Carl Peter Thunberg

Karl Peter von Thunberg, Carl Pehr Thunberg veya Carl Per Thunberg olarak da bilinen Carl Peter Thunberg (11 Kasım 1743 - 8 Ağustos 1828), İsveçli bir doğa bilimci ve L.'un "havarisiydi". Uppsala Üniversitesi'nde L.'tan eğitim aldıktan sonra, yedi yıl boyunca Güney Afrika ve Asya'da gezerek, birçok bitki ve hayvan örneği toplayarak tanımladı ve bu arada yerel kültürleri gözlemledi. "Güney Afrika bitki bilimcilerinin babası", "Japonya'da Doğu Tıbbının öncüsü" ve "Japon L." unvanları ile bilinir. Bitki bilim mahlası Thunb.'dur.

Carl Peter Thunberg
Carl Peter Thunberg x Jacob Fredrik Ek.jpg
Doğum 11 Kasım 1743(1743-11-11)
Jönköping, Sweden
Ölüm 08 Ağustos 1828 (84 yaşında)
Thunaberg, Uppland, İsveç
Milliyet İsveçli
Meslek Doğa Bilimci

HayatıDüzenle

Thunb., İsveç'in Jönköping şehrinde doğdu. 18 yaşında, "modern taksonominin babası" olarak kabul edilen L.'un ders verdiği Uppsala Üniversitesi'ne girdi. Thunb., 6 yıllık eğitimden sonra 1767'de mezun oldu. Botanik, tıp ve doğa tarihi konusundaki bilgisini derinleştirmek için L. tarafından 1770'de Paris ve Amsterdam'a seyahat etmesi için burs verildi. Thunb. bu gezisinde Hollandalı botanikçi ve hekim Johannes Burman ve L.'un öğrencisi olan oğlu Nicolaas Laurens Burman ile tanıştı.[1]

Thunb.'in istekli hali, botanik ve tıp konusundaki becerileri nedeniyle Johannes Burman ve Laurens Theodorus Gronovius, Thunb.'i, bitki toplamak için Batı'ya veya Doğu Hint Adaları'na Leiden'daki botanik bahçesi için bitki ve hayvan örnekleri toplamak üzere seyahat etmeye ikna etti.[2]

Burman ve Gronovius'un yardımıyla Thunb., Schoonzicht'te cerrah olarak Hollanda Doğu Hindistan Şirketi'ne (VOC) girdi.[3] Doğu Hint Adaları Hollanda'nın kontrolü altında olduğundan, kolonilere girmenin tek yolu VOC aracılığıydı. Thunb. Aralık 1771'de yola çıktı.[4] Mart 1772'de Güney Afrika'daki Cape Town'a ulaştı.

MirasıDüzenle

 
Thunbergia grandiflora

Thunbergia cinsine onun adı verilmiştir. Adını taşıyan meşhur türlerden bazıları ise şunlardır;

Önemli eserleriDüzenle

Botanik
  • Flora Japonica (1784)
  • Edo travel accompaniment.
  • Prodromus Plantarum Capensium (Uppsala, cilt 1: 1794, cilt 2: 1800) [5]
  • Flora Capensis (1807, 1811, 1813, 1818, 1820, 1823)
  • Voyages de CP Thunberg au Japon par le Cap de Bonne-Espérance, les Isles de la Sonde, vb.
  • Icones plantarum japonicarum (1805)
Entomoloji
  • Donationis Thunbergianae 1785 continuatio I. Museum naturalium Academiae Upsaliensis, pars III, 33–42 s. (1787).
  • Dissertatio Entomologica Novas Insectorum species sistens, cujus partem quintam. Publico incelemesi subjicit Johannes Olai Noraeus, Uplandus. Upsaliae, s. 85–106, pl. 5. (1789).
  • DD Dissertatio entomologica sistens Insecta Suecica. Exam. Jonas Kullberg. Upsaliae, s. 99–104 (1794).

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Svedelius, N. (1944). Carl Peter Thunberg (1743–1828) on His Bicentenary. Isis, 35 (2), p. 129
  2. ^ Thunberg, C. P. (1791). Resa uti Europa, Africa, Asia, förrättad åren 1770–1779. Tredje Band. Published by J. Edman, Uppsala, Sweden, p. 22
  3. ^ "Carel Pieter Thunbergh". Verenigde Oostindische Compagnie (VOC) Archiefinventarissen. Nationaal Archief (Netherlands). 9 Eylül 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Eylül 2018. 
  4. ^ Skuncke 2013, pp. 39, 99
  5. ^ Prodromus Plantarum Capensium at Biodiversity Heritage Library. (see External links below).

KaynakçaDüzenle

  •   Chisholm, Hugh, (Ed.) (1911). "Thunberg, Karl Peter". Encyclopædia Britannica. 26 (11. bas.). Cambridge University Press. 
  • Jung, C. (2002). Kaross und Kimono: "Hottentotten" ve Japaner im Spiegel des Reiseberichts von Carl Peter Thunberg, 1743 - 1828. [Kaross ve Kimono: Carl Peter Thunberg'in Seyahat Günlüğünün Aynasında "Hottentots" ve Japonca, 1743 - 1828]. Franz Steiner Verlag, Stuttgart, Almanya
  • Skuncke, Marie-Christine (2014). Carl Peter Thunberg: Botanist ve Hekim. İleri Araştırmalar için İsveç Koleji, Uppsala, İsveç
  • Thunberg, CP (1986). Ümit Burnu'nda Seyahatler, 1772–1775 : Londra, 1793–1795 İngilizce baskısına göre. (Ed. VS Forbes) Londra

Dış bağlantılarDüzenle

  • Works by Carl Peter Thunberg at Biodiversity Heritage Library