Hafız Rakım Ertür

Hafız Rakım Ertür

Hafız Rakım Ertür (d. 1884, Edirne - ö. 31 Aralık 1961, Edirne), Türk laik din adamı.

YaşamıDüzenle

Rakım Ertür 1884 yılında Edirne'de doğdu, babası, Edirne Eski Cami İmamı Hafız Mehmet Efendi, annesi Münire Hanım'dır. 1892 yılında Dar-ül Muallim'e (Öğretmen okulu) girdi. Burayı bitirerek ilkokul öğretmeni diploması aldı. Hafız Rakım Ertür, babasının ölümü üzerine o devrin kurallarına göre Padişah fermanıyla 1911 yılında Edirne Eski Cami ikinci imamı ve 1918 yılında da aynı cami baş imamı olmuş ve 1953 yılında emekli olana kadar bu görevi sürdürmüştür. İmamlık görevi dışında Balkan Savaşı öncesinde İttihat ve Terakki İlkokulu, Balkan Savaşı sonrasında ise Dar-ül Eytam'da (Balkan ve I. Dünya Savaşı'nda şehit olanların çocuklarını okutmak için açılan okul) öğretmenlik yapmıştır.[1] Balkan Savaşı sırasındaki Edirne Kuşatması ile ilgili anılarını yazdı ve bu anılar daha sonra Dr. Ratip Kazancıgil tarafından kitaplaştırıldı.[2][3]

I. Dünya Savaşı sonrasında Edirne'de işgalleri protesto etmek ve Trakya'nın savunmasını planlamak için Belediye Başkanı Şevket Dağdeviren, Edirne Milletvekili Faik Kaltakkıran, Avukat Şeref Aykut, Tüccar Kasım Yolageldili tarafından 1918 yılında kurulan Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nde görev aldı.[3][4][5]

Edirne'nin 25 Temmuz 1920'de Yunanlar tarafından işgal edilmesinden sonra Belediye Başkanı Şevket Dağdeviren, Müftü Osman Hilmi Efendi ve diğer bazı Edirneliler ile birlikte 11 Eylül 1922 günü tutuklanarak Girit Adası'ndaki Hanya Mevlevihanesi'ne sürgüne gönderildi. Türk Yunan antlaşması sonunda 23 Mart 1923 tarihinde Propontis isimli Yunan gemisiyle İstanbul’a getirilen 723 kişilik kafilede yer aldı.[4][6]

Kendisi de Mevlevi olup ayinlerde ney üfleyen Ertür, Edirne Musiki Derneği ile Eski Eserleri Koruma Derneği'nde kurucu ve başkan, İpek Böceği Koza Kooperatifi'nde başkan, Türk Hava Kurumu'nda yönetim kurulu üyesi odu.[6] Dr. Rifat Osman'ın ölümünden sonra Arif Dağdeviren ile birlikte Prof. Dr. Süheyl Ünver'e Edirne rehberliği yaptı.[3][6]

 
Rakım Ertür (yerde oturanlar sağdan birinci) Şevket Dağdeviren (orta sıra oturanlar soldan üçüncü) ile Hanya'da Sürgünde

ÖlümüDüzenle

Rakım Ertür 31 Aralık 1961 yılında Edirne Devlet Hastanesinde akciğer kanserinden yaşamını yitirdi ve 1962 yılının ilk günü kalabalık bir törenle Edirne Buçuktepe mezarlığında toprağa verildi.[1][3]

AilesiDüzenle

Eşi Taliha Hanım, kızı Münire Göklen ve torunları Taliha ile Selma'dır.

Ağabeyi Rasim Ertür, Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Derneği'nin mali işler sorumlusuydu.[3]

 
Edirne Belediye meclisi üyeleri 1930 oturanlar soldan 1.Şerif Bilgen, soldan 3. Şevket Dağdeviren, soldan 5. Hayrettin Belli, ayaktakiler sağdan 2. Ekrem Demiray, sağdan 4. İbrahim Akıncı, sağdan 6. Hafız Rakım Ertür

KaynakçaDüzenle


  1. ^ a b Kazancıgil, Doktor Ratip, Savaşı Yaşayanların Kaleminden Edirne Balkan Savaşı Anıları - Hafız Rakım Ertür / M. Şevket Dağdeviren / Dr. Rifat Osman Edirne Valiliği Yayınları 2013 İstanbul
  2. ^ Kazancıgil, Yrd.Doç.Dr. Ratip, Hafız Rakım Ertür'ün Anılarından Balkan Savaşında Edirne Savunması Günleri - Edirne Araştırma Merkezi Yayınları I Vize 1986
  3. ^ a b c d e Altınel B. Cem Kuruluşunun 100. Yılında Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Derneği Yöneticilerinin Yaşam Öyküleri Edrne Belediye Başkanlığı Yayınları No:30 Edirne 2018 ISBN 978-605-67594-4-4
  4. ^ a b Bıyıklıoğlu Tevfik, Trakya'da Milli Mücadele Cilt 1 Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Tarih Kurumu Yayınları 1992 Ankara
  5. ^ Güner Zekai, Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'nin Kuruluşu ve Faaliyetleri (1 Aralık 1918 - 13 Mayıs 1920), Atatürk Araştırma Merkezi S: 11 - 176, 1998 Ankara
  6. ^ a b c Yöre Dergisi sayı 31-32 Ekim - Kasım 2002 Edirne