Bulgarca

Bulgaristan'da konuşulan Slav dili

Bulgarca, Hint-Avrupa dilleri ailesinden, Güney Slav dillerine bağlı dil. Bulgaristan'ın resmi dilidir.

Bulgarca
Български (Bălgarski)
Bulgarska Azbuka.png
Ana dili olanlar Bulgaristan, Kuzey Makedonya, Karadağ, Sırbistan, Macaristan, Romanya, Moldova, Ukrayna, Türkiye ve Bulgar azınlıkların olduğu Avrupa, ABD, Kanada ve Avustralya
Konuşan sayısı 12 milyon  (tarih gerekli)
Dil aileleri
Baltık-Slav
Yazı sistemi Kiril alfabesi
Dil kodları
ISO 639-1 bg
ISO 639-2 bul
ISO 639-3 bul
Distribution of Bulgarian Speakers.png

Yazı dili IX. yüzyılda oluşmaya başlayan Bulgarca, Selanikli Aziz Kiril ve kardeşi Metodiy'in tarafından 862 yılında Bulgaristan'ın Preslav kasabasında oluşturulan[1] Kiril alfabesi kullanılarak yazılır. Harflerin çoğu Yunan alfabesinden ilham alınarak hazırlanmıştır.

Bulgarca, yazıya dökülen ilk Slavik dildir. (Yapılan son araştırmalara göre aynı alfabe zaten bölgede bulunmaktaydı, fakat bir düzen içerisinde değildi, alfabe birliği yoktu).

Eski Bulgarca (9. yüzyıl-11. yüzyıl), Orta Bulgarca (11. yüzyıl-15. yüzyıl) ve Modern Bulgarca (16. yüzyıldan günümüze) olmak üzere üç temel aşamadan geçmiştir.

Kuzey hazar bölgesinden göç ederek, bugünkü Bulgaristan topraklarına yerleşen Ön Bulgarlar'dan bugün sadece 20-30 tane kelime kalmıştır.

Bulgarca cümle örnekleriDüzenle

  • Здравей [zdravey] — Merhaba, selam
  • Здрасти [zdrasti] — Merhaba, selam
  • Добро утро [dobro utro] — Günaydın, İyi sabahlar
  • Добър ден [dobır den] — İyi günler
  • Добър вечер [dobır veçer] — İyi akşamlar
  • Лека нощ [leka noşt] — İyi geceler (sadece yatarken söylenir)
  • Довиждане [dovijdane] — Görüşmek üzere
  • До скоро! [ Do skoro ] — Yakında görüşelim
  • Как си? [kak si] — Nasılsın?
  • Какво правиш? [kakvo praviş] — Ne yapıyorsun?
  • Как е? [kak e?] — Nasıl gidiyor?
  • Добре [dobre] — İyi
  • Бива [biva] — Fena değil
  • Добре ли cи? [dobre li si ?] - İyi misin?
  • Добре съм [dobre sım] — İyiyim
  • Добре съм , а ти? [Dobre sım ,a ti?] — Ben iyiyim , peki ya sen?
  • Всичко най-хубаво [siçko nai-hubavo] —Hoşça kal / Her şey çok güzel (olsun) (iyi dilek olarak söylenir)
  • Всичко Добро! —Herşey güzel Anlaştık[siçko dobro] ("Dialog bittiğinde tercihen söylenir karşı taraf genellikle cao dedikten sonra ayrılırlar ")
  • Поздрави [pozdravi] — Selamlar
  • Благодаря [blagodarya] — Teşekkürler
  • Моля [molya] — Lütfen / Rica ederim ( Cümledeki konumuna göre iki anlama da gelebilir. Cümle molya ile baslayıp devam ediyorsan Lütfen ... , Tek kelimelik cümle olarak molya ise rica ederim olarak kullanılır.)
  • Може ли да ми кажете ... (Moje li da mi kajete ...) - ....söylebilirmisiniz?
  • Извинявай! [izvinyavay] — Pardon! Afedersin!
  • Извинете! [izvinete] — Afedersiniz!
  • Колко е часът? (kolko e çasıt) — Saat kaç?
  • Извинете,бихте ли ми казали колко е часът? [izvinete,bihte li mi kazali kolko e çasıt?] — Pardon,rica edersem bana saatin kaç olduğunu söyleyebilir misiniz?
  • Обичам те! [ obiçam te] - Seni seviyorum
  • и аз те обичам! [ i az te obiçam] - Bende seni seviyorum.
  • Ти ми липсваш [ ti mi lipsvaş] - Seni özlüyorum/Seni özledim
  • Говорите ли ...? [ govorite li...] — ...ca konuşuyor musunuz?

...турски (turski) — Türkçe
...български (bılgarski) — Bulgarca
...английски (angliyski) — İngilizce

...немски (nemski) — Almanca
...италиански (italianski) — İtalyanca
...испански (ispanski) — İspanyolca

Zaman birimleri:

  • януари (yanuari) - Ocak
  • февруари (fevruari) - Şubat
  • март (mart) - Mart
  • април (april) - Nisan
  • май (may) - Mayıs
  • юни (iuni) - Haziran
  • юли (iuli) - Temmuz
  • август (avgust) - Ağustos
  • септември (septemvri)- Eylül
  • октомври (oktomvri) - Ekim
  • ноември (noemvri) - Kasım
  • декември (dekemvri) - Aralık

  • днес (dnes)- Bugün
  • вчера (vçera) - Dün
  • утре (utre) - Yarın
  • ден (den) - Gün
  • седмица (sedmitsa) - Hafta
  • месец (mesets) - Ay
  • година (godina) - Yıl

  • Pazartesi - ponedelnik (понеделник)
  • Salı - vtornik (вторник)
  • Çarşamba - sriada (сряда)
  • Perşembe - çetvırtık (четвъртък)
  • Cuma - petık (петък)
  • Cumartesi - sıbota (събота)
  • Pazar - nedelya (неделя)
  • İlkbahar - prolet (пролет)
  • Yaz - lyato (лято)
  • Sonbahar - esen (есен)
  • Kış - zima (зима)

Bulgar AlfabesiDüzenle

А а
/a/
Б б
/b/
В в
/v/
Г г
/g/
Д д
/d/
Е е
/ɛ/
Ж ж
/ʒ/
З з
/z/
И и
/i/
Й й
/j/
К к
/k/
Л л
/l/
М м
/m/
Н н
/n/
О о
/ɔ/
П п
/p/
Р р
/r/
С с
/s/
Т т
/t/
У у
/u/
Ф ф
/f/
Х х
/x/
Ц ц
/ʦ/
Ч ч
/tʃ/
Ш ш
/ʃ/
Щ щ
/ʃt/
Ъ ъ
/ɤ/, /ə/
Ь ь
/ʲ/
Ю ю
/ju/
Я я
/ja/

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Quiles, Carlos; López-Menchero, Fernando (2011). A Grammar of Modern Indo-European. Indo-European Language Association. s. 98. ISBN 978-1461022138.