Ana menüyü aç

Fransız Ekvatoral Afrikası veya Fransız Ekvator Afrikası, (Fransızca:Afrique équatoriale française, AEF) Orta Afrika'daki Fransız sömürgelerinden bir federasyondur. Toprakları Kongo Nehri'nden Sahra Çölü'ne kadar olan bölgedir.

Afrique équatoriale française (fr)
Fransız Ekvatoral Afrikası
1910-1958
bayrağı
French Equatorial Africa.PNG
Başkent Brazavil
Hükûmet Federasyon
Vali  
• 1908-1917
Martial Henri Merlin
• 1951-1957
Paul Louis Gabriel Chauvet
Tarihçe  
• Kuruluşu
1910
• Dağılışı
1958
Para birimi Fransız Ekvatoral Afrikası frankı, Orta Afrika CFA frankı
Öncüller
Ardıllar
Ubangi-Chari
Çad
Gabon
Kongo Cumhuriyeti
Orta Afrika Cumhuriyeti
Çad
Gabon
Kongo Cumhuriyeti

TarihiDüzenle

Fransız Ekvatoral Afrikası, 1910 yılında Gabon, Orta Kongo (şimdiki Kongo Cumhuriyeti), Oubangui-Chari (şimdiki Orta Afrika Cumhuriyeti) ve Çad toprakları üzerinde kurulmuştur. 1910 yılında kurulmasına rağmen 1920 yılına kadar müstakillik kazanamamıştır. Federasyonun yöneticisi olan Vali, başkent Brazavil'de kalmış ve federasyona bağlı ülkelerde birer vekil bulundurulmuştur.

Fransa, 1911 yılında Agadir Krizi'nin sonucunda Alman Kamerunu'na topraklarının bir kısmını vermiştir. Almanya'nın I. Dünya Savaşı'nda yenilmesinin ardından bu topraklar geri alınmıştır. Fakat bir Milletler Cemiyeti mandası olan Kamerun, yeniden Fransız Ekvatoral Afrikası topraklarına dahil edilememiştir.

II. Dünya Savaşı sırasında Ağustos 1940'ta, 16 Haziran 1940 ile 12 Kasım 1940 tarihleri arası Vichy Fransası kontrolünde olan Gabon dışında federasyon Félix Éboué yönetimi altındaki Özgür Fransa Kuvvetleri'nin kontrolü altına girmiş ve onların faaliyetlerinin Afrika'daki merkezi olmuştur.

Dördüncü Cumhuriyet zamanında federasyon Fransa Parlamentosu'nda temsil edilmiştir. Federasyona bağlı ülkelerin, Eylül 1958'deki referandumda Fransız Uluslar Topluluğu içinde özerk olmak yönünde oy kullanması ile federasyon, 30 Kasım 1958 tarihinde dağılmıştır. 1959 yılında yeni kurulan cumhuriyetler geçici Orta Afrika Cumhuriyetleri Birliği 'ni oluşturmuştur. Ağustos 1960'ta bu ülkelerin hepsi bağımsız olmuştur.

Posta PullarıDüzenle

Dört bölgenin posta hizmetleri 1936 yılına kadar ayrı yürütülmüştür ve her bölgenin kendine özgü posta pulları bulunmuştur. Aynı yıl, Gabon ve Orta Kongo'nun posta pulları üzerine AFRIQUE / ÉQUATORIALE / FRANÇAISE yazısı eklenmiştir. Bundan sonra basılan pullar yerel alanlara ait manzara resimleri ve sömürgenin kuruluşunda görev alan önemli (Fransız) karakterlerini içermiştir.

1937 yılı basımları AFRIQUE / ÉQUATORIALE / FRANÇAISE yazılarını taşımıştır. 1941 yılındaki posta pulu dizisinde ise kıvılcımdan yükselen bir anka kuşu görüntüsü vardır.

1946 yılına ait posta pulları yerel manzara ve kişileri betimlerken 1950'lerde çıkan son pullarda (10 Aralık 1958) insan hakları sorununa gönderme yapılmıştır.

YöneticileriDüzenle

 
1943 yılında Charles Alston tarafından çizilen Vali Félix Éboué karikatürü. Karikatürde Fransız Ekvatoral Afrikası'nın haritası ve harita üzerinde Özgür Fransa Kuvvetleri amblemi vardır.

Fransız Ekvatoral Afrikası yöneticileri Vali veya Yüksek komiser rütbesindedir.

Vekil generalDüzenle

ValilerDüzenle

Yüksek komiserDüzenle

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle

  • Pakenham, Thomas (1991) The scramble for Africa, 1876-1912, Londra : Weidenfeld and Nicolson, sf. 738, ISBN 0-297-81130-4
  • Petringa, Maria (2006) Brazzà, A Life for Africa, Milton Keynes : AuthorHouse, sf. 276, ISBN 1-4259-1198-6