Rhesus (oyun)

Evripides trajedisi

Resos (Yunanca: Ῥῆσος, Rhēsos), Euripides'e atfedilen bir Atina trajedisidir. Oyunun yazarı, antik çaplardan beri tartışmalıdır. 17. yüzyıldan beri oyunun estetik temeli ve sözcük haznesindeki tuhaflıklar sebebi ile, başta Joseph Scaliger olmak üzere, farklı bilim insanları tarafından oyun araştırılmıştır. Oyunun Euripides'e ait olduğu hala tartışmalı bir konudur.

Odysseus ve Diomdes, Resos'un atlarını çalarken, kırmızı figürlü kap, Lycurguslu Ressam, M.Ö. 360

Resos, Trakyalı bir kraldır ve Truva'ya yardım etmek için Truva Savaşı'na katılır. Onun Truva kampına geldiği gece, Odysseus ve Diomedes de Truva kampına gizlice girer ve olaylar gelişir. Homeros, İlyada'nın onuncu kitabında aynı olaydan bahseder.

KarakterlerDüzenle

  • Resos: Trakyalı Kral
  • Hektor: Truva Prensi ve komutanı
  • Aineias: Truvalı Prens
  • Dolon: Truvalı Asker
  • Paris: Truva Prensi
  • Odysseus: Yunan İthaka Kralı
  • Diomedes: Yunan Argos Kralı
  • Athena
  • Musa: Esin perisi ve Resos'un annesi
  • Koro: Truvalı Nöbetçi Askerler
  • Truvalı Haberci
  • Resos'un sürücüsü

ÖzetDüzenle

Olaylar Truvalıların ordugahında gece vakti başlar. Truvalıların ordugahı Yunanların yakınındadır. Koro, yani nöbetçiler, Hektor'un odasına girerek onu uyandırırlar; çünkü Yunan ordusu gece gece ateş yakmıştır. Hektor, Yunanların o günkü mağlubiyetinden sonra kaçmaya kalktıklarından şüphelenir.

Aineias da sahneye girer. Hektor, muhtemelen kaçtığını ve onlar kaçmadan önce gemilerini yakarak onlara bir ders vermeleri gerektiğini savunur. Ancak Aineias, Hektor'un güçlü olmasına rağmen, akılsız davrandığını söyler. Gece hendekleri açmak zordur, Yunanların bir dümen çevirme olasılığı vardır ve güçlü savaşçıları Akhilleus'un gemileri yakmaya izin vermeyeceğini söyler. Bunun yerine, onların ordusuna bir casus göndererek, Yunanların kaçıp kaçmadığını öğrenmek daha mantıklıdır. Hektor teklifi kabul eder ama Yunanlar kaçıyorsa onlara kesinlikle saldıracaktır.

Truvalı asker Dolon (adı hilebaz anlamına gelir), casus olarak gitmeyi teklif eder ve karşılığında da bir ödül talep eder. Hektor, ona altın ya da kız kardeşlerini sunsa da hiçbirini kabul etmez. En sonunda Dolon, Akhilleus'un atlarını ister. Bu atlar, Poseidon tarafından Peleus'a verilmiştir, Peleus da onları oğlu Akhilleus'a vermiştir. Hektor, eğer bu görevi başarırsa, Dolon'a Akhilleus'un atlarını vereceğine söz verir ve Dolon sahneden çıkar.

Truvalı bir haberci sahneye girer ve Hektor'a Trakya Kralı Strymon'un oğlu Resos'un geldiğini bildirir. Hektor, Resos bu kadar geç geldiği için ona kızgındır ancak koro ve haberci, Resos'u müttefik olarak kabul etmesi için Hektor'u ikna ederler. Koroya göre, Hektor'un sarfettiği düşmanca sözlerin sebebi Adrasteia (Nemesis)'dir.

Resos, esin perisi (Musa) ve Trakya'daki Strymon Nehrinin(Struma Nehri) oğludur.

Resos sahneye girer. Hektor, ona kızgınlığını dile getirir ve Resos, Truva'ya yardıma gelecekleri esnada onlara Karadeniz üzerinden İskitlerin saldırdığını, kendisinin de yardımı bu yüzden geç geldiğini açıklar. Resos, Yunanlarla savaşıp onları yok etmek istemektedir, hatta Akhilleus ile de karşılaşmak istediğini belirtir. Hektor, Akhilleus'un komutanlarına kızgın olduğu için savaşmadığını ama ordudaki diğer güçlü komutanlar Aias, Diomedes ya da Odysseus'la savaşabileceğini söyler. Odysseus, Truva'ya gece dilenci kılığında girerek Athena Tapınağındaki Palladion Heykelini çalmıştır; oldukça kurnaz bir adamdır. Resos, cesur adamların sinsi işler yapmaması gerektiğini; bu yüzden Odysseus'u bizzat öldüreceğini söyler. Hektor, Resos ve ordusuna, ordugah da yer göstermek için sahneden ayrılır.

Sahneye, Odysseus ile Diomedes girer. Dolon, Truvalıların parolasının "Phoibos" olduğunu ve Hektor'un çadırının yerini tarif etmiştir. Ardından Odysseus ile Diomedes onu öldürmüşlerdir.

Ancak çadıra geldiklerinde, boş olduğunu fark ederler. Odysseus, Hektor'u tanrılardan birinin koruduğunu söyler ve buraya kadar gelmişken Diomedes'e Paris ya da Aineas'ı öldürmeyi teklif eder. Sahneye Athena girer, onlara Resos'un geldiğini ve eğer Resos bu gece sağ kalırsa, Yunan ordusunun yok olacağını söyler. Odysseus ile Diomedes, Resos'u öldürüp, kısraklarını almalıdırlar. Ayrıca, Paris'in Truva ordusunda casus olduğunu öğrendiğini ve Hektor'a haber vermeye gittiğini de söyler. Athena, Paris'e Afrodit gibi görünecek ve onu oyalacaktır. (Afrodit, Paris'i koruyan tanrıçadır.)

Sahneye Resos'un sürücüsü girer. Resos, Hektor'un gösterdiği yere ordusu ile yerleşmiş ve bütün gün yürüdükleri için yorgunluktan herkes uyuyakalmıştır. Truva savaşta üstün olduğu içinde kendilerinin güvende olduğunu düşünmüşlerdir. Ancak adam uyandığında, Resos'un öldürüldüğünü ve atlarının çalındığını görmüştür. Kendisi de kılıç darbesi ile yaralanmıştır.

Hektor sahneye girer, koroya yani nöbetçilere sinirlidir. Sürücü, Hektor'u Resos'un atlarını çalmakla suçlar ama Hektor olan biteni anlar. Odysseus bunu yapmıştır, hatta Dolon bu kadar zamandır dönmediğine göre onu da öldürmüş olmalıdır.

Resos'un annesi olan Musa, sahneye Resos'un cesedi ile girer ve Odysseus ile Diomedes'e lanetler okur. Oğlunun Truva'da öldürüleceğini bildiği için, onun buraya gelmesini engellemeye çalışmıştır ama oğlu, Hektor'a yardım etmek için yine de buraya gelmiştir.

Hektor, ordusunun hazırlanmasını emreder. Onların gemilerini yakmak için saldıracaktır.