Valensiya

İspanya'nın Valencia ilinde belediye

Valensiya, resmî adi València,[3] (İspanyolca: Valencia ; Katalanca: València), İspanya'da Valensiya özerk bölgesinin başkentidir ve 792.492 nüfusuyla İspanya'nın en kalabalık üçüncü belediyesidir.[4] Aynı adı taşıyan ilin başkentidir. Komşu belediyeleri kapsayan daha geniş kentsel alan yaklaşık 1,6 milyon nüfusa sahiptir ve Akdeniz'in Avrupa yakasındaki en büyük kentsel alanlardan birini oluşturmaktadır. Turia Nehri kıyısında, İber Yarımadası'nın doğu kıyısında, Valensiya Körfezi'nde, Albufera lagününün kuzeyinde yer almaktadır.

Valensiya
València/Valencia
Saat yönunde en ustten: Valensiya panoramasi; Veles e Vents yapisi; Sanat ve Bilim Kenti; Turia Nehir Kenari Parki; Bakire Meydani (Turla Fiskiyesi ve Katedral); Sehir Konagi meydanindan modernist yapilar
Valensiya bayrağı
Bayrak
Valensiya mührü
Mühür
İspanya üzerinde Valensiya
Valensiya
Valensiya
Valencia'nin İspanya'daki konumu
Ülkeİspanya İspanya
Özerk Topluluk Valensiya
İlValensiya ili
ComarcaValensiya
KuruluşMÖ 137
Alt idari birimler
Liste
  • Ciutat Vella
  • Eixample
  • Extramurs
  • Campanar
  • Saïdia
  • Pla del Real
  • Olivereta
  • Patraix
  • Jesús
  • Quatre Carreres
  • Poblados Marítimos
  • Caminos al Grao
  • Algirós
  • Benimaclet
  • Poblados del Norte
  • Poblados del Oeste
  • Poblados del Sur
İdare
 • Belediye başkanıJoan Ribó (Compromis)
Yüzölçümü
 • Şehir134,65 km²
Rakım15 m
Nüfus
 (2020)[1][2]
 • Şehir801,456
 • Kent
1,595,00
 • Metropol
2,522,383
Zaman dilimiUTC+01.00 (OAS)
 • Yaz (YSU)UTC+02.00 (OAYS)
Posta kodu
46000-46080
Alan kodu(+34) 96
Resmî site
[1] (İspanyolca)

Valensiya, MÖ 138 yılında bir Roma kolonisi olarak kuruldu. İslami yönetim ve kültürleşme 8. yüzyılda yeni sulama sistemlerinin ve ekinlerin kullanılmaya başlanmasıyla birlikte gerçekleşti. Aragonlu Hıristiyanların 1238 yılında şehri fethetmesiyle birlikte şehir, Valensiya Krallığı'nın başkenti oldu. 15. yüzyılda şehrin nüfusu ticaret sayesinde arttı ve yüzyılın sonunda Avrupa'nın en büyük şehirlerinden biri haline geldi. Atlas Okyanusu'nun küresel ticaret ağlarında Akdeniz'in aleyhine ortaya çıkması ve 16. yüzyıl boyunca Berberi korsanlığının yarattığı güvensizlik nedeniyle zaten zarar gören kentin ekonomik faaliyeti, 1609'da Moriskoların kovulmasıyla bir kriz yaşadı. Şehir 18. yüzyılda önemli bir ipek üretim merkezi haline geldi. İspanya İç Savaşı sırasında şehir, 1936'dan 1937'ye kadar İspanyol Hükümetinin kaza merkezi olarak hizmet vermiştir.[5]

Valensiya Limanı, Avrupa'nın en işlek 5. konteyner limanı ve Akdeniz'in en işlek ikinci konteyner limanıdır. Şehir, Küreselleşme ve Dünya Şehirleri Araştırma Ağı tarafından Gama düzeyinde bir küresel şehir olarak sıralanmaktadır. Tarihi merkezi, yaklaşık 169 hektarlık (420 dönüm) alanıyla İspanya'nın en büyüklerinden biridir.[6] Köklü tarihi nedeniyle Valensiya, 1965 yılında İspanya'nın Ulusal Turistik İlgi Fiestası ve Kasım 2016'da UNESCO tarafından somut olmayan kültürel miras ilan edilen Falles (veya Fallas) gibi çok sayıda kutlama ve geleneğe sahiptir. Şehir, 2022 yılında yaşam kalitesi ve uygun fiyat gibi kriterlere göre gurbetçiler için dünyanın en iyi destinasyonu seçilmiştir.[7][8] Compromís Partisi'nden Joan Ribó, 2015 yılından bu yana Valensiya belediye başkanıdır.

İsim etimolojisi değiştir

Şehrin Latince adı Valentia (IPA: [waˈlɛntɪ.a]) olup, Romalıların savaştan sonra eski Romalı askerlerin cesaretini takdir etme uygulamasından dolayı "güç" veya "cesaret" anlamına gelmektedir.

Tarihçe değiştir

Valencia Romalılar tarafından kurulmuş ve birçok farklı kültüre ev sahipliği yapmıştır. Bölgeye Romalılar, Vizigotlar, Berberiler, Endülüs Arapları ve Aragonlar göç ederek şehri ekonomik ve kültürel olarak zenginleştirmişlerdir.

1094'te Rodrigo Díaz de Vivar (El Cid Campeador) Hristiyanlık adına Valencia'yı fethetti. Fakat şehir daha sonra 1102'de Murabıtlar'ın eline geçti. Hemen arkasından Berberi egemenliğinde olan şehir 1238 yılında Aragonlu I. James tarafından ele geçirildi ve Valencia Krallığı kuruldu.

15. ve 16. yüzyıl boyunca Valencia Akdeniz kıyıları boyunca en büyük ve en önemli ticaret merkezi haline geldi. Bu dönem Valencia’nin hem ticârî, hem de sanatsal anlamda altın çağını oluşturur. Joanot Martorell (Tirant lo Blanch yazarı, Avrupa’da ilk modern roman), Ausias March, Roig de Corella, İsabel de Villena, Jordi de Sant Jordi and Jaume Roig gibi sanatkarlar bu döneme damgalarını vurdular.

İspanya Veraset Savaşı boyunca Valencia Avusturya arşidükünün yanında yer aldı ve 1707 Nisan'ında gerçekleşen Almansa Savaşı zaferiyle birlikte V. Philip, tüm imtiyazları kaldırdı. 1874'te XII. Alfonso, kuzey Valencia Kralı olarak ilan edildi.

Demokrasi tekrar yapılandırıldığında Valencia bölgesi özerklik kazandı. Valencia zenginleşerek ve çeşitli konularda gelişerek İspanya’nın hem kültürel, hem de ekonomik açıdan en önemli şehirlerinden biri oldu.

Coğrafi konum değiştir

Valensiya İspanya'nın doğusunda Akdeniz kıyısında konumlanmıştır. Valensiya'nin Akdeniz sahillerine Costa del Azahar ismi verilmektedir.

Valensiya'da Akdeniz iklimi yaşanır, yazlar sıcak ve kurak, kışlar ise serin geçer.

Valensiya şehrinden bazı önemli İspanya şehirlerinin uzaklıkları şunlardır:

 
Valenciya ve civarı topografik haritası
 
Valenciya ve civarı uydu fotosu

İklim değiştir

  Valensiya iklimi  
Aylar Oca Şub Mar Nis May Haz Tem Ağu Eyl Eki Kas Ara Yıl
En yüksek sıcaklık (°C) 25,8 29,0 33,2 33,5 42,0 38,2 41,8 43,0 38,4 35,6 32,0 25,2 43,0
Ortalama en yüksek sıcaklık (°C) 16,4 17,1 19,3 20,8 23,4 27,1 29,7 30,2 27,9 24,3 19,8 17,0 22,8
Ortalama sıcaklık (°C) 11,9 12,7 14,6 16,2 19,0 22,9 25,6 26,1 23,5 19,7 15,3 12,6 18,3
Ortalama en düşük sıcaklık (°C) 7,1 7,8 9,7 11,5 14,6 18,6 21,5 21,9 19,1 15,2 10,8 8,1 13,8
En düşük sıcaklık (°C) −2,6 −1,2 1,2 3,0 6,0 10,6 16,0 16,2 11,6 6,3 1,6 −0,3 −2,6
Ortalama yağış (mm) 37 36 33 38 39 22 8 20 70 77 47 48 475
Kaynak: İspanyol Devlet Meteoroloji Enstitüsü[9]


Demografi değiştir

Valensiya belediye sınırları içinde nüfus (2010 tahmini) itibarıyla 809,267 kişi olup [10] nüfus yoğunluğu 6.010,2 kişi/km² olur. Böylelikle Valensiya, nüfus itibarıyla İspanya'da şehir sıralamasında 3. sırayı alır. Avrupa Birliği şehirleri arasında ise belediye sınırları içindeki şehirler arasında Valensiya 15. sırada olur. Fakat şehrin etrafında belediye sınırları dışında şehir varoşları bulunur ve bunlarla bir büyük metropoliten Valensiya oluşur.

Valensiya belediye sınırları içinde nüfusun gelişmesi şu gösterimde izlenebilir:

1.000 Kişi

Kaynak: INE - Instituto Nacional de Estadística, İspanya

Meydan ve parklar değiştir

Valencia şehrinin en önemli meydanı içinde belediye binası, klâsik filmlerin gösterildiği La Filmoteca ve pek çok barın ve restoranın olduğu Plaça de l'Ajuntament'tir. Bunun dışında Plaça de la Reina ve Plaça de la Verge, şehrin önemli meydanlarındandır. Şehirde özellikle Turia bahçeleri önemli bir yere sahip bir alandır. Bu parkın içinde çocuk bahçeleri, bir çeşme ve spor kompleksleri bulunmaktadır.

Turistik yerler değiştir

Anıtlar değiştir

  • Palau de la Generalitat: Valencia Hükûmetinin bulunduğu yer olan Palacia de la Generalitat Rönesans Dönemi stili ve altın süslemeli tavanlara sahip doğu etkilerinin bulunduğu bir yapıdır.
  • El Micalet veya Miguelete: 14. yüzyılda kurulmuş olup katedralin çan kulesidir.
  • La Lonja: Geç Gotik tarzıyla inşâ edilen bu görkemli bina, Pere Compte tarafından yapılmıştır. Sarmal kolonlarıyla ünlüdür ve şu anda sergiler için bu yapı kullanılmaktadır.
  • Torres de Serranos: 14. yüzyılda Pere Balaguer'in inşa ettiği bu görkemli kuleler, aslında şehri korumak amacıyla yapılmıştır. Günümüzde bu kulelerin içinde denizcilik müzesi bulunmaktadır.
  • Torres de Quart
  • Mercat Central

Müzeler değiştir

  • Instituto Valenciano de Arte Moderno (IVAM) - Modern sanat müzesi. Julio Gonzales'in heykellerinin sergisinin yapıldığı müzedir. Ayrıca günümüzün sanatkarlarının eserleri de bu müzede sergilenir.
  • Museo de Bellas Artes - Çağdaş güzel sanatlar eserlerini ve ayrıca arkeolojik eserleri bu müzede bulabilirsiniz.
  • Museo Nacional de Cerámica - Milli Seramik Müzesi)
  • Museo de la Catedral
  • Ciutat de les Arts i les Ciències

Şehir idare bölgeleri ve semtleri değiştir

 
Valensiya şehir idare bölgeleri

Valensiya belediye idaresi yerel idareyi halka indirmek maksadı ile şehir yerel idaresi için 15 "bölge (distirito)" kurmuştur. Valensiya bölgeleri ve bunların altında bulunan semt ve köyler su listede görülebilir:

  1. Ciutat Vella: La Seu, La Xerea, El Carmen, El Pilar, El Mercado, San Francisco.
  2. Extensió: Russafa, El Pla del Remei, Gran Via.
  3. Extramurs: El Botànic, La Roqueta, La Pechina, Arrancapins.
  4. Campanar: Campanar, Les Tendetes, El Calvari, Sant Pau.
  5. La Saïdia: Marxalenes, Morvedre, Trinitat, Tormos, Sant Antoni.
  6. Pla del Real: Exposició, Mestalla, Jaume Roig, Ciutat Universitària
  7. Olivereta: Nou Moles, Soternes, Tres Forques, La Fontsanta, La Luz.
  8. Patraix: Patraix, Sant Isidre, Vara de Quart, Safranar, Favara.
  9. Jesús: La Raiosa, L'Hort de Senabre, The Covered Cross, Saint Marcelino, Real Way.
  10. Quatre Carreres: Montolivet, En Corts, Malilla, La Font de Sant Lluís, Na Rovella, La Punta, Ciutat de les Arts i les Ciències.
  11. Poblats Marítims: El Grau, El Cabanyal, El Canyameral, La Malva-Rosa, Beteró, Nazaret.
  12. Camins del Grau: Aiora, Albors, Creu del Grau, Camí Fondo, Penya-Roja.
  13. Algiròs: Illa Perduda, Ciutat Jardí, Amistat, Vega Baixa, la Carrasca.
  14. Benimaclet: Benimaclet, Camí de Vera.
  15. Rascanya: Orriols, Torrefiel, Sant Llorenç.
  16. Benicalap: Benicalap, Ciutat Fallera.
  17. Pobles del Nord: Benifaraig, Poble Nou, Carpesa, Cases de Bàrcena, Mauella, Massarrojos, Borbotó.
  18. Pobles de l'Oest: Benimàmet, Beniferri.
  19. Pobles del Sud: Forn d'Alcedo, Castellar-l'Oliveral, Pinedo, el Saler, el Palmar, el Perellonet, la Torre,

Kardeş şehirler değiştir

Valensiya'nin şu kardeş şehirleri bulunmaktadır:[11]

Galeri değiştir

Kaynakça değiştir

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 10 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2021. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2021. 
  3. ^ "Registro de Entidades Locales". 20 Şubat 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Şubat 2018. 
  4. ^ "Población por sexo, municipios y edad (año a año)(33949)". INE (İspanyolca). 4 Temmuz 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  5. ^ "History of Valencia". whc.unesco.org. 23 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  6. ^ "Wayback Machine" (PDF). web.archive.org. 9 Ekim 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  7. ^ "Valencia named top city for expats". The Independent (İngilizce). 5 Aralık 2022. 5 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  8. ^ Liu, Jennifer (1 Aralık 2022). "This Spanish city is the No. 1 place to live and work abroad―and it's about to get easier to become a digital nomad there". CNBC (İngilizce). 1 Aralık 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Temmuz 2023. 
  9. ^ "Valores climatológicos normales". İspanyol Devlet Meteoroloji Enstitüsü (İspanyolca). Erişim tarihi: 18 Haziran 2020. 
  10. ^ "Instituto Nacional de Estadística. (National Statistics Institute)". Ine.es. 2001. 20 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2009. 
  11. ^ "Municipality of Valencia: ciudades hermanadas con Valencia". 27 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Kasım 2011. 

Ayrıca bakınız değiştir

Dış bağlantılar değiştir