Seçim barajı

Seçim barajı, seçimlerde kanunlarca belirlenmiş oy oranlarına göre, meclise girecek siyasi partilerin belirlenmesini sağlayan bir uygulamadır.

Dünyada seçim barajı oranları
  <1
  1–1.9
  2–2.9
  3–3.9
  4–4.9
  5–5.9
  6–6.9
  7+
  Meclisine göre farklı oran

Seçim barajı, daha önceden kanunlarla belirlenmiş oy oranlarına ulaşan partilerin mecliste temsil edilmesini sağlar, böylece siyasal görüşleri belirli çatılar altında birleştirir ve sağlıklı kararlar alınmasında, çoğunluğun fikrini temsil eden partilerin görüşleri doğrultusunda kanunların ve sistemlerin şekillendirilmesinde önemli katkı sağlayan bir uygulamadır.

Ülkelere göre seçim barajıDüzenle

Ülke Tek partiler için Diğer tipler için
Arnavutluk 3% 5% (Her seçim bölgesindeki çok partili ittifak için)[1]
Arjantin 3%[2]
Avusturya 4%
Belçika 5%
Bosna Hersek 3%
Bulgaristan 4%
Hırvatistan 5%
Kıbrıs Cumhuriyeti 1,79% ≈ 1/56
Kuzey Kıbrıs 5%
Çek Cumhuriyeti 5%
Estonya 5%
Danimarka 2% ya da doğrudan görev
Almanya 5% geçerli oylar için (ya da üç seçim bölgesi kazananlar için) dengeleme oranına katılma
Gürcistan 5% 7% (bölgesel seçimler için)
Yunanistan 3%
Macaristan 5% 10% (iki partili ittifak), 15% (çok partili ittifak)[3]
İzlanda 5% (yalnızca telafi edici koltuklar için) [4]
İsrail 3,25%
İtalya Milletvekilleri: 4% (ülke)
Senato: 8% (bölgesel düzeyde)
Milletvekilleri: koalisyondaki partiler 2%, koalisyonlar 10%
Senato: koalisyonlardaki partiler 3%, koalisyonlar 20%
Kosova 5% Etnik azınlıklar için geçerli değil
Letonya 5%
Lihtenştayn 8%
Litvanya 5%
Moldova 5% 3% (bağımsız), 12% (koalisyon)
Karadağ 3%
Hollanda 0,6 % sayılabilen geçerli oy[5] = 1/150
Norveç 4%
Filipinler 2%
Polonya 5% 8% (koalisyon)
Romanya 5% 10% (koalisyon)
Rusya 7%
San Marino 3,5%
İsveç 4%
Sırbistan 5%
Slovakya 5%
Slovenya 4%
Türkiye 10% Bağımsız adaylar için geçerli değil
Ukrayna 5%

TürkiyeDüzenle

12 Eylül 1980 askerî darbesinden sonra seçim barajı (10 Haziran 1983 tarihli 2839 sayılı kanunla) %10 seviyesine yükseltilmiştir.[6] Günümüzde, dünya ülkelerinde seçim barajı yüzde 0 ila 5 arasında değişirken, bu oranın Türkiye'de çok yüksek olması, demokrasi bakımından sorgulanmasına yol açmaktadır.[7][8]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ The Electoral Code of the Republic of Albania 31 Mart 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Artikel 162; vor der Wahl 2009 waren es bei völlig anderem Wahlsystem 2,5 % bzw. 4 % der gültigen Stimmen auf nationaler Ebene (nur für die Vergabe von Ausgleichssitzen; Direktmandate wurden ohne weitere Bedingungen an den stimmenstärksten Kandidaten zugeteilt)
  2. ^ Código Electoral Nacional 30 Ekim 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Artikel 160
  3. ^ Act No. XXXIV of 1989 on the Election of the Members of Parliament 13 Ağustos 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Art. 8 Abs. 5
  4. ^ [1] 24 Mayıs 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Election to Altthingi Law, Act no. 24/2000, Article 108
  5. ^ Act of 28 September 1989 containing new provisions governing the franchise and elections (Elections Act) 21 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Abschnitt P 7, Abs. 2
  6. ^ "Milletvekili Seçim Kanunu Sayfa no:10" (PDF). Mevzuat.gov.tr. 10 Haziran 1983. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Nisan 2015. 
  7. ^ "Öymen: 27 yılın yanlışı yüzde 10 barajı". T24. 25 Mayıs 2010. 7 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Nisan 2015. 
  8. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 10 Kasım 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 10 Kasım 2013.