Brezilya Portekizcesi

Brezilya Portekizcesi (PortekizcePortuguês brasileiro veya português do Brasil), Brezilya'da konuşulan ve Avrupa Portekizcesinden bazı farklılıkları olan bir Portekizce lehçesi.[2][3] Tüm çeşitleri arasında Portekizce dilinde ve dışında yaşayan 220 milyon Brezilyalı tarafından konuşulur. Brezilya Portekizcesi, dünyada en çok konuşulan, okunan ve yazılan Portekizce lehçesidir.

Brezilya Portekizcesi
português do Brasil, português brasileiro
Bölge Brezilya ve Arjantin, Paraguay ve Uruguay'ın bazı bölümleri
Etnisite Brezilyalılar
Konuşan sayısı 211 milyon  (2020)[1]
Dil ailesi
Erken formlar:
Yazı sistemi Latin
Resmî durumu
Resmî dil  Brezilya
Dil kodları
ISO 639-1 pt-BR
ISO 639-3
BRA orthographic.svg
Dosya:Brezilya Portekizcesi lehçeleri.png
Brezilya Portekizcesi lehçeleri
  1. Caipira
  2. Kuzey kıyıları
  3. Baiano
  4. Fluminense
  5. Gaúcho
  6. Mineiro
  7. Nordestino
  8. Kuzey
  9. Paulistano
  10. Sertanejo
  11. Güney
  12. Florianopolitan
  13. Carioca
  14. Brasiliense
  15. Amazon
  16. Recifense

Portekiz Portekizcesi (ayrıca: Portekizceportuguês europeu (Avrupa Portekizcesi) olarak da adlandırılır) ile Brezilya Portekizcesi arasında kelime, telaffuz ve söz dizimi gibi, özellikle yerel dilde birçok fark vardır. 1990'larde Portekizce Konuşan Ülkeler Topluluğu'nun kurulması, Portekizce konuşulan dünyada Portekizce'nin ortak bir yazımını yarattı. Brezilya'nın MERCOSUR içindeki önemi nedeniyle, bu varyant normalde bu bloğa bağlı Güney Amerika ülkelerinde, özellikle Arjantin, Paraguay ve Uruguay'da incelenmiştir. Amerika Birleşik Devletleri, Paraguay, Peru, Japonya ve çeşitli Avrupa ülkeleri gibi büyük Brezilya topluluklarının bulunduğu ülkelerde de Brezilya Portekizcesi'ni ana dili olarak konuşanlar vardır. Pedro Álvares Cabral, Brezilya'ya gelmeden önce, bugünün Brezilya topraklarında çeşitli etnik kökenlerden yerliler tarafından konuşulan binden fazla dil vardı. Bu dillerin Brezilya Portekizcesi çeşitliliği üzerinde büyük etkisi oldu ve yalnızca yeni terimler değil, aynı zamanda karakteristik bir tonlama da ekledi. Bir başka büyük etki, köle ticareti yoluyla gelen birçok Afrika dili tarafından uygulandı. Brezilya Portekizcesi, tarihi boyunca yerli ve Afrika dillerinin yanı sıra Fransızca, Almanca, İngilizce, İspanyolca ve İtalyanca'dan dilsel ödünçlemeler almıştır.

Sırasıyla PE (Avrupa Portekizcesi) ve PB (Brezilya Portekizcesi) veya PT ve PT_BR olarak kısaltılan Avrupa Portekizcesi ve Brezilya Portekizcesi arasında çeşitli farklılıklar vardır. Bu farklılıklar kelime dağarcığında, telaffuzda ve söz diziminde, özellikle yerel çeşitlerde kendini gösterirken, resmî metinlerde farklılıklar büyük ölçüde azalır. Her ikisi de kuşkusuz aynı dilin varyantlarıdır ve bu nedenle karşılıklı olarak anlaşılabilir. Farklı varyantlar arasındaki farklar, az ya da çok, tüm doğal dillerde ortaktır. Brezilya'yı Portekiz'den ayıran bir okyanusla ve beş yüz yıl sonra, dil iki ülkede aynı şekilde gelişmedi ve biri birbiriyle karşılaştırıldığında daha doğru olmayan iki farklı dil modeline yol açtı.

FarklılıklarDüzenle

Türkçe Brezilya Portekiz
abridor de garrafas ou saca-rolhas saca-rolhas
abridor de latas abre-latas
açougue talho
água-viva ou medusa água-viva, alforreca ou medusa
água sanitária água sanitária, lixívia
AIDS AIDS SIDA (Síndrome de Imunodeficiência Adquirida)
alho-poró alho-porro
Alo? alô? estou?
amerissagem amaragem
aquarela aguarela
dosya arquivo ficheiro
atacante avançado
aterrissagem aterragem
acostamento berma
tuvalet banheiro/toalete/lavabo/sanitário casa de banho/lavabos/quarto de banho/sanitários
bonde eléctrico
brócolis brócolos
café da manhã pequeno almoço
calcinha cuecas femininas
caminhão camião
kamyonet caminhonete carrinha
camiseta camisola
pijama camisola camisa de dormir
Kanadalı canadense canadiano
kanser câncer cancro
caqui dióspiro
carona boleia
carro conversível carro descapotável
kimlik carteira de identidade bilhete de identidade
cílio, pestana, celha pestana
beton concreto betão
descarga autoclismo
decolagem descolagem
yönetmen diretor realizador
dublaj dublagem dobragem
durex, fita adesiva fita-cola, fita adesiva
escanteio pontapé de canto
yara bandı esparadrapo/bandeide penso/penso-rápido
tren istasyonu estação de trem gare/estação
demiryolu estrada de ferro caminho de ferro
varoşlar favela bairro de lata
fones de ouvido auscultadores, auriculares, fones
freio, breque travão, freio
gol golo
gole golo
goleiro guarda-redes
grama, relva relva
grampeador agrafador
guitarra guitarra elétrica
isopor esferovite
İsrailli israelense, israelita israelita
mayo maiô fato de banho
biberon mamadeira biberão
metro metrô metro, metropolitano
Moskova Moscou Moscovo
fare mouse rato
nadadeiras, pé-de-pato barbatanas
azot nitrogênio azoto/nitrogénio
otobüs ônibus autocarro
Noel baba Papai Noel Pai Natal
pebolim/totó matraquilhos
perua, van carrinha
ananas pinha/fruta-do-conde anona
Polonyalı polonês/polaco polaco
privada sanitária, vaso sanitário ou privada retrete ou sanita
salva-vidas ou guarda-vidas salva-vidas ou nadador-salvador
sandviç sanduíche sandes ou sanduíche
sekreter secretária atendedor de chamadas
dondurma sorvete gelado
sunga ou calção de banho calções de banho, calção de banho
ekran tela ecrã
telefon telefone/celular telemóvel
terno fato
tiro de meta pontapé de baliza
torcida claque
trem comboio
violão guitarra
zagueiro defesa central
Português europeu antes do Acordo Ortográfico de 1990 Português brasileiro antes e depois do Acordo Ortográfico de 1990
acção ação
baptismo batismo
contacto contato ou contacto (menos usado)
contactar contatar ou contactar (ainda comum em Norte e Nordeste)
direcção direção
eléctrico elétrico
facto fato ou facto (usado apenas como formalismo ou latinismo)
óptimo ótimo
Brezilya Portekiz
Eu o convido Convido-o
Ele me viu Ele viu-me
Eu te amo Amo-te
Ele se encontra Ele encontra-se
Me parece Parece-me
Vou o encontrar Vou encontrá-lo

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "IBGE divulga as estimativas populacionais dos municípios em 2020" (Portekizce). Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística. 28 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2020. 
  2. ^ Pereira, Anthony W. (2020). Modern Brazil : a very short introduction (1. bas.). Oxford: Oxford University Press. ISBN 978-0198812081. 
  3. ^ Anderson, Stephen R. (2012). Languages : a very short introduction (1. bas.). Oxford, B.K.: Oxford University Press. ISBN 978-0199590599.