climate Normals 1961–1990". National Oceanic and Atmospheric Administration. Erişim tarihi: 12 Şubat 2017. 
  12. ^ "Взгляд". Vz.ru. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  13. ^ "Rostov-on-Don: land of sunflowers and hi-tech hub. Russia Close up. RT.com. TV Novosti. Accessed July 20, 2012". Rt.com. 19 Haziran 2009. 3 Şubat 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  14. ^ "Rostov-on-Don: Quiet Flows the Don Filatova, Irena. The Moscow Times. Accessed July 19, 2012". Themoscowtimes.com. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  15. ^ "Tebodin website. Accessed July 20, 2012". Tebodin.com. 17 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  16. ^ "Airport.com. Accessed 20 July 2012". Airport.airlines-inform.com. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  17. ^ "Аэропорт Ростова-на-Дону. (Russian)". Aeroport-rostov.ru. 18 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  18. ^ "Контакты авиакомпании. Accessed 29 June 2010. "Адрес: 344009, г. Ростов-на-Дону, пр. Шолохова, 272."". Aeroflot-don.ru. 15 Temmuz 2013. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  19. ^ Grishchenko (27 Mart 2017). (Rusça). Rossiyskaya Gazeta https://rg.ru/2017/03/27/reg-ufo/v-rostove-aeroport-platov-postroiat-k-chm-2018-ranshe-sroka.html. Erişim tarihi: 4 Haziran 2017.  Eksik ya da boş |başlık= (yardım)
  20. ^ http://www.riverfleet.ru/predpr/ports/index.shtm
  21. ^ "ROSTOV-ON-DON: Port's Details". Marinetraffic.com. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  22. ^ "Rostov-on-Don shipping information. Marinetraffic.com. Accessed July 20, 2012". Marinetraffic.com. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  23. ^ Ростовская область — транспорт Ekim 11, 2007[Tarih uyuşmuyor], tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  24. ^ "Автоматизация телефонной связи". Computer-museum.ru. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  25. ^ "Ростов-на-Дону перешёл на семизначную нумерацию городских телефонов". Sotovik.ru. 30 Kasım 2004. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  26. ^ Учреждения высшего профессионального образования Ростова-на-Дону Ocak 2, 2007[Tarih uyuşmuyor], tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  27. ^ Учреждения среднего профессионального образования Ростова-на-Дону Ocak 2, 2007[Tarih uyuşmuyor], tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  28. ^ Учреждения начального профессионального образования Ростова-на-Дону Ocak 4, 2007[Tarih uyuşmuyor], tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  29. ^ Энциклопедия "Мой город", Ростов-на-Дону (Rusça). Mojgorod.ru. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  30. ^ "Southern Federal University website. Accessed 20 July 2012". Sfedu.ru. 20 Aralık 2000. January 13, 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: July 19, 2013. 
  31. ^ "Alliance Francaise". 7 Mayıs 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Mayıs 2006. 
  32. ^ "Бушнов Михаил Ильич на сайте". Kino-teatr.ru. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  33. ^ "Ростовский цирк". Cirk.webrostov.ru. 19 Haziran 2013. 6 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  34. ^ "Ботанический сад РГУ". Rsu.ru. 22 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  35. ^ http://www.starbucks.com/
  36. ^ "Synagogues and Jewish prayer houses of Rostov-on-Don". Jewishfamilyhistory.org. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  37. ^ "Rostov-on-Don Diamond Way Buddhist Center of the Karma Kagyu Tradition (In Russian)". Rostov.buddhism.ru. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2013. 
  38. ^ Sport-Don Rostov
  39. ^ Most Popular People Born In "Rostov-on-Don/ Russia" (26 names) IMDb. Accessed 20 July 2012
  40. ^ Grove Music Online. Accessed 15 August 2018
  41. ^ "Отдел внешних связей и межмуниципального сотрудничества". rostov-gorod.info (Rusça). Rostov-on-Don. Erişim tarihi: 15 Nisan 2020. 
  42. ^ "Kardeş Şehirler". ATAV — Antalya Guide © Copyright 2009 Antalya Tanıtım Vakfı. 19 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Haziran 2012.  |yayımcı= dış bağlantı (yardım)
  43. ^ "Kardeş Şehirler - Rostov-na-Donu" (PDF). Antalya Büyükşehir Belediyesinin Resmi Sitesi. 16 Ocak 2012 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Haziran 2012. 

KaynaklarDüzenle

  • Законодательное Собрание Ростовской области. Закон №340-ЗС от 25 июля 2005 г. «Об административно-территориальном устройстве Ростовской области», в ред. Закона №270-ЗС от 27 ноября 2014 г. «О внесении изменений в областной Закон "Об административно-территориальном устройстве Ростовской области"». Вступил в силу со дня официального опубликования. Опубликован: "Наше время", №187–190, 28 июля 2005 г. (Legislative Assembly of Rostov Oblast. Law #340-ZS of July 28, 2005 On the Administrative-Territorial Structure of Rostov Oblast, as amended by the Law #270-ZS of November 27, 2014 On Amending the Oblast Law "On the Administrative-Territorial Structure of Rostov Oblast". Effective as of the official publication date.).
  • Законодательное Собрание Ростовской области. Закон №238-ЗС от 27 декабря 2004 г. «Об установлении границы и наделении статусом городского округа муниципального образования "Город Ростов-на-Дону"», в ред. Закона №153-ЗС от 28 ноября 2008 г «О внесении изменений в областные Законы "Об установлении границы и наделении статусом городского округа муниципального образования "Город Ростов-на-Дону", "Об установлении границ и наделении соответствующим статусом муниципального образования "Аксайский район" и муниципальных образований в его составе" и "Об административно-территориальном устройстве Ростовской области"». Вступил в силу 1 января 2005 г. Опубликован: "Наше время", №339, 29 декабря 2004 г. (Legislative Assembly of Rostov Oblast. Law #238-ZS of December 27, 2004 On Establishing the Border and Granting Urban Okrug Status to the Municipal Formation of the "City of Rostov-na-Donu", as amended by the Law #153-ZS of November 28, 2008 On Amending the Oblast Laws "On Establishing the Border and Granting Urban Okrug Status to the Municipal Formation of the "City of Rostov-na-Donu", "On Establishing the Borders and Granting an Appropriate Status to the Municipal Formation of "Aksaysky District" and to the Municipal Formations It Comprises", and "On the Administrative-Territorial Structure of Rostov Oblast". Effective as of January 1, 2005.).
  • RusçaРостовская-на-Дону городская Дума. Решение №267 от 3 декабря 1996 г. «Об утверждении положения "О символах г. Ростова-на-Дону"», в ред. Решения №507 от 13 августа 2013 г «О внесении изменений в Решение Ростовской-на-Дону городской Думы "Об утверждении Положения "О символах г. Ростова-на-Дону"». Вступил в силу 31 декабря 1996 г. Опубликован: "Ростов Официальный", №51–52, 1996. (Rostov-on-Don City Duma. Decision #267 of December 3, 1996 On Adopting the Provision "On the Symbols of the City of Rostov-on-Don", as amended by the Decision #507 of August 13, 2013 On Amending the Decision of the Rostov-on-Don City Duma "On Adopting the Provision "On the Symbols of the City of Rostov-on-Don". Effective as of December 31, 1996.).

Dış bağlantılarDüzenle

Koordinatlar: 47°14′N, 39°43′E