Bilinen en eski yaşam formları

Dünya üzerindeki bilinen en eski yaşam formları, hidrotermal baca çökeltilerinde bulunan fosilleşmiş mikroorganizmalardır.[1] Bu yaşam formlarının Dünya'da ortaya çıktığı en erken zaman, yaklaşık 3.77 milyar yıl öncesine tarihlenmektedir. Muhtemelen yaşamın ortaya çıkışı 4.28 milyar yıl kadar öncedir, hatta 4.41 milyar yıl öncesinde[3][4] (okyanusların 4,5 milyar yıl öncesindeki oluşumundan kısa bir süre sonra) ilk kez ortaya çıkmış olabilir.[2][5][6] Dünyadaki yaşamın en eski "kesin" kanıtı, 3.465 milyar yıllık Avustralya Apex çört kayalarında fosilleşmiş mikroorganizmaların fosilleridir.[7][8]

Hidrotermal baca çökeltilerinde muhtemelen Dünya üzerindeki en eski yaşam biçimlerinin kanıtı bulunmuştur.[1][2]

BiyosferDüzenle

Dünya, evrende yaşam barındırdığı bilinen tek gezegen olmaya devam ediyor.[9][10] Dünya'nın biyosferi, yüzeyin en az 19 km (12 mil) altına kadar uzanır,[11][12][13] ve en az 76 km'ye (47 mil) kadar [14][15] atmosfere sahip olup,[16][17][18] toprak, hidrotermal bacalar ve kayaçlar içerir.[19][20] Ayrıca, biyosferin en az 9.144 metre (30.000 ft; 5,682 mi) Antarktika buzunun altında,[21][22][23] ve okyanusun en derin kısımlarını içerir,[24][25] deniz tabanının kilometrelerce altındaki kayalara kadar.[26][27] Temmuz 2020'de deniz biyologları , "yarı askıya alınmış animasyonda " aerobik mikroorganizmaların (çoğunlukla), 101.5 milyon yaşına kadar organik olarak fakir tortullarda bulunduğunu bildirdi 762 metre (2.500 ft) Güney Pasifik Girdabı'nda (SPG) ("okyanustaki en ölü nokta") deniz tabanının altında bulunur ve şimdiye kadar bulunan en uzun yaşayan yaşam formları olabilir.[28][29] Belirli test koşulları altında, yaşam formlarının uzay boşluğunda hayatta kaldıkları da gözlemlenmiştir.[30][31] Daha yakın bir zamanda, Ağustos 2020'de, Uluslararası Uzay İstasyonu üzerinde yürütülen çalışmalara göre , bakterilerin uzayda üç yıl hayatta kaldıkları tespit edildi.[32][33] Biyosferin toplam kütlesinin 4 trilyon ton karbon olduğu tahmin ediliyor.[34] Bir araştırmacıya göre, " Mikropları her yerde bulabilirsiniz - koşullara son derece uyarlanabilirler ve nerede olurlarsa olsunlar hayatta kalırlar."

Dünya üzerinde yaşamış tüm yaşam formlarından, beş milyarın üstünde olan tüm türlerin,[35] %99'dan fazlasının neslinin tükendiği tahmin edilmektedir.[36][37] Dünyadaki mevcut türlerin sayısıyla ilgili bazı tahminler 10 milyon ile 14 milyon arasında değişmektedir [38], bunların yaklaşık 1,2 milyonu belgelenmiştir ve yüzde 86'dan fazlası tanımlanmamıştır.[39] Bununla birlikte, Mayıs 2016 tarihli bir bilimsel rapor, şu anda Dünya'da 1 trilyon türün tanımlandığını ve yüzde birinin yalnızca binde birinin tanımlandığını tahmin ediyor.[40] Ek olarak, Dünya'da en çok sayıda biyolojik varlık olan [41] ve bazı biyologların yaşam formu olarak kabul ettiği tahmini 10 nonillion ( 10 üzeri 31) bireysel virüs (ilgili virionlar dahil) vardır. [42] Üstelik evrendeki tüm tahmini yıldızlardan daha fazla bireysel virüs var;[43], sırayla, Dünya gezegenindeki tüm sahil kumu tanelerinden daha fazla olduğu kabul edilir.[44] Yaklaşık 200 virüs türünün insanlarda hastalığa neden olduğu bilinmektedir.[45] Bazı patojenik, canlı olarak kabul edilme olasılığı daha düşük, virüslerden çok daha küçük ve muhtemelen çok daha ilkel olan diğer olası virüs benzeri formlar arasında viroidler, virüsoidler, prionlar ve nanoblar bulunur.[46]

En erken yaşam formlarıDüzenle

 
Arkea (prokaryotik mikroplar) ilk olarak hidrotermal menfezler gibi ekstrem ortamlarda bulunmuştur.

Dünyanın yaşı yaklaşık 4,54 milyar yıldır;[47][48][49] Dünyadaki yaşamın tartışmasız en eski kanıtı en az 3.5 milyar yıl öncesine aittir.[50][51][52] Bazı bilgisayar modelleri, yaşamın 4,5 milyar yıl önce başladığını öne sürüyor.[3][4]

Aralık 2017 tarihli bir rapor, 3.465 milyar yıllık Avustralya Apex çört kayalarının bir zamanlar mikroorganizmalar içerdiğini, dünyadaki yaşamın en eski doğrudan kanıtı olduğunu belirtti.[7][8] 2013 tarihli bir yayın, Batı Avustralya'daki 3.48 milyar yıllık kumtaşında mikrobiyal mat fosillerinin keşfini duyurdu. [53][54][55][56] Biyojenik grafit,[57] ve muhtemelen stromatolitlerin,[58][59][60] kanıtı, Grönland'ın güneybatısındaki 3,7 milyar yıllık metasedimanter kayalarda keşfedildi ve 2014'te Nature dergisinde anlatıldı. Batı Avustralya'daki 4,1 milyar yıllık kayalarda potansiyel " yaşam kalıntıları " bulundu ve 2015 yılında yapılan bir çalışmada tanımlandı.[61]

 
Panspermi teorisi, Dünya'daki yaşamın, uzay tozu [62] veya meteorlar tarafından taşınan biyolojik maddelerden gelmiş olabileceğini tahmin ediyor.[63]

Modern organizmaların genomlarını karşılaştırarak, hiçbir özel fosil kanıtı bulunmayan son bir evrensel ortak ata (LUCA),[64][65] varlığını varsaymak mümkündür. Bristol Üniversitesi'nin moleküler saat modeli uygulayan 2018 tarihli bir araştırması, LUCA'nın 4.477 ila 4.519 milyar yıl önce, Hadean çağı içinde yaşamış olabileceği sonucuna varmıştır.[a] Mart 2017'de, Kanada, Quebec'teki Nuvvuagittuq Kuşağı'ndaki eski bir deniz yatağındaki hidrotermal havalandırma çökeltilerinde fosilleşmiş mikroorganizmaların ( mikrofosiller ) keşfedildiği açıklandı. Bunlar, 4,41 milyar yıl önce okyanus oluşumundan sonra "yaşamın neredeyse anında ortaya çıktığını" öne süren, Dünya'daki yaşamın en eski kanıtı olan 4.28 milyar yıl kadar eski olabilir.[1][2][5][6] Hatta bazı araştırmacılar, yaşamın yaklaşık 4,5 milyar yıl önce başlamış olabileceğini bile tahmin ediyor.[3][4] Biyolog Stephen Blair Hedges'e göre, "Dünyada yaşam nispeten hızlı bir şekilde ortaya çıktıysa, o zaman evrende canlılık yaygın olabilir".[66][67][68]

Karada yaşama gelince, 2019'da bilim adamları, Kanada Arktik'inde, bitkilerin karada yaşadığı düşünülmeden çok önce, bir milyar yıl önce karada büyümüş olabilecek Ourasphaira giraldae adlı fosilleşmiş bir mantarın keşfini bildirdiler. [69][70][71] Temmuz 2018'de bilim adamları, karadaki en eski yaşamın 3.22 milyar yıl önce bakteri olabileceğini bildirdi. [72] Mayıs 2017'de, Batı Avustralya'nın Pilbara Kratonu'ndaki 3.48 milyar yıllık gayzeritte karada mikrobiyal yaşamın kanıtı bulunmuş olabilir. [73][74]

Ocak 2018'de yapılan bir araştırma, Dünya'da bulunan 4,5 milyar yıllık meteoritlerin , yaşam için içerik oluşturabilecek prebiyotik kompleks organik maddelerle birlikte sıvı su içerdiğini buldu.[63][75]

Mevcut antik KorarchaeotaDüzenle

Korarchaeota, arkelerin evriminde erken dönemde farklılaşmış gibi görünen bir grup mikroorganizmadır. Korarchaeota, coğrafi olarak izole edilmiş birkaç karasal ve deniz termal ortamında tespit edilmiştir. Bir tür, Korarchaeum cryptofilum, arkelerin erken evrimi hakkında fikir edinmek için incelenmiştir.[76] Filogenetik analize göre, bu organizma derin dallı bir arke soyuna sahiptir. Korarchaeum cryptofilum ultra ince filamentli bir morfolojiye sahiptir. Öngörülen gen işlevleri, K. cryptofilum'un karbon ve enerji için basit bir peptit fermantasyon moduna dayandığını ve de novo purinleri, Koenzim A'yı ve diğer kofaktörleri sentezleyemediğini gösterir. Bilinen arke genom bileşimi göz önüne alındığında, K. cryptofilum, atalara ait arke formunu temsil eden bir dizi hücresel özelliği muhafaza etmiş olabilir.

GaleriDüzenle

Bilinen en eski yaşam formları (resimler için sağdaki "göster"e tıklayın)

Ayrıca bakınızDüzenle

DipnotlarDüzenle

  1. ^ LUCA'nın Dünya'daki ilk yaşam olduğu düşünülmemektedir, daha ziyade, zamanının hala yaşayan torunları olan tek organizma türü olduğu düşünülmektedir.

 

KaynakçaDüzenle

  1. ^ a b c Dodd, Matthew S. (2 Mart 2017). "Evidence for early life in Earth's oldest hydrothermal vent precipitates" (PDF). Nature. 543 (7643): 60-64. doi:10.1038/nature21377. PMID 28252057. 
  2. ^ a b c Zimmer (1 Mart 2017). "Scientists Say Canadian Bacteria Fossils May Be Earth's Oldest". The New York Times. Erişim tarihi: 2 Mart 2017. 
  3. ^ a b c "A timescale for the origin and evolution of all of life on Earth". Phys.org. 20 Ağustos 2018. 20 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ağustos 2018. 
  4. ^ a b c Betts (20 Ağustos 2018). "Integrated genomic and fossil evidence illuminates life's early evolution and eukaryote origin". Nature. 2 (10): 1556-1562. doi:10.1038/s41559-018-0644-x. PMC 6152910 $2. PMID 30127539. 
  5. ^ a b "Earliest evidence of life on Earth 'found". BBC News. 1 Mart 2017. 1 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Mart 2017.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "BBC-20170301" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme)
  6. ^ a b Dunham (1 Mart 2017). "Canadian bacteria-like fossils called oldest evidence of life". Reuters. Erişim tarihi: 1 Mart 2017.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "4.3b oldest" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme)
  7. ^ a b "Oldest fossils ever found show life on Earth began before 3.5 billion years ago". University of Wisconsin–Madison. 18 Aralık 2017. 22 Aralık 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Aralık 2017. 
  8. ^ a b Schopf (2017). "SIMS analyses of the oldest known assemblage of microfossils document their taxon-correlated carbon isotope compositions". PNAS. 115 (1): 53-58. doi:10.1073/pnas.1718063115. PMC 5776830 $2. PMID 29255053. 
  9. ^ "Extraterrestrial Life in the Universe" (PDF). NASA. Lewis Research Center, Cleveland, Ohio. February 1990. 3 Eylül 2014 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Haziran 2015. 
  10. ^ Walsh, Maud, (Ed.) (2009). "From Fossils to Astrobiology – A Roadmap to Fata Morgana?". From Fossils to Astrobiology: Records of Life on Earth and the Search for Extraterrestrial Biosignatures. Cellular Origin, Life in Extreme Habitats and Astrobiology. 12. Dordrecht, the Netherlands; London: Springer Science+Business Media. s. xvii. ISBN 978-1-4020-8836-0.  r eksik |soyadı1= (yardım)
  11. ^ Deep Carbon Observatory (10 Aralık 2018). "Life in deep Earth totals 15 to 23 billion tons of carbon – hundreds of times more than humans – Deep Carbon Observatory collaborators, exploring the 'Galapagos of the deep,' add to what's known, unknown, and unknowable about Earth's most pristine ecosystem". EurekAlert!. Erişim tarihi: 11 Aralık 2018. 
  12. ^ Dockrill (11 Aralık 2018). "Scientists Reveal a Massive Biosphere of Life Hidden Under Earth's Surface". Science Alert. Erişim tarihi: 11 Aralık 2018. 
  13. ^ Gabbatiss (11 Aralık 2018). "Massive 'deep life' study reveals billions of tonnes of microbes living far beneath Earth's surface". The Independent. Erişim tarihi: 11 Aralık 2018. 
  14. ^ Klein (19 Aralık 2018). "Deep Beneath Your Feet, They Live in the Octillions – The real journey to the center of the Earth has begun, and scientists are discovering subsurface microbial beings that shake up what we think we know about life". The New York Times. Erişim tarihi: 21 Aralık 2018. 
  15. ^ Loeb (4 Kasım 2019). "Did Life from Earth Escape the Solar System Eons Ago?". Scientific American. Erişim tarihi: 5 Kasım 2019. 
  16. ^ "First-Ever Scientific Estimate Of Total Bacteria On Earth Shows Far Greater Numbers Than Ever Known Before". Science Daily. 25 Ağustos 1998. 18 Ekim 1999 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Kasım 2014. 
  17. ^ "Life Might Thrive a Dozen Miles Beneath Earth's Surface". Astrobiology Magazine. 12 Ocak 2015. 12 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mart 2017. 
  18. ^ "The Strange Beasts That Live In Solid Rock Deep Underground". BBC online. 24 Kasım 2015. 25 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mart 2017. 
  19. ^ Suzuki, Yohey (2 Nisan 2020). "Deep microbial proliferation at the basalt interface in 33.5–104 million-year-old oceanic crust". Communications Biology. 3 (136): 136. doi:10.1038/s42003-020-0860-1. PMC 7118141 $2. PMID 32242062. 
  20. ^ University of Tokyo (2 Nisan 2020). "Discovery of life in solid rock deep beneath sea may inspire new search for life on Mars – Bacteria live in tiny clay-filled cracks in solid rock millions of years old". EurekAlert!. Erişim tarihi: 2 Nisan 2020. 
  21. ^ Simon (15 Şubat 2021). "Scientists Accidentally Discover Strange Creatures Under a Half Mile of Ice - Researchers only drilled through an Antarctic ice shelf to sample sediment. Instead, they found animals that weren't supposed to be there". Wired. Erişim tarihi: 15 Şubat 2021. 
  22. ^ Griffiths, Huw J. (15 Şubat 2021). "Breaking All the Rules: The First Recorded Hard Substrate Sessile Benthic Community Far Beneath an Antarctic Ice Shelf". Frontiers in Marine Science. 8. doi:10.3389/fmars.2021.642040. 
  23. ^ Fox (20 Ağustos 2014). "Lakes under the ice: Antarctica's secret garden". Nature. 512 (7514): 244-246. doi:10.1038/512244a. PMID 25143097. 
  24. ^ "Microbes Thrive in Deepest Spot on Earth". LiveScience. 17 Mart 2013. 2 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2013. 
  25. ^ Glud (17 Mart 2013). "High rates of microbial carbon turnover in sediments in the deepest oceanic trench on Earth". Nature Geoscience. 6 (4): 284-288. doi:10.1038/ngeo1773. 
  26. ^ "Intraterrestrials: Life Thrives in Ocean Floor". LiveScience. 14 Mart 2013. 2 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Mart 2013. 
  27. ^ Morelle (15 Aralık 2014). "Microbes discovered by deepest marine drill analysed". BBC News. Erişim tarihi: 15 Aralık 2014. 
  28. ^ Wu (28 Temmuz 2020). "These Microbes May Have Survived 100 Million Years Beneath the Seafloor - Rescued from their cold, cramped and nutrient-poor homes, the bacteria awoke in the lab and grew". The New York Times. Erişim tarihi: 31 Temmuz 2020. 
  29. ^ Morono, Yuki (28 Temmuz 2020). "Aerobic microbial life persists in oxic marine sediment as old as 101.5 million years". Nature Communications. 11 (3626): 3626. doi:10.1038/s41467-020-17330-1. PMC 7387439 $2. PMID 32724059. 
  30. ^ Dose (1995). "ERA-experiment "space biochemistry"". Advances in Space Research. 16 (8): 119-129. doi:10.1016/0273-1177(95)00280-R. PMID 11542696. 
  31. ^ Horneck G. (1995). "Biological responses to space: results of the experiment "Exobiological Unit" of ERA on EURECA I". Adv. Space Res. 16 (8): 105-118. doi:10.1016/0273-1177(95)00279-N. PMID 11542695. 
  32. ^ Strickland (26 Ağustos 2020). "Bacteria from Earth can survive in space and could endure the trip to Mars, according to new study". CNN News. Erişim tarihi: 26 Ağustos 2020. 
  33. ^ Kawaguchi, Yuko (26 Ağustos 2020). "DNA Damage and Survival Time Course of Deinococcal Cell Pellets During 3 Years of Exposure to Outer Space". Frontiers in Microbiology. 11: 2050. doi:10.3389/fmicb.2020.02050. PMC 7479814 $2. PMID 32983036. 
  34. ^ "The Biosphere: Diversity of Life". Aspen Global Change Institute. Basalt, CO. 2 Eylül 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Temmuz 2015. 
  35. ^ The Biology of Rarity: Causes and consequences of rare – common differences. 1996. ISBN 978-0412633805. Erişim tarihi: 26 Mayıs 2015. 
  36. ^ Watching, from the Edge of Extinction. Yale University Press. 2000. s. preface x. ISBN 978-0-300-08469-6. Erişim tarihi: 30 Mayıs 2017. 
  37. ^ Novacek (8 Kasım 2014). "Prehistory's Brilliant Future". The New York Times. Erişim tarihi: 25 Aralık 2014. 
  38. ^ Environmental Science – Biodiversity Is a Crucial Part of the Earth's Natural Capital. Cengage Learning. 2012. s. 62. ISBN 978-1-133-70787-5. Erişim tarihi: 27 Aralık 2014. 
  39. ^ Mora (23 Ağustos 2011). "How many species are there on Earth and in the ocean?". PLOS Biology. 9 (8): e1001127. doi:10.1371/journal.pbio.1001127. PMC 3160336 $2. PMID 21886479. 
  40. ^ Staff (2 Mayıs 2016). "Researchers find that Earth may be home to 1 trillion species". National Science Foundation. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2016. 
  41. ^ "Viral metagenomics". Nature Reviews Microbiology. 3 (6): 504-10. June 2005. doi:10.1038/nrmicro1163. PMID 15886693. 
  42. ^ "Are Viruses Alive? - Although viruses challenge our concept of what "living" means, they are vital members of the web of life". Scientific American. 8 Ağustos 2008. 27 Ocak 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Mayıs 2020. 
  43. ^ Wu (15 Nisan 2020). "There are more viruses than stars in the universe. Why do only some infect us? - More than a quadrillion quadrillion individual viruses exist on Earth, but most are not poised to hop into humans. Can we find the ones that are?". National Geographic Society. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2020. 
  44. ^ "To see the Universe in a Grain of Taranaki Sand". Swinburne University of Technology. 1 Şubat 2002. 23 Nisan 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2020. 
  45. ^ Zimmer (26 Şubat 2021). "The Secret Life of a Coronavirus - An oily, 100-nanometer-wide bubble of genes has killed more than two million people and reshaped the world. Scientists don't quite know what to make of it". Erişim tarihi: 28 Şubat 2021. 
  46. ^ "Difference among virus, virion, viroid, virusoid and prion". Microbiology Easy Notes. 13 Ağustos 2019. 12 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2020. 
  47. ^ "Age of the Earth". United States Geological Survey. 9 Temmuz 2007. 29 Nisan 1999 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Ocak 2006. 
  48. ^ Dalrymple (2001). "The age of the Earth in the twentieth century: a problem (mostly) solved". Special Publications, Geological Society of London. 190 (1): 205-221. doi:10.1144/GSL.SP.2001.190.01.14. 
  49. ^ Manhesa (May 1980). "Lead isotope study of basic-ultrabasic layered complexes: Speculations about the age of the earth and primitive mantle characteristics". Earth and Planetary Science Letters. 47 (3): 370-382. doi:10.1016/0012-821X(80)90024-2. ISSN 0012-821X. 
  50. ^ Schopf (5 Ekim 2007). "Evidence of Archean life: Stromatolites and microfossils". Precambrian Research. 158 (3–4): 141-155. doi:10.1016/j.precamres.2007.04.009. ISSN 0301-9268. 
  51. ^ Schopf (29 Haziran 2006). "Fossil evidence of Archaean life". Philosophical Transactions of the Royal Society B. 361 (1470): 869-885. doi:10.1098/rstb.2006.1834. ISSN 0962-8436. PMC 1578735 $2. PMID 16754604. 
  52. ^ Biology. 6th. Boston, MA: McGraw-Hill. 2002. s. 68. ISBN 978-0-07-112261-0. OCLC 45806501. 
  53. ^ Borenstein (13 Kasım 2013). "Oldest fossil found: Meet your microbial mom". Excite. Yonkers, NY: Mindspark Interactive Network. Associated Press. Erişim tarihi: 2 Haziran 2015. 
  54. ^ Pearlman (13 Kasım 2013). "Oldest signs of life on Earth found". The Daily Telegraph. Londra. Erişim tarihi: 15 Aralık 2014. 
  55. ^ Noffke (16 Kasım 2013). "Microbially Induced Sedimentary Structures Recording an Ancient Ecosystem in the ca. 3.48 Billion-Year-Old Dresser Formation, Pilbara, Western Australia". Astrobiology. 13 (12): 1103-1124. doi:10.1089/ast.2013.1030. ISSN 1531-1074. PMC 3870916 $2. PMID 24205812. 
  56. ^ Djokic (9 Mayıs 2017). "Earliest signs of life on land preserved in ca. 3.5 Ga hot spring deposits". Nature Communications. 8: 15263. doi:10.1038/ncomms15263. PMC 5436104 $2. PMID 28486437. 
  57. ^ Ohtomo (January 2014). "Evidence for biogenic graphite in early Archaean Isua metasedimentary rocks". Nature Geoscience. 7 (1): 25-28. doi:10.1038/ngeo2025. ISSN 1752-0894. 
  58. ^ Wade (31 Ağustos 2016). "World's Oldest Fossils Found in Greenland". The New York Times. Erişim tarihi: 31 Ağustos 2016. 
  59. ^ a b Allwood (22 Eylül 2016). "Evidence of life in Earth's oldest rocks". Nature. 537 (7621): 500-5021. doi:10.1038/nature19429. PMID 27580031. 
  60. ^ a b "'World's oldest fossils' may just be pretty rocks – Analysis of 3.7-billion-year-old outcrops has reignited controversy over when life on Earth began". National Geographic. 17 Ekim 2018. 17 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2018. 
  61. ^ Bell (24 Kasım 2015). "Potentially biogenic carbon preserved in a 4.1 billion-year-old zircon". Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America. 112 (47): 14518-14521. doi:10.1073/pnas.1517557112. PMC 4664351 $2. PMID 26483481. 
  62. ^ Berera (6 Kasım 2017). "Space dust collisions as a planetary escape mechanism". Astrobiology. 17 (12): 1274-1282. doi:10.1089/ast.2017.1662. PMID 29148823. 
  63. ^ a b Chan, Queenie H. S. (10 Ocak 2018). "Organic matter in extraterrestrial water-bearing salt crystals". Science Advances. 4 (1, eaao3521): eaao3521. doi:10.1126/sciadv.aao3521. PMC 5770164 $2. PMID 29349297.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "SA-20180110" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme)
  64. ^ Weiss (2016). "The physiology and habitat of the last universal common ancestor". Nat Microbiol. 1 (9): 16116. doi:10.1038/nmicrobiol.2016.116. PMID 27562259. 
  65. ^ Wade (25 Temmuz 2016). "Meet Luca, the ancestor of all living things". The New York Times. 28 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2018. 
  66. ^ Borenstein (19 Ekim 2015). "Hints of life on what was thought to be desolate early Earth". Associated Press. Erişim tarihi: 9 Ekim 2018. 
  67. ^ Schouten (20 Ekim 2015). "When did life first emerge on Earth? Maybe a lot earlier than we thought". The Christian Science Monitor. Boston, Massachusetts: Christian Science Publishing Society. ISSN 0882-7729. 22 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ekim 2018. 
  68. ^ "Life first emerged in 'warm little ponds' almost as old as the Earth itself – Charles Darwin's famous idea backed by new scientific study". The Independent. 2 Ekim 2017. 3 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ekim 2017. 
  69. ^ Zimmer (22 Mayıs 2019). "How Did Life Arrive on Land? A Billion-Year-Old Fungus May Hold Clues – A cache of microscopic fossils from the Arctic hints that fungi reached land long before plants". The New York Times. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2019. 
  70. ^ Loron (22 Mayıs 2019). "Early fungi from the Proterozoic era in Arctic Canada". Nature. Springer Science and Business Media LLC. 570 (7760): 232-235. doi:10.1038/s41586-019-1217-0. ISSN 0028-0836. PMID 31118507. 
  71. ^ "Billion-year-old fossils may be early fungus". Ars Technica. 22 Mayıs 2019. 22 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2019. 
  72. ^ Homann, Martin (23 Temmuz 2018). "Microbial life and biogeochemical cycling on land 3,220 million years ago" (PDF). Nature Geoscience. 11 (9): 665-671. doi:10.1038/s41561-018-0190-9. 
  73. ^ Staff (9 Mayıs 2017). "Oldest evidence of life on land found in 3.48-billion-year-old Australian rocks". Phys.org. Erişim tarihi: 13 Mayıs 2017. 
  74. ^ University of New South Wales (26 Eylül 2019). "Earliest signs of life: Scientists find microbial remains in ancient rocks". EurekAlert!. Erişim tarihi: 27 Eylül 2019. 
  75. ^ Staff, Lawrence Berkeley National laboratory (10 Ocak 2018). "Ingredients for life revealed in meteorites that fell to Earth – Study, based in part at Berkeley Lab, also suggests dwarf planet in asteroid belt may be a source of rich organic matter". AAAS – EurekAlert. Erişim tarihi: 11 Ocak 2018. 
  76. ^ Elkins JG, Podar M, Graham DE, Makarova KS, Wolf Y, Randau L, Hedlund BP, Brochier-Armanet C, Kunin V, Anderson I, Lapidus A, Goltsman E, Barry K, Koonin EV, Hugenholtz P, Kyrpides N, Wanner G, Richardson P, Keller M, Stetter KO. A korarchaeal genome reveals insights into the evolution of the Archaea. Proc Natl Acad Sci U S A. 2008 Jun 10;105(23):8102-7. doi: 10.1073/pnas.0801980105. Epub 2008 Jun 5. PMID 18535141; PMCID: PMC2430366
  77. ^ Porada H.; Ghergut J.; Bouougri El H. (2008). "Kinneyia-Type Wrinkle Structures – Critical Review And Model Of Formation". PALAIOS. 23 (2): 65–77. Bibcode:2008Palai..23...65P. doi:10.2110/palo.2006.p06-095r. 

 

Dış bağlantılarDüzenle