Ana menüyü aç

1994 FIFA Dünya Kupası, 17 Haziran - 17 Temmuz 1994 tarihleri arasında Amerika Birleşik Devletleri'nde düzenlenen ve FIFA Dünya Kupalarının 15.si olan futbol organizasyonu. Normal süresi ve uzatmaları 0-0 biten final maçında penaltılar ile İtalya'yı 3-2 ile yenen Brezilya'nın 4. şampiyonluğu ile tamamlandı.

1994 FIFA Dünya Kupası
Turnuva detayları
Ev sahibi ülke  Amerika
Takım 24
Final durumu
Şampiyon  Brezilya
İkinci  İtalya
Üçüncü  İsveç
Dördüncü  Bulgaristan
Turnuva istatistikleri
Oynanan maç 52
Atılan gol 141 (maç başına 2,71)
Seyirci 3.587.538 (maç başına 68.991 )
Gol kralı Bulgaristan Hristo Stoitchkov
Rusya Oleg Salenko
6 gol
En iyi oyuncu Brezilya Romário
1990
1998

FIFA'nın 1988 yılında turnuvayı düzenlemek için diğer önemli adaylar Brezilya ve Fas'ın önünde ABD'yi tercih etmesi sürpriz olarak nitelendirildi. Özellikle finaller öncesi bu ülkede Latin Amerika'dan göç eden nüfus haricinde halkın futbolla ilgilenmemesi nedeniyle seyirci sıkıntısı olabileceği şeklinde düşünce vardı. Ancak bu düşüncelere rağmen ortalama 69.000 seyirci ortalaması ile 1950'de düzenlenen kupadan beri en yüksek seyirci sayısına ulaşıldı. Toplamda maçları izlemeye giden 3.6 milyona yakın seyirci ile 1998 FIFA Dünya Kupası'ndan itibaren katılımcı ülke sayısı 32'ye çıkmasına rağmen bu sayıya diğer iki turnuvada yaklaşılamadı.

Yunanistan, Nijerya ve Suudi Arabistan'ın katıldıkları ilk FIFA Dünya Kupası olan turnuva, format olarak 1990 FIFA Dünya Kupası ile aynı şekilde düzenlendi: Finallere katılma hakkı kazanan 24 takım dörderli 6 gruba ayrılarak tek devreli lig üsulu maçlar yaptı. Bu maçları ilk iki sırada bitiren ülke takımları direkt son 16'ya kalan 12 takımı oluşturdu. Kalan 4 takım ise bu 6 grupta en iyi puan ve averaja sahip 4 takım arasından seçildi. Gruplardan çıkan 16 takım tek maç üzerinden önceden belli fikstür ile eleme usulü ile maçlarını yaptı.

ElemelerDüzenle

 
  1994 Dünya Kupası'na katılan ülkeler
  Elemeleri geçemeyen ülkeler
  Elemelere katılmamış ülkeler
  FIFA üyesi olmayan ülkeler

1994 FIFA Dünya Kupası, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra Rusya'nın bağımsız olarak katıldığı ilk dünya kupası oldu. 1938'den beri ilk kez bir birleşik Alman takımı bu dünya kupasına katıldı. Afrika takımlarının 1990 FIFA Dünya Kupası'nda gösterdiği başarı nedeniyle Afrika kıtasının dünya kupasına gönderdiği takım sayısı 3'e yükseltildi.

Norveç'in 1938'den, Bolivya'nın 1950'den ve İsviçre'nin 1966'dan beri katıldığı ilk dünya kupasıdır.

Çekoslovakya'nın 1993 yılında ikiye bölünmesiyle elemelere Çekoslovakya adıyla başlayan takım Çekler ve Slovakların Temsili olarak elemeleri dünya kupasına gitme hakkını kaybederek tamamladı. Yugoslavya ise, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin 31 Mayıs 1992'de aldığı 757 no'lu kararla bu ülkeye yaptırımlar uygulanmasının kararlaştırılması nedeniyle FIFA tarafından elemelerden çıkarıldı. Şili'nin 1990 elemelerinde aldığı ceza 1994 Dünya Kupası için de devam ettiği için bu takım elemelere katılmadı.

1938'den beri ilk kez Birleşik Krallık'ı oluşturan dört ülkenin de (İngiltere, İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda) katılamadığı ilk dünya kupası olmuştur.

StadyumlarDüzenle

Pasadena (Los Angeles) Pontiac (Detroit) Stanford (San Francisco) East Rutherford (New York) Orlando
Rose Bowl Pontiac Silverdome Stanford Stadium Giants Stadium Citrus Bowl
Kapasite: 91,794 Kapasite: 77,557 Kapasite: 80,906 Kapasite: 75,338 Kapasite: 61,219
         
Chicago Dallas Foxborough (Boston) Washington DC
Soldier Field Cotton Bowl Foxboro Stadium RFK Stadium
Kapasite: 63,117 Kapasite: 63,998 Kapasite: 53,644 Kapasite: 53,142
       
 
 
Pasadena
 
Pontiac
 
Stanford
 
E. Rutherford
 
Orlando
 
Chicago
 
Dallas
 
Foxborough
 
Washington DC
ABD '94 maçlarının oynandığı stadyumlar

HakemlerDüzenle

KadrolarDüzenle

TorbalarDüzenle

1. Torba (En iyi Top 5 ve Ev sahibi) 2. Torba (Avrupa 1-6) 3. Torba (Avrupa 7-10 + Asya) 4. Torba (Afrika + Amerika)

SonuçlarDüzenle

 
  Şampiyon
  İkinci
  Üçüncü
  Dördüncü
  Çeyrek final
  Son 16
  Grup elemeleri

Grup elemeleriDüzenle

Grup tablolarındaki renklerin anahtarı
Son 16'ya kalan Grup liderleri, İkincileri ve En İyi Üçüncüler

A GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Romanya 3 2 0 1 5 5 0 6
  İsviçre 3 1 1 1 5 4 +1 4
  Amerika 3 1 1 1 3 3 0 4
  Kolombiya 3 1 0 2 4 5 −1 3

18 Haziran 1994
11:30 EDT
Amerika   1 - 1   İsviçre
Wynalda   45' Report Bregy   39'

18 Haziran 1994
16:30 PDT
Kolombiya   1 - 3   Romanya
Valencia   43' Report Răducioiu   16'89'
Hagi   34'
Rose Bowl, Pasadena
Seyirci: 93,586
Hakem: Jamal Al Sharif (Syria)

22 Haziran 1994
16:00 EDT
Romanya   1 - 4   İsviçre
Hagi   36' Report Sutter   16'
Chapuisat   53'
Knup   66'72'

22 Haziran 1994
16:30 PDT
Amerika   2 - 1   Kolombiya
Escobar   34' (kk)
Stewart   52'
Report Valencia   90'
Rose Bowl, Pasadena
Seyirci: 93,869
Hakem: Fabio Baldas (İtalya)

26 Haziran 1994
13:00 PDT
İsviçre   0 - 2   Kolombiya
Report Gaviria   44'
Lozano   89'

26 Haziran 1994
13:00 PDT
Amerika   0 - 1   Romanya
Report Petrescu   17'


B GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Brezilya 3 2 1 0 6 1 +5 7
  İsveç 3 1 2 0 6 4 +2 5
  Rusya 3 1 0 2 7 6 +1 3
  Kamerun 3 0 1 2 3 11 −8 1

19 Haziran 1994
16:30 PDT
Kamerun   2 - 2   İsveç
Embé   31'
Omam-Biyik   47'
Report Ljung   8'
Dahlin   75'

20 Haziran 1994
13:00 PDT
Brezilya   2 - 0   Rusya
Romário   26'
Raí   52' (pen.)
Report

24 Haziran 1994
13:00 PDT
Brezilya   3 - 0   Kamerun
Romário   39'
Márcio Santos   66'
Bebeto   73'
Report

24 Haziran 1994
19:30 EDT
İsveç   3 - 1   Rusya
Brolin   37' (pen.)
Dahlin   59'81'
Report Salenko   4' (pen.)

28 Haziran 1994
13:00 PDT
Rusya   6 - 1   Kamerun
Salenko   15'41'44' (pen.)72'75'
Radçenko   81'
Report Milla   46'

28 Haziran 1994
16:00 EDT
Brezilya   1 - 1   İsveç
Romário   46' Report K. Andersson   23'


C GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Almanya 3 2 1 0 5 3 +2 7
  İspanya 3 1 2 0 6 4 +2 5
  Güney Kore 3 0 2 1 4 5 −1 2
  Bolivya 3 0 1 2 1 4 −3 1

17 Haziran 1994
14:00 CDT
Almanya   1 - 0   Bolivya
Klinsmann   61' Report

17 Haziran 1994
18:30 CDT
İspanya   2 - 2   Güney Kore
Salinas   51'
Goikoetxea   55'
Report Hong Myung-Bo   85'
Seo Jung-Won   90'

21 Haziran 1994
15:00 CDT
Almanya   1 - 1   İspanya
Klinsmann   48' Report Goikoetxea   14'

23 Haziran 1994
19:30 EDT
Güney Kore   0 - 0   Bolivya
Report

27 Haziran 1994
15:00 CDT
Bolivya   1 - 3   İspanya
E. Sánchez   67' Report Guardiola   19' (pen.)
Caminero   66'70'

27 Haziran 1994
15:00 CDT
Almanya   3 - 2   Güney Kore
Klinsmann   12'37'
Riedle   20'
Report Hwang Sun-Hong   52'
Hong Myung-Bo   63'
Cotton Bowl, Dallas
Seyirci: 63,998
Hakem: Joël Quiniou (Fransa)


D GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Nijerya 3 2 0 1 6 2 +4 6
  Bulgaristan 3 2 0 1 6 3 +3 6
  Arjantin 3 2 0 1 6 3 +3 6
  Yunanistan 3 0 0 3 0 10 −10 0

21 Haziran 1994
12:30 EDT
Arjantin   4 - 0   Yunanistan
Batistuta   2'45'89' (pen.)
Maradona   60'
Report

21 Haziran 1994
18:30 CDT
Nijerya   3 - 0   Bulgaristan
Yekini   21'
Amokachi   43'
Amuneke   55'
Report

25 Haziran 1994
16:00 EDT
Arjantin   2 - 1   Nijerya
Caniggia   21'28' Report Siasia   8'

26 Haziran 1994
11:30 CDT
Yunanistan   0 - 4   Bulgaristan
Report Stoichkov   5' (pen.)55' (pen.)
Letchkov   65'
Borimirov   90'

30 Haziran 1994
18:30 CDT
Arjantin   0 - 2   Bulgaristan
Report Stoichkov   61'
Sirakov   90'
Cotton Bowl, Dallas
Seyirci: 63,998
Hakem: Neji Jouini (Tunisia)

30 Haziran 1994
19:30 EDT
Yunanistan   0 - 2   Nijerya
Report George   45'
Amokachi   90'


E GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Meksika 3 1 1 1 3 3 0 4
  İrlanda 3 1 1 1 2 2 0 4
  İtalya 3 1 1 1 2 2 0 4
  Norveç 3 1 1 1 1 1 0 4

18 Haziran 1994
16:00 EDT
İtalya   0 - 1   İrlanda
Report Houghton   11'

19 Haziran 1994
16:00 EDT
Norveç   1 - 0   Meksika
Rekdal   84' Report

23 Haziran 1994
16:00 EDT
İtalya   1 - 0   Norveç
D. Baggio   69' Report

24 Haziran 1994
12:30 EDT
Meksika   2 - 1   İrlanda
García   42'65' Report Aldridge   84'

28 Haziran 1994
12:30 EDT
İtalya   1 - 1   Meksika
Massaro   48' Report Bernal   57'

28 Haziran 1994
12:30 EDT
İrlanda   0 - 0   Norveç
Report


F GrubuDüzenle

Team Pld W D L GF GA GD Pts
  Hollanda 3 2 0 1 4 3 +1 6
  Suudi Arabistan 3 2 0 1 4 3 +1 6
  Belçika 3 2 0 1 2 1 +1 6
  Fas 3 0 0 3 2 5 −3 0

19 Haziran 1994
12:30 EDT
Belçika   1 - 0   Fas
Degryse   11' Report

20 Haziran 1994
19:30 EDT
Hollanda   2 - 1   Suudi Arabistan
Jonk   50'
Taument   86'
Report Amin   18'

25 Haziran 1994
12:30 EDT
Suudi Arabistan   2 - 1   Fas
Al-Jaber   7' (pen.)
Amin   45'
Report Chaouch   26'

25 Haziran 1994
12:30 EDT
Belçika   1 - 0   Hollanda
Albert   65' Report

29 Haziran 1994
12:30 EDT
Belçika   0 - 1   Suudi Arabistan
Report Al-Owairan   5'
RFK Stadium, Washington
Seyirci: 52,959
Hakem: Hellmut Krug (Almanya)

29 Haziran 1994
12:30 EDT
Fas   1 - 2   Hollanda
Nader   47' Report Bergkamp   43'
Roy   77'


En İyi ÜçüncülerDüzenle

Group Team Pld W D L GF GA GD Pts
D   Arjantin 3 2 0 1 6 3 +3 6
F   Belçika 3 2 0 1 2 1 +1 6
A   Amerika 3 1 1 1 3 3 0 4
E   İtalya 3 1 1 1 2 2 0 4
B   Rusya 3 1 0 2 7 6 +1 3
C   Güney Kore 3 0 2 1 4 5 −1 2

Eleme maçlarıDüzenle

Son 16 Çeyrek Final Yarı Final Final
                           
3 Temmuz - Pasadena            
   Romanya  3
10 Temmuz - Stanford
   Arjantin  2  
   Romanya  2 (4)
3 Temmuz - Dallas
     İsveç ((p)  2 (5)  
   Suudi Arabistan  1
13 Temmuz - Pasadena
   İsveç  3  
   İsveç  0
4 Temmuz - Orlando
     Brezilya  1  
   Hollanda  2
9 Temmuz - Dallas
   İrlanda  0  
   Hollanda  2
4 Temmuz - Stanford
     Brezilya  3  
   Brezilya  1
17 Temmuz - Pasadena
   Amerika  0  
   Brezilya ((p)  0 (3)
5 Temmuz - East Rutherford
     İtalya  0 (2)
   Meksika  1 (1)
10 Temmuz - East Rutherford
   Bulgaristan ((p)  1 (3)  
   Bulgaristan  2
2 Temmuz - Chicago
     Almanya  1  
   Almanya  3
13 Temmuz - East Rutherford
   Belçika  2  
   Bulgaristan  1
5 Temmuz - Foxborough
     İtalya  2   Üçüncülük
   Nijerya  1
9 Temmuz - Foxborough 16 Temmuz - Pasadena
   İtalya (uz.)  2  
   İtalya  2    İsveç  4
2 Temmuz - Washington
     İspanya  1      Bulgaristan  0
   İspanya  3
   İsviçre  0  

Son 16Düzenle

2 Temmuz 1994
12:00 CDT
Almanya   3 - 2   Belçika
Völler   6'40'
Klinsmann   11'
Report Grün   8'
Albert   90'

2 Temmuz 1994
16:30 EDT
İspanya   3 - 0   İsviçre
Hierro   15'
Luis Enrique   74'
Begiristain   86' (pen.)
Report

3 Temmuz 1994
12:00 CDT
Suudi Arabistan   1 - 3   İsveç
Al-Ghesheyan   85' Report Dahlin   6'
K. Andersson   51'88'

3 Temmuz 1994
13:30 PDT
Romanya   3 - 2   Arjantin
Dumitrescu   11'18'
Hagi   58'
Report Batistuta   16' (pen.)
Balbo   75'

4 Temmuz 1994
12:00 EDT
Hollanda   2 - 0   İrlanda
Bergkamp   11'
Jonk   41'
Report

4 Temmuz 1994
12:30 PDT
Brezilya   1 - 0   Amerika
Bebeto   72' Report

5 Temmuz 1994
13:00 EDT
Nijerya   1 - 2 (uz.)   İtalya
Amuneke   25' Report R. Baggio   88'102' (pen.)

5 Temmuz 1994
16:30 EDT
Meksika   1 - 1 (uz.)   Bulgaristan
García   18' (pen.) Report Stoichkov   6'
  Penaltılar  
García  
Bernal  
Rodríguez  
Suárez  
1 - 3   Balakov
  Guentchev
  Borimirov
  Letchkov


Çeyrek finalDüzenle

9 Temmuz 1994
12:00 EDT
İtalya   2 - 1   İspanya
D. Baggio   25'
R. Baggio   88'
Report Caminero   58'

9 Temmuz 1994
14:30 CDT
Hollanda   2 - 3   Brezilya
Bergkamp   64'
Winter   76'
Report Romário   53'
Bebeto   63'
Branco   81'

10 Temmuz 1994
12:00 EDT
Bulgaristan   2 - 1   Almanya
Stoichkov   75'
Letchkov   78'
Report Matthäus   47' (pen.)

10 Temmuz 1994
12:30 PDT
Romanya   2 - 2 (uz.)   İsveç
Răducioiu   88'101' Report Brolin   78'
K. Andersson   115'
  Penaltılar  
Răducioiu  
Hagi  
Lupescu  
Petrescu  
Dumitrescu  
Belodedici  
4 - 5   Mild
  K. Andersson
  Brolin
  Ingesson
  R. Nilsson
  Larsson


Yarı finalDüzenle

13 Temmuz 1994
16:00 EDT
Bulgaristan   1 - 2   İtalya
Stoichkov   44' (pen.) Report R. Baggio   21'25'

13 Temmuz 1994
16:30 PDT
İsveç   0 - 1   Brezilya
Report Romário   80'


Üçüncülük MaçıDüzenle

16 Temmuz 1994
12:30 PDT
İsveç   4 - 0   Bulgaristan
Brolin   8'
Mild   30'
Larsson   37'
K. Andersson   40'
Report


FinalDüzenle

17 Temmuz 1994
12:30 PDT
Brezilya   0 - 0 (uz.)   İtalya
Report
  Penaltılar  
Márcio Santos  
Romário  
Branco  
Dunga  
3 - 2   Baresi
  Albertini
  Evani
  Massaro
  R. Baggio
Rose Bowl, Pasadena
Seyirci: 94,194
Hakem: Sándor Puhl (Macaristan)


KazananDüzenle

 1994 FIFA Dünya Kupası Şampiyonu 
 
Brezilya
4. Şampiyonluk kez

ÖdüllerDüzenle

Altın Ayakkabı Altın Top Yaşin Ödülü FIFA Centilmenlik Ödülü En Eğlendirici Takım
  Hristo Stoichkov
  Oleg Salenko
  Romário   Michel Preud'homme   Brezilya   Brezilya

En İyiler TakımıDüzenle

Kaleciler Defans Oyuncuları Orta Saha Oyuncuları Hücum Oyuncuları

  Michel Preud'homme

  Jorginho
  Márcio Santos
  Paolo Maldini

  Dunga
  Krassimir Balakov
  Gheorghe Hagi
  Tomas Brolin

  Romário
  Hristo Stoichkov
  Roberto Baggio

Gol krallığıDüzenle

İlkler, notlarDüzenle

  • Rusya ilk turda elenmesine rağmen Oleg Salenko 3 maç oynayarak turnuvanın gol krallığını 6 golle Hristo Stoitchkov ile paylaştı. Salenko, 28 Haziran 1994 günü Kamerun ile oynanan maçta 5 gol atarak Dünya Kupası’nda bir maçta en çok gol atan futbolcu unvanını aldı.
  • Aynı maçta Kamerunlu futbolcu Roger Milla 42 yaşında iken giydiği millî forması ile gol atarak bu turnuvanın tarihinde gol atan en yaşlı oyuncu unvanını aldı.
  • Yunanistan, Nijerya, Rusya ve Suudi Arabistan ile defa Dünya Kupası finallerinde oynama hakkı kazandılar.
  • 1958'den 1990'a kadar SSCB olarak katılan ülke dağılması ile birlikte ilk kez 1994'te Rusya adı ile kupaya iştirak etti. 1938'den itibaren kupa finallerine ve elemelerine Doğu Almanya ve Batı Almanya şeklinde iki ülke olarak katılan Almanya ise birleştikten sonra ilk kez Dünya Kupası'na katıldı. FIFA, Almanya'yı 1954 ile 1990 yılları arasında 10 kez Batı Almanya'nın devamı olarak kabul etti.
  • Afrika kıtası ilk kez 3 ülke ile kupaya katılma hakkını aldı.
  • Pontiac Silverdome'da oynanan ABD - İsviçre maçı ilk kez üstü tamamen kapalı bir sahada oynanan Dünya Kupası maçı oldu.
  • Brezilya bu kupayı dördüncü kez kazanan ilk takım oldu.
  • İtalyan kaleci Gianluca Pagliuca Norveç maçında ceza sahası dışında topa elle müdahele etmesi sonucu kırmızı kart görerek kupa tarihinde sahadan atılan ilk kaleci oldu.
  • İngiltere'nin kupaya katılmaya başladığı 1950'den beri ilk kez bir kupaya hiçbir Büyük Britanya ülkesi katılamadı.
  • Maçın hakemleri ilk kez bu kupada klasikleşmiş siyah formalarını çıkararak, ülke takımlarının forma renklerine bağlı olarak, kırmızı, sarı gibi değişik renklerde forma giymeye başladılar.
  • 1994 Dünya Kupası grup aşamasında galibiyete 3 puan sistemi ile oynandı. Önceki turnuvalarda galip takıma 2 puan veriliyordu.
  • Bulgaristan millî takımının ilk 11'indeki tüm futbolcuların adının sonunda "ov" vardır.
  • Kolombiya'nın sağ beki Escobar, 22 Haziran 1994'teki ABD maçında kendi kalesine gol atarak ülkesinin elenmesine yol açmıştı. Escobar, 2 Temmuz 1994'te Kolombiya'nın Medellin kentindeki bir barda vurularak öldürüldü. Escobar'a 12 kez ateş eden katilin her ateş edişinde gol diye bağırdığı belirtildi.

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle