Burdur (il)

Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde bir il

Koordinatlar: 37°25′26″K 30°05′04″D / 37.42389°K 30.08444°D / 37.42389; 30.08444

Burdur, Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde bulunan bir ildir. Burdur'un plaka kodu 15'tir.

Burdur
İlin Türkiye'deki konumu
İlin Türkiye'deki konumu
Ülke Türkiye
Coğrafi bölge Akdeniz Bölgesi
İdare
 • Vali Ali Arslantaş [1]
Yüzölçümü
 • Toplam 7.175 km² (2.770 mil²)
Rakım 950 m (3.110 ft)
Nüfus
 • Toplam 256.898
 • Kır
89.162
 • Şehir
167.736
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
İl alan kodu 248
İl plaka kodu 15

Burdur ili nüfusu: 267.092'dır. Bu nüfusun %72,4'u şehirlerde yaşamaktadır (2020 sonu). İlin yüzölçümü 7.175  km2'dir. İlde  km2'ye 37 kişi düşmektedir. (Bu sayı merkez ilçede 71’dir.)İlde yıllık nüfus % 1,37 oranında azalmıştır.[5] İl merkezinin denizden yüksekliği: 963 m.'dir.

2021 yılında TÜİK verilerine göre merkez ilçeyle beraber 11 İlçe, 15 belediye, bu belediyelerde 127 mahalle ve ayrıca 193 köyü vardır.[5]

YönetimDüzenle

İllerde protokolde ilk sırada yer alan Vali, merkezi yönetimi temsil eder ve Cumhurbaşkanı tarafından atanır. Büyükşehir dışındaki illerde yerel yönetim, şehirler düzeyindedir. Belediye Başkanı, belediye sınırları içinde kalan seçmenin oy çokluğu ile seçilir. Ayni seçmen İlçe Belediye Meclisi için de oy kullanarak ilçelerin belediye meclislerini oluşturur. İldeki bütün seçmenler ayrıca il genel meclisi için de oy kullanarak, İl Genel Meclisinin oluşumunu sağlarlar.

İl genel meclisi ve belediye meclisi üyelikleri için yapılan seçimlerde, onda birlik baraj uygulamalı nispi temsil sistemi, belediye başkanlığı seçiminde ise çoğunluk sistemi uygulanır İl genel meclisi ve belediye meclisi üye sayıları ilçe nüfusuna göre, kontenjandan kalan sayıların partilere dağılımı ise D'Hondt Sistemine göre belirlenir (Kanun:2972-Madde:23)

İl Genel Meclisi, İl Özel İdaresinin karar organıdır, başkanını üyeleri arasından gizli oyla seçer. Ayrıca, İl Genel Meclisi kendi içinden gizli oyla bir yıl görev yapacak 5 kişilik İl Encümenini seçer.[6][7]

Merkezi yönetim, Vali ve İl Müdürlerinden oluşur. İl Özel İdaresi (İl Genel Meclisi ve İl Encümeni) seçilmişlerden oluşur, ancak Vali başkanlığında görev yapar. Yerel yönetim ise belediye başkanları ve belediye meclislerinden oluşur.

Burdur Valisi, 1975-Kadirli doğumlu Ali ARSLANTAŞ ’dır. 9.06.2020/274 sayılı kararla Erzincan Valisi iken atanmıştır.[8]

Burdur Belediye Başkanı, 1973-Burdur doğumlu Ali Orkun Ercengiz(CHP), 31 Mart 2019 seçimlerinde %53,29 oy oranıyla seçilmiştir.[9]

2019 Türkiye yerel seçimleri sonuçlarına göre Burdur İl Genel Meclisi üye sayısı, 18 AK PARTİ, 4 CHP, 4 MHP ve 1 İYİ Parti olmak üzere 27’dir. Burdur Belediye meclisi ise 15 CHP ve 10 AK PARTİ olmak üzere 25 üyeden oluşur.[10]

2018 Genel seçimleri sonucu, Burdur'u temsilen TBMM'de AKP'den 2 milletvekili (Bayram Özçelik, Yasin Uğur), CHP'den 1 milletvekili (Mehmet Göker) seçilmiştir.[11]

TarihDüzenle

Klasik Grek Çağın'da Psidya olarak isimlendirilen bu bölgeye Türklerin gelişi 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'ne dayanır. Bugünkü Burdur toprakları Anadolu Selçuklu Devleti idaresinden sonra Hamitoğulları Beyliği eline geçmiş. 1391 yılında Yıldırım Beyazıt tarafından Osmanlı topraklarına katılmıştır. 1852’de yapılan yöresel idare reformu ile Burdur Sancağı olmuş ve Cumhuriyetle birlikte 11 merkezi olmuştur. Şu anda Burdur ili, merkez ilçeyle birlikte 11 ilçeden oluşmaktadır.

Burdur ilinin 1926'ya dek tek ilçesi Tefenni iken, o yıl Bucak da ilçe yapılmıştır. 1936'da ise Yeşilova ilçe olmuştur. Tefenni'nin nahiyesi olan Gölhisar 1952'de, Ağlasun ise 1958'de ilçe yönetim merkezi olmuşlardır. İlçe sayısı 1980'li yıllara kadar 5 olarak kalmış ve 1988’de Karamanlı ve Kemer, 1990'da da Altınyayla, Çavdır ve Çeltikçi'nin ilçe merkezi olmasıyla bu sayı 10'a ulaşmıştır.[12]

CoğrafyaDüzenle

 
Burdur Kocapınar köyünden bir doğa manzarası,2012

Burdur ili 36-53 ve 37-50 kuzey enlemleri ile 29-24 ve 30-53 doğu boylamları arasında yer alır. Burdur, Göller Yöresi veya Göller Bölgesi adı verilen bölgede yer almaktadır.

İlin doğal yapısı oldukça engebelidir. İl arazisinin

  • %60,6’si dağlık,
  • %2,7’si yayla,
  • %19’u ova ve
  • %17,6’si engebelidir.

Burdur ili tümü ile 950 metre üzerindedir ve genel yüksekliği (ortalama) 1000 metredir. Burdur'a

Burdur ili topraklar genelde killi ve kireçlidir.

Burdur güneyde Antalya, batıda Denizli, güneybatıda Muğla, kuzeyde Afyonkarahisar ve kuzeydoğuda Isparta illeri ile sınırlıdır.

Burdur Akdeniz Bölgesinde karasal iç tarafında yer aldığından karasal iklim hüküm sürmekte olup, kış mevsimi sert ve genellikle kar yağışlı, yaz mevsimi ise kurak ve sıcak geçmektedir.

Burdur'da bol sayıda göl ve orta boy akarsu bulunmaktadır.

Türkiye'nin önemli göllerinden olan Burdur Gölü her türlü su sporları için elverişlidir. İlin diğer önemli gölleri ise Salda, Yarışlı, Karataş ve Gölhisar Gölüdür. Birçok sulama göletlerinin yani sıra, Karacaören, Yapraklı, Onaç 1 ve Onaç 2 ve Karamanlı Barajları vardır.

İlçelerDüzenle

Yüz ölçümü 6887 kilometrekare olan Burdur ilinin 2010 TUIK verilerine göre merkez ilçe ile beraber 11 ilçe, 19 belde ve 182 köyü vardır.[13] Bu ilçeler alfabetik olarak Ağlasun, Altınyayla, Bucak, Çavdır, Çeltikçi, Gölhisar, Karamanlı, Kemer, Tefenni ve Yeşilova şeklinde sıralanmaktadır.

NüfusDüzenle

Güncel Nüfus Değerleri (TÜİK 4 Şubat 2021 verileri)[5]

Burdur ili nüfusu: 267.092'dır. Bu nüfusun %72,4'u şehirlerde yaşamaktadır (2020 sonu). İlin yüzölçümü 7.175  km2'dir. İlde  km2'ye 37 kişi düşmektedir. (Bu sayı merkez ilçede 71’dir.)İlde yıllık nüfus % 1,37 oranında azalmıştır. Nüfus artış oranı en yüksek ve en düşük ilçeler: Tefenni(% 7,85)- Çeltikçi (-% 3,12)

04 Şubat 2021 TÜİK verilerine göre merkez ilçeyle beraber 11 İlçe, 15 belediye, bu belediyelerde 127 mahalle ve ayrıca 193 köy vardır.

2020 yılı sonunda Burdur ili ve ilçelerinin yerleşim yeri ve nüfusla ilgili sayısal bilgileri
İlçe Nüfus

2019

Nüfus

2020

Nüfus

Artışı %

Belediye

Sayısı

Mahalle

Sayısı

Köy

Sayısı

Köy

Nüfusu

Şehir

nüfusu

Şehirde

oturan %

Alanı

 km2[14]

 km2'ye

düşen kişi

Ağlasun 8.078 7.854 -2,77 1 6 9 4.114 3.740 47,62 305 26
Altınyayla 5.519 5.422 -1,76 1 4 5 2.339 3.083 56,86 221 25
Bucak 65.335 65.051 -0,43 3 28 35 15.723 49.328 75,83 1.511 43
Çavdır 12.796 12.748 -0,38 2 11 10 4.714 8.034 63,02 482 26
Çeltikçi 5.134 4.974 -3,12 1 2 6 2.964 2.010 40,41 161 31
Gölhisar 22.399 22.180 -0,98 2 10 12 4.796 17.384 78,38 494 45
Karamanlı 8.016 7.982 -0,42 1 12 8 2.182 5.800 72,66 372 21
Kemer 3.217 3.129 -2,74 1 3 7 1.609 1.520 48,58 373 8
Merkez 115.159 111.984 -2,76 1 35 51 22.087 89.897 80,28 1.567 71
Tefenni 9.918 10.697 7,85 1 9 14 3.682 7.015 65,58 582 18
Yeşilova 15.225 15.071 -1,01 1 7 36 9.588 5.483 36,38 1.108 14
BURDUR   270.796 267.092 -1,37 15 127 193 73.798 193.294 72,37 7.175 37

İlin yıllara göre nüfuslarıDüzenle

Burdur il nüfus bilgileri
Yıl Toplam Sıra Fark Şehir - Kır
1965[15] 194.950 61
  %28     54.135
140.815     %72  
1970[16] 210.335 61 %8 
  %29     61.708
148.627     %71  
1975[17] 222.896 66 %6 
  %32     71.071
151.825     %68  
1980[18] 235.009 66 %5 
  %36     84.983
150.026     %64  
1985[19] 248.002 66 %6 
  %40     98.907
149.095     %60  
1990[20] 254.899 64 %3 
  %51     129.112
125.787     %49  
2000[21] 256.803 65 %1 
  %54     139.897
116.906     %46  
2007[22] 251.181 64 -%2 
  %59     148.789
102.392     %41  
2008[23] 247.437 65 -%1 
  %59     145.409
102.028     %41  
2009[24] 251.550 65 %2 
  %60     151.158
100.392     %40  
2010[25] 258.868 63 %3 
  %62     159.508
99.360     %38  
2011[26] 250.527 65 -%3 
  %61     152.408
98.119     %39  
2012[27] 254.341 65 %2 
  %62     157.690
96.651     %38  
2013[28] 257.267 65 %1 
  %65     165.970
91.297     %35  
2014[29] 256.898 65 -%0 
  %65     167.736
89.162     %35  
2015[30] 258.339 65 %1 
  %66     171.237
87.102     %34  

KonumDüzenle

Konum bilgileri
İlçe Kuruluş yılı[31] Alanı km² Rakım mt. Merkeze uzaklık km[32] Ulaşan yollar[32]
Burdur Merkez   1.567 963     -12,   -08, 15-01
Ağlasun 1958 305 1.144 29   -02, 15-25
Altınyayla 1990 221 1.245 126   -01=>48-56=>15-55
Bucak 1926 1.511 811 46   -13, 15-26
Çavdır 1990 482 1.081 92   -07,   -11, 15-52
Çeltikçi 1990 161 859 30   -12,   -02
Gölhisar 1953 494 1.009 108   -11=>15-52, 15-55, 15-53
Karamanlı 1987 372 1.159 64   -07,   -06
Kemer 1987 373 1.145 57   -08=>15-51
Tefenni Cumh.önce 582 1.161 71   -07, 15-54
Yeşilova 1936 1.108 1.205 60   -06, 15-50
BURDUR Cumh.önce 7.175

SporDüzenle

2018-2019 Sezonu sonunda, Burdur’un BAL futbol takımı Bucak Belediye Oğuzhanspor play-off'da başarısız olmuş ve ligi 10.sırada bitirmiştir. Futbol, kadın 3.liginde 1, voleybol ve hentbol bölgesel kadın liglerinde 2 takımı daha vardır.

Futbol Türkiye Kupası 'nda Bucak Bld. Oğuzhanspor, 3.turda elenmiştir. 

Burdur'un önemli spor tesisleri: Burdur Gazi Atatürk Stadyumu (5.000)dur. Kapalı spor salonu yapılmaktadır.

GaleriDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Valiler Kararnamesi yayınlandı: 41 ilin valisi değişti". NTV. 10 Haziran 2020. 10 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Haziran 2020. 
  2. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 16 Nisan 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  3. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  4. ^ yerelnet.org.tr’’, ‘’Burdur Nüfusu ve Rakım,’’, Erişim:’’5 Nisan 2020
  5. ^ a b c "Güncel Nüfus Değerleri". tuik.gov.tr. 17 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Şubat 2021. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 5 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2020. 
  7. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 18 Haziran 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2020. 
  8. ^ "Atama Kararları" (PDF). Resmî Gazete. 10 Haziran 2020. 11 Haziran 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Haziran 2020. 
  9. ^ "Arşivlenmiş kopya". 10 Ağustos 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2020. 
  10. ^ "Arşivlenmiş kopya". 1 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2020. 
  11. ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Ocak 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Ocak 2020. 
  12. ^ Çetin, Bayram (2007). "Burdur Kent Coğrafyası (Doktora Tezi)". Atatürk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. tez.yok.gov.tr. s. 170. 
  13. ^ "yerelnet iller: yüzölçümü". 10 Haziran 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2012. 
  14. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 16 Nisan 2019 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  15. ^ "1965 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  16. ^ "1970 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  17. ^ "1975 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  18. ^ "1980 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  19. ^ "1985 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  20. ^ "1990 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  21. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  22. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  23. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  24. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  25. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  26. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  27. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  28. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  29. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  30. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 
  31. ^ İçişleri Bakanlığı- İller İdaresi Genel Müdürlüğü
  32. ^ a b Karayolları Genel Müdürlüğü

Dış bağlantılarDüzenle