Ana menüyü aç

Ebu'l Vefa el-Bağdadi

(Seyyid Ebû'l Vefâ Tâcû'l-Ârifîn sayfasından yönlendirildi)

Ebu'l Vefâ el-Bağdâdî, el-Kâkes veya el-Kürdî lakaplarıyla da bilinen Ebu'l Vefâ Tâcü'l-Ârifîn Seyyid Muhammed bin Muhammed Arîz el-Bağdâdî (d. 1026 - ö. 9 Aralık 1107), Vefâ’îyye tarikâtının kurcusudur. Menâkıbnâme’sinde Ali el-Mûrtezâ'nın soyundan bir seyyid olduğu kaydedilmiştir.

HayatıDüzenle

1026 yılında Irak’ın Kusan köyünde doğdu, ama aynı zamanda Kalmina[1] adlı bir köyde kaldığı da bilinmektedir. Babası, Zebâle[2] ve Hayâsem[3] köyleri arasında sürekli olarak zulme maruz kalması nedeniyle dönüşümlü olarak yaşamak zorunda kalan ve İmam Hüseyin’in torunlarından Kürt aşireti Benî Nergis’e mensup olduğu öne sürülen Seyyid Muhammed Arizî, annesi ise yine bir Kürt olan Fatıma Ümmü Gülsüm’dür.[4] Menâkıbnâme-î Tacü’l Ârifîn es-Seyyid Ebu’l Vefâ adında bir eseri bulunan Ebu’l Vefâ 9 Aralık 1107’de ölmüştür.

Vefâ’îyye TarikâtıDüzenle

"Seyyid Muhammed bin Muhammed Arîz el-Bağdâdî" Vefâîyyenin tarikatının kurucusudur. Tâcü'l-Ârifîn lakabıyla ünlenmiştir. Tahsilinin önemli bir kısmını Bağdat’ta yaptıktan sonra Buhara’ya gitmiştir. Din ilimlerini öğrenerek tekrar Bağdat’a dönmüş ve burada Muhammed eş-Şembeki’ye intisap etmiştir. Uzun süre hizmetinde bulunduğu şeyhi kendisine gösterdiği vefa ve sadakatinden dolayı ona "Ebu’l Vefâ" künyesini vermiştir.

SoyuDüzenle

  • 1. İmam Ali
  • 2. İmam Hüseyin
  • 3. İmam Zeynülabidin
  • 4. Seyyid Hüseyin
  • 5. Seyyid Yahya
  • 6. Seyyid Hasan Faki
  • 7. Seyyid Zeyd
  • 8. Seyyid Hüseyin
  • 9. Seyyid Muhammed
  • 10. Seyyid Ali
  • 11. Seyyid Zeyd
  • 12. Seyyid Muhammed Kebir Arizî
  • 13. Seyyid Ebû'l Vefâ Tâcû'l-Ârifîn

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Nilüfer Bayatlı: XVI. Yüzyılda Musul Eyaleti (1999), s. 100.
  2. ^ 1530 Osmanlı kaynaklarında Harran'ın 10 Km. kuzeyinde yer alan "Zibâle Köyü", Muhâsebe-i Vilâyet-i Diyâr-i Bekr ve 'Arab ve Zü'l-Kâdiriyye Defteri (937/1530) I (1998), s. 131.
  3. ^ Bâb-î Hâysam (Ördekköy), Nilüfer Bayatlı: XVI. Yüzyılda Musul Eyaleti (1999), s. 115
  4. ^ Dursun Gümüşoğlu: Tâcü’l Arifîn es-Seyyid Ebu’l Vefâ Menâkıbnâmesi - Yaşamı ve Tasavvufi Görüşleri, Can Yayınları, 2006, s. 38.