Yabani havuç


Yabani havuç (Pastinaca sativa), maydanozgiller (Apiaceae) familyasından havuç ile akraba olan, koni biçimindeki etli kökü için sebze olarak yetiştirilen bir kültür bitkisidir.

Yabani havuç
Parsnips-1.jpg
Bilimsel sınıflandırma
Âlem: Plantae
Klad Angiosperms
(Kapalı tohumlular)
Klad Eudicots
(İki çenekliler)
Klad Core eudicots
Klad Asterids
Klad Euasterids II
Takım: Apiales
Familya: Apiaceae
(Maydanozgiller)
Cins: Pastinaca
Tür: P. sativa
İkili adlandırma
Pastinaca sativa
L.
Pastinaca sativa

Yabani havuç, havucu andırır ancak daha açık renkli ve daha kuvvetli bir tada sahiptir. Havuç gibi onların da anavatanı Avrasya'dır ve burada çok eski zamanlardan beri tüketilmektedir. Zohary ve Hopf yabani havucun kültür bitkisi olarak yetiştirildiğine dair arkeolojik kanıtların hala çok sınırlı olduğunu ve Yunan ve Roma yazılı kaynaklarının ilk kullanıma dair en önemli kaynaklar olduğunu söylerler. Ancak klasik yazılarda yabani havuç ile havucun (Roma zamanında beyaz ve mor idi) her ikisinin de aynı isimle (pastinaca) anılması yüzünden birbirinden ayırt etmenin güçlüğü hakkında uyarırlar. Yine de her iki bitkinin de Roma döneminde kültür bitkisi olarak yetiştirildiği bilinmektedir.

Morfolojik özellikleriDüzenle

1-1,5 m yüksekliği çıkabilen kalın bir bitkidir. Kökler 30 x 10 cm boyutunda gelişimini tamamladığında dolgun lifsi bir yapıda olur. Dipteki yaprak sapları 13 cm uzunluğunda kılıflıdır. Yapraklar dikdörtgensi-yumurtamsı 20–30 × 10–16 cm, tüysüdür. Yaprakçıklar 5–8 × 2,4–4 cm kadar yine dikdörtgensi-yumurtamsıdır.

Çiçek sapı kalınca 5–12 cm uzunluğundadır. Işınsal dağılım gösteren şemsiye çiçek kurulu 1 cm genişliğinde olup 20 çiçeklidir. Meyve 5–6 × 4–6 mm'dir. Çiçeklenme ve tohumların olgunlaşması Temmuz-Ağustos aylarında gerçekleşir. Kromozom sayısı n = 11'dir.

Alt türlerDüzenle

  • Pastinaca sativa subsp. sativa
  • Pastinaca sativa subsp. sylvestris
  • Pastinaca sativa subsp. urens