Varşova

Polonya'nın başkenti

Varşova (LehçeWarszawa Bu ses hakkında[varˈʂava] ), Polonya’nın başkenti olup, aynı zamanda bu ülkenin en büyük şehridir. Vistül Nehri üzerinde yer alan şehir Baltık Denizi’nden yaklaşık 360 kilometre; Karpatlar’dan ise 300 kilometre uzaklıktadır. Tarihi itibarı ile 1,764,615 (2017) kişilik bir nüfusa sahip olan şehrin Varşova Metropol Bölgesi sınırları içindeki nüfusu ise yaklaşık 3,350,000’dir.[1] Şehir 516.9 kilometrekarelik bir alana yayılmıştır. Varşova Metropolitan Bölgesi (LehçeObszar Metropolitalny Warszawy) ise 6,100.43 kilometrekarelik bir alana yayılmıştır.[2] Avrupa Birliği’ne üye ülkelerin şehirleri arasında Varşova nüfusu bağlamından en büyük 9. şehirdir.

Varşova
Warszawa
Miasto Stołeczne Warszawa
Başkent Varşova
Warsaw panorama.png
Pałac Na Wyspie w Warszawie, widok na elewację południową.jpg
Poland-00808 - Castle Square (31215382745).jpg
Warszawa, ul. Nowy Świat 72-74 20170517 004.jpg
Warszawa, Rynek Starego Miasta 42-34 20170518 001.jpg
Warszawa, ul. Krakowskie Przedmieście 87, 89 20170516 003.jpg
Warszawa, ul. Senatorska 10 20170516 001.jpg
Wilanów Palace.jpg
Varşova bayrağı
Bayrak
Varşova arması
Arma
Slogan:
Semper invicta  ("Her zaman yenilmez")
Polonya konumunda Varşova
Varşova
Varşova
Varşova'nın Polonya'daki konumu
Ülke Polonya Polonya
Voyvodalık Mazovya
İl şehir ili
İdare
 • Belediye başkanı Rafał Trzaskowski (PO)
Yüzölçümü
 • Başkent 6.100,43 km² (235.538 mil²)
Rakım 100 m (300 ft)
Nüfus
 (2017)
 • Başkent 1.764.615
 • Yoğunluk 2,8/km² (7,4/mil²)
 • Kent yoğunluğu 3.334/km² (8.630/mil²)
 • Metropol
3.350.000
 • Metropol yoğunluğu 549,19/km² (142.230/mil²)
Zaman dilimi UTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU) UTC+02.00 (OAYS)
Alan kodu +48 22
Plaka kodu WA, WB, WD, WE, WF, WH, WI, WJ, WK, WN, WT, WU, WW, WX, WY

Warszawianka (1831) Varşova şehrinin gayriresmî marşı olarak kabul görmektedir.[3] 9 Kasım 1940 yılında şehir Varşova Kuşatması’daki kahramanca direnişi nedeniyle Polonya’daki en önemli askeri madalya olan Virtuti Militari ile onurlandırılmıştır.[4]

Varşova aynı zamanda bir Feniks şehri olarak bilinmektedir. Mitoloji’deki feniks kuşunda olduğu gibi II. Dünya Savaşı’nda %80’i harap olan bu şehirde hem Polonyalıların hem de Sovyetler Birliği’nin yardımıyla yeniden inşa edilmiştir.[5][6] Şehir ismini Varşova Konfederasyonu, Varşova Paktı, Varşova Düklüğü, Varşova Konvansiyonu, Varşova Anlaşması ve Varşova Ayaklanması gibi ünlü oluşumlara veya olaylara ismini vermiştir.

DemografiDüzenle

  • 1700: 30.000
  • 1792: 120.000
  • 1800: 63.400
  • 1830: 139.700
  • 1850: 163.600
  • 1882: 383.000
  • 1900: 686.000
  • 1925: 1.003.000
  • 1939: 1.300.000
  • 1945: 422.000
  • 1956: 1.000.000
  • 1960: 1.139.200
  • 1970: 1.315.600
  • 1975: 1.436.100
  • 1980: 1.596.100
  • 1990: 1.611.800
  • 2002: 1.707.100
  • 2004: 1.676.600
  • 2005: 1.694.825
  • 2010: 1.710.398
  • 2017: 1.764.615

YönetimDüzenle

İdari yapılanmaDüzenle

Semt Nüfus Alan
Mokotów 226,911

35,4/sq mi (13,7/km²)

Praga Południe 185,077

22,4/sq mi (8,6/km²)

Ursynów 143,935

44,6/sq mi (17,2/km²)

Wola 142,025

19,26/sq mi (7,4/km²)

Bielany 135,307

32,3/sq mi (12,5/km²)

Śródmieście 134,306

15,6/sq mi (6/km²)

Targówek 122,872

24,37/sq mi (9,4/km²)

Bemowo 107,197

24,95/sq mi (9,6/km²)

Ochota 91,643

9,7/sq mi (3,7/km²)

Białołęka 76,999

74/sq mi (28,6/km²)

Praga Północ 73,207

11,4/sq mi (4,4/km²)

Wawer 66,094

79,71/sq mi (30,8/km²)

Żoliborz 49,275

8,5/sq mi (3,3/km²)

Ursus 47,285

9,35/sq mi (3,6/km²)

Włochy 39,778

28,63/sq mi (11,1/km²)

Rembertów 22,688

19,30/sq mi (7,5/km²)

Wesoła 20,749

22,6/sq mi (8,7/km²)

Wilanów 15,188

36,73/sq mi (14,2/km²)

Total 1,700,536

517,90/sq mi (200/km²)

Varşova bir şehir ilidir (Lehçe: Powiat grodzki) ve 18 semte bölünmüştür. Lehçe’de dzielnica adı verilen bu semtlerin her birisini bir bölge yönetim oluşumu yönetir.[7] Bu bölgelerin her birisi de kendi içlerinde mahalleler gruplarına ayrılmışlardır ama bu grupların yasal veya yönetimsel bir statüsü yoktur. Varşova’da iki tarihi bölge vardır; bunlar Śródmieście bölgesinde yer alan Eski Şehir (LehçeStare Miasto) ve Yeni Şehir’dir (LehçeNowe Miasto).[8]

KültürDüzenle

Uluslararası ilişkilerDüzenle

Kardeş kentlerDüzenle

Varşova'nın 56[9] tane kardeş şehri vardır.

Amerika
Asya
Avrupa

Kaynaklar - şehrin resmi websitesi[9]

Ayrıca bakınızDüzenle

 
Łazienki Park
 
Devlet Sarayı, Varşova
 
14. yüzyıldan sur kalıntıları
Şehir ile ilgili maddeler
Diğer maddeler

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Study on Urban Functions" (İngilizce). Avrupa Bölgesel Kalkınma ve Uyum Gözlem Ağı. 2007. 27 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2009.  Tarih değerini gözden geçirin: |erişimtarihi= (yardım)
  2. ^ "Warsaw". www.goeuro2012.com (İngilizce). 8 Eylül 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Temmuz 2008. 
  3. ^ Piotr Olechno (28 Ağustos 2008). "Sen zamiast Warszawianki". www.polskatimes.pl (Lehçe). 13 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mart 2009. 
  4. ^ "Coat of Arms and Colours of the Capital City of Warsaw". bip.warszawa.pl (İngilizce). 23 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2009. 
  5. ^ "The SETAC Europe 18th Annual Meeting". www.setac.eu (İngilizce). 20 Eylül 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2009. 
  6. ^ "The city of phoenix – War*saw everything" (Lehçe). 12 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Ocak 2009. 
  7. ^ "Dzielnice". www.um.warszawa.pl (Lehçe). 31 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2008. 
  8. ^ "Old Town Warsaw". www.scrapbookpages.com (İngilizce). 10 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2008. 
  9. ^ a b "Miasta partnerskie Warszawy". um.warszawa.pl (Lehçe). Biuro Promocji Miasta. 4 Mayıs 2005. 12 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ağustos 2008. 
  10. ^ Seul Metropolitan Government. "International Cooperation: Sister Cities" (İngilizce). 4 Mayıs 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  11. ^ "Sister city list" (İngilizce). www.edunet.taipei.gov.tw. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  12. ^ "Tel Aviv sister cities" (İbranice). Tel Aviv-Yafo Municipality. 26 Mart 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2009. 
  13. ^ "Berlin's international city relations" (İngilizce). Berlin Mayor's Office. 8 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Temmuz 2009. 
  14. ^ "Twin Towns" (İngilizce). www.amazingdusseldorf.com. 17 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2009. 
  15. ^ "Sister Cities of Istanbul" (İngilizce). 22 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Eylül 2007. 
  16. ^ Erdem, Selim Efe (3 Kasım 2003). "İstanbul'a 49 kardeş". Radikal. 18 Ocak 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ağustos 2010. 49 sister cities in 2003 
  17. ^ Madrid city council webpage "Mapa Mundi de las ciudades hermanadas" |url= değerini kontrol edin (yardım) (İspanyolca). Ayuntamiento de Madrid. 27 Eylül 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  18. ^ "Twin cities of Riga" (İngilizce). Riga City Council. 1 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Temmuz 2009. 
  19. ^ "Partners - Oslo kommune" (İngilizce). www.oslo.kommune.no. 14 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  20. ^ "Online Directory: California, USA" (İngilizce). Sister Cities International. 17 Ocak 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 22 Nisan 2009. 
  21. ^ "Saint Petersburg in figures - International and Interregional Ties" (İngilizce). Saint Petersburg City Government. 24 Şubat 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mart 2008. 

DipnotDüzenle

  1. ^ 1997 yılında kardeş şehir olduğunda   Çeçen İçkerya Cumhuriyeti'nin kontrolündeydi.

Dış bağlantılarDüzenle