Vanî Mehmed Efendi Camisi

Osmanlı döneminden kalma tarihi bir cami
(Vaniköy Camii sayfasından yönlendirildi)

Vânî Mehmet Efendi Camisi ya da halk arasında bilinen ismiyle Vaniköy Camiî, İstanbul'un Üsküdar ilçesinin Vaniköy semtinde bulunan, 17'inci yüzyıldan kalma tarihî bir camidir.[1] Caminin bânîsi Vanî Mehmed Efendi, Padişah IV. Mehmet devrinde, Köprülüzâde Fazıl Ahmed Paşa’nın himâyesini cezbetmiş, dönemin ulema sınıfının meşhur müfessir ve vâizlerindendi.

Vaniköy Camii
İstanbul - Vaniköy Camii, Üsküdar 2 - Şub 2013.jpg
Temel bilgiler
Yer İstanbul, Türkiye
İnanç İslam
Mimari
Mimari tür Yalı cami [1]
Mimari biçim Osmanlı mimarisi
Tamamlanma 1665[1]
Özellikler
Minare sayısı 1
Vaniköy Camii ve çevresinin İstanbul Boğazı'ından görünümü (Şubat 2013)

Vanî Mehmet Efendi Camisi, 15 Kasım 2020 tarihinde ihmal ve insan kusuru nedeniyle çıkan yangında caminin ahşap kısımları yanarak kül oldu.[2] Cami ile birlikte içindeki hat ve tezhip gibi koleksiyonlar da yangın sonucu yok oldu.

TarihiDüzenle

Padişah IV. Mehmed, Üsküdar yakınlarında, o dönemde Papaz Bahçesi ya da Papaz Korusu adıyla bilinen mevkiyi, hocası Vânî Mehmed Efendi'ye hediye etmiş. Boğaziçi’nde bulunan bu semt, sonraları onun ismiyle Vaniköy olarak adlandırılmıştır. Vânî Mehmed Efendi, semti imâr etmiş. Hicrî 1076, milâdî 1665 senesinde semte bir cami yaptırmış. Caminin yanına kendi konutu olarak bir yalı ve bir de medrese inşâ ettirmiş. Câmi ve yalı bugüne kadar ayakta kalmayı başarabilmişti.

Mimarî özellikleriDüzenle

Ahşap karkas camiidir.[1] Tek şerefeli minaresi kâgir zemine oturtulmuş ve betonermedir.[1] Deniz tarafından bir duvar çeşmesi bulunan caminin koru tarafı yüksek sütunlarla sundurma şeklinde inşa edilmiştir.[1]

YanmasıDüzenle

15 Kasım 2020 tarihinde, elektrik tesisatından kaynaklanan[3] yangın nedeniyle ahşap kısımları yandı. Yangına ilişkin bilirkişi raporunda, caminin idaresinden sorumlu vakıf sorumlu bulundu.[4] Yangından iki gün sonra açıklama yapan İstanbul Valisi Ali Yerlikaya, caminin restorasyon projesinin iki yıl içerisinde tamamlanmasını öngördüklerini belirtti.[5]

GaleriDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ a b c d e f "Vaniköy Camii". envanter.gov.tr. 18 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Şubat 2013. 
  2. ^ https://www.sabah.com.tr/gundem/2020/11/15/son-dakika-haberi-istanbulda-tarihi-camide-yangin-tarihi-vanikoy-camii-yandi
  3. ^ "VANİKÖY CAMİSİ YANGINI ELEKTRİK TESİSATINDAN ÇIKTI". İBB. 17 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Ocak 2021. 
  4. ^ "Vaniköy Cami yangınında bilirkişi raporu açıklandı: Vakıf yönetimi kusurlu bulundu". Independent Türkçe. 8 Aralık 2020. Erişim tarihi: 11 Ocak 2021. 
  5. ^ "Tarihi Vaniköy Camisi'nin restorasyonu 2 yılda tamamlanacak". Sputnik Türkiye. 17 Kasım 2020. Erişim tarihi: 11 Ocak 2021.