Ana menüyü aç

İran Anayasası (Farsça: قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران, "Kanun-i Esasi Cumhuriye İslami İran"), 3 Aralık 1979'da referandumla kabul edildi[1][2] ve 1906 İran Anayasası'nın yerine yürürlüğe girdi.[3] 28 Temmuz 1989'da değiştirildi.[4] Anayasa teokratik ve demokratik unsurlardan oluşan melez bir yapıya sahip deniliyor. Birinci ve ikinci maddeler İran'ın teokratik temelini belirler, altıncı madde cumhurbaşkanlığı ve parlamento için popüler seçimleri zorunlu kılıyor.[5] Bununla birlikte, tüm demokratik usuller ve haklar, Anayasa Koruma Konseyi'ne ve sekizinci bölümde yetkileri açıklanan Dini Lider'e bağlıdır.[6]

İran Anayasası
Emblem of Iran.svg
Özgün ad قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران
Oluşturulma 24 Ekim 1979
Onaylanma 3 Aralık 1979
Konum Uzmanlar Meclisi
Yazar(lar) Uzmanlar Meclisi Üyeleri

1989 değişikliğiDüzenle

24 Nisan 1989'da Ruhullah Humeyni, Anayasayı Değiştirme Meclisi'ni düzenleyen bir kararname yayınladı. Anayasada 5. 107. 109. ve 111. maddelerde değişikliğe gitmiş ve dini liderin merci-i taklid olma veya genel beğeniyle seçilmesi gereğini ortadan kaldırmıştır.[7] İslami Şûra Meclisi ile Anayasa Koruma Konseyi arasında çıkan anlaşmazlıkları çözmek için Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi'ni kalıcı hale getirdi ve başbakanlığı kaldırdı. Değişiklikler, 28 Temmuz 1989'da referandum ile onaylandı.

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Mahmood T. Davari (1 Ekim 2004). The Political Thought of Ayatollah Murtaza Mutahhari: An Iranian Theoretician of the Islamic State. Routledge. s. 138. ISBN 978-1-134-29488-6. 
  2. ^ Eur (31 Ekim 2002). The Middle East and North Africa 2003. Psychology Press. s. 414. ISBN 978-1-85743-132-2. 
  3. ^ Constitutional Background Hauser Global Law School Program
  4. ^ Constitutional Background
  5. ^ Francis Fukuyama (28 Temmuz 2009). "Francis Fukuyama: Iranian constitution democratic at heart - WSJ". WSJ. 27 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  6. ^ "A Detailed Analysis of Iran's Constitution - World Policy Institute". worldpolicy.org. 19 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  7. ^ Moin, Baqer, Khomeini, (2001), s. 293