Alüminyum bromür

Kimyasal bileşik
(Alüminyum bromit sayfasından yönlendirildi)

Alüminyum bromür veya diğer adıyla alüminyum tribromür, içinde alüminyum ve brom bulunan, kimyasal formülü AlBr3 veya Al2Br6 olan kimyasal birleşik Mol kütlesi 374,8 gram, erime noktası 97 °C, kaynama noktası 255 °C, yoğunluğu 3,01 g/mL olan suda çözünebilen bir maddedir. Sentezlerde açilleme katalizörü olarak kullanılan, beyazdan sarıya değişen renkte, nem çekici, kristal yapıda bir maddedir. Havada kuvvetle dumanlanır, suyla şiddetle birleşir. Organik çözücülerde çözünür. Dimer biçiminde de bulunur (Al2Br6).[1][2]

Alüminyum bromür
Küre ve çubuklardan dimerik yapıdaki alüminyum bromür
1967'den beri geniş ampüllerin içerisinde yer almaktadır
Tanımlayıcılar
CAS numarası 7727-15-3
PubChem 24409
EC numarası 231-779-7
UN numarası 1725
RTECS numarası BD0350000
SMILES
InChI
ChemSpider 22818
Özellikler
Molekül formülü AlBr3
Al2Br6
Molekül kütlesi 266.69 g/mol
Görünüm Beyaz ile solgun sarı
Kristal katı
Yoğunluk 3.01 g/cm3
Erime noktası

97

Kaynama noktası

255

Çözünürlük (su içinde) tepki verir
Tehlikeler
NFPA 704
NFPA 704.svg
1
3
1
LD50 1598 mg/kg (sıçan, oral)
Belirtilmiş yerler dışında verilmiş olan veriler, Standart sıcaklık ve basınçtadır. (25 °C, 100 kPa)
Bilgi kutusu kaynakları

YapısıDüzenle

Dimerik formda bulunan alüminyum bromür (Al2Br6) en çok katı halde, koordinasyonsuz çözeltide (örneğin CS2), eriyikte, gaz fazında bulunur. Sadece yüksek sıcaklıkta monomerlerine parçalanır:

Al2Br6 → 2 AlBr3 ΔH°diss = 59 kJ/mol

Bu bileşik ile aynı atomlardan oluşan alüminyum monobromür, HBr ile alüminyumun yüksek sıcaklıktaki reaksiyonundan ortaya çıkmıştır. Oda sıcaklığındaki disproporsiyonlaşma ile alüminyum bromür oluşur:

6/n "[AlBr]n" → Al2Br6 + 4 Al

Bu reaksiyonu tersine çevirmek 1000 °C'den yüksek bir sıcaklıkta gerçekleşir.

SenteziDüzenle

Alüminyum bromür sentezi deneyi

Bugüne kadar en yaygın olan alüminyum bromür, Al2Br6'dır. Bu tür standart koşullarda higroskopik renksiz katı madde kullanılır. Tipik renklerin sarı, kırmızı, kahverengi gibi renkler olması demir içeren yabancı maddelerden dolayıdır. Sentezde HBr ile Al kullanılıyor:

2 Al + 6 HBr → Al2Br6 + 3 H2

Direkt bromlama ile de meydana gelebilir:

2 Al + 3 Br2 → Al2Br6

Daha sonra bu madde monomerlerine parçalanabilir:
Al2Br6 → 2 AlBr3 ΔH°diss = 59 kJ/mol

TepkimeleriDüzenle

Bazı bulunduğu tepkimeler:

  • 3AlBr3 ⇆ AlBr3 + Al2Br6
  • AlBr3 + 3NaOH → Al(OH)3 + 3NaBr
  • AlBr3 + 3H2O → Al(OH)3 + 3HBr

Alüminyum bromürün dimerizasyon tepkimesidir. Bu tepkime 200 °C'nin üstünde gerçekleşir[3]:

  • 3AlBr3 ⇆ AlBr3 + Al2Br6

Alüminyum bromür ile sodyum hidroksit tepkimeye giriyor. Alüminyum hidroksit ile sodyum bromür oluşuyor[4]:

  • AlBr3 + 3NaOH → Al(OH)3 + 3NaBr

Alüminyum bromür su (sıcak) ile tepkimeye giriyor ve alüminyum hidroksit ile hidrojen bromür oluşuyor[5]:

  • AlBr3 + 3H2O → Al(OH)3 + 3HBr

GüvenlikDüzenle

Alüminyum bromür yüksek derecede reaktif bir maddedir.[6]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "TDK". 1 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2016. 
  2. ^ "Nkfu". 1 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2016. 
  3. ^ Chemiday 3 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. 3-1-0-2569
  4. ^ [1] 3 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. 3-1-0-1829
  5. ^ [2] 3 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. 3-1-0-2571
  6. ^ Pubs