Ateşi Yakalamak

Amerikalı romancı Suzanne Collins'in 2009'da yayımlanan distopik macera türündeki romanı

Ateşi Yakalamak, Amerikalı romancı Suzanne Collins'in 2009'da yayımlanan distopik macera türündeki romanıdır. Roman ayrıca Açlık Oyunları serisinin ikinci kitabıdır. Açlık Oyunları'nın (2008) devamı olan romanda Katniss Everdeen ile kıyamet sonrası bir dönemde yer alan Panem halkının hikâyesi ele alınmaya devam etmektedir. Önceki romandaki olaylardan sonra baskıcı Capitol'e karşı bir isyan başlar ve Katniss ile aynı mıntıkadaki diğer haraç Peeta Mellark, Açlık Oyunları'nın özel bir yayını için arenaya geri dönmek zorunda kalır.

Ateşi Yakalamak
Catching Fire
Kırmızı renkteki arka planın üzerine alaycı bir kuş iğnesi, sağ üstte kitabın adı ve sol altta yazarın adı.
Kitabın Türkçe kapağı
Yazar Suzanne Collins
Kapak sanatçısı
Tim O'Brien
Ülke Amerika Birleşik Devletleri
Dil Türkçe
Türler
Yayım 1 Eylül 2009
Yayımcı Scholastic
Sayfa 439 (özgün)
ISBN 978-0-545-22724-7
OCLC 288932790
Açlık Oyunları serisi serisi
Açlık Oyunları Ateşi Yakalamak
(2. kitap)
Alaycı Kuş
(3. kitap)

Kitabın ilk baskısı, 1 Eylül 2009'da Scholastic Corporation tarafından ciltli olarak yapıldı ve kitap daha sonradan hem e-kitap hem de sesli kitap formatında piyasaya sürüldü. Ateşi Yakalamak, çoğunlukla eleştirmenler tarafından Collins'in yazımı, kitabın sonu ve Katniss karakterinin gelişimi gibi açılardan olumlu yorumlar aldı. Eleştirmenlere göre romanın ana temalarını hayatta kalma, otoriter rejim, isyan ve bağımsızlığa karşı dayanışma oluşturmaktadır. Kitap, yalnızca ABD’de 19 milyondan fazla kopya sattı.

Kitabın Açlık Oyunları: Ateşi Yakalamak adlı film uyarlaması 22 Kasım 2013'te gösterime girdi.

KonuDüzenle

Önceki romanda 74. Açlık Oyunları'nı kazandıktan sonra Katniss Everdeen ile Peeta Mellark, Panem'in en yoksul bölgesi olan 12. Mıntıka'ya -evlerine- geri dönerler. Katniss ve Peeta'nın ülkeyi "Zafer Turu"na çıkacağı gün, Başkan Snow beklenmedik bir şekilde Katniss'i ziyaret eder ve Katniss'e Açlık Oyunları'ndayken yaptığı meydan okumanın mıntıkalarda isyana neden olduğunu söyler. Snow, Katniss'in Capitol'e karşı olmadığını bunun yerine Peeta'ya aşıkmış gibi rol yaparak insanları buna inandırması konusunda tehdit eder.

İlk durak, Katniss'in ölen arkadaşı ve Açlık Oyunları'ndaki müttefiki Rue'nun yaşadığı yer olan 11. Mıntıka'dır. Tören sırasında Katniss; Rue ve aynı zamanda hayatını bağışlayan Thresh'e karşı duygularını ifade eden doğaçlama  ve içten bir konuşma yapar. Konuşmasını bitirdiği anda yaşlı bir adam, Rue'nun arenadayken Katniss'e güvende olduğunu belirten ıslığını çalar. Herkes, Katniss'i selamlar ve Katniss'in Rue'ya veda etmek için kullandığı hareketin aynısını kullanır. Yaşlı adam hemen orada Katniss'in gözlerinin önünde infaz edilir.

Katniss ve Peeta, geri kalan mıntıkalara ve Capitol'e gider. Başkan Snow'u yatıştırmak umuduyla Peeta, televizyonda yayınlanan bir röportaj sırasında Katniss'e evlilik teklifinde bulunur. Katniss teklifi kabul eder fakat Snow, Katniss'in genel performansından memnun değildir ve sevgilisi konusunda içine korku düşürür.

12. Mıntıka'ya dönerken Katniss, 8. Mıntıka'da çatışmaların başladığını tesadüf eseri görür. Daha sonra bu mıntıkadan Bonnie ve Twill adında iki mülteciyle tanışır. 13. Mıntıka'nın tamamen yok edildiğinin Capitol'ün uydurması olduğunu ve kalanların yeraltı sığınaklarında yaşadığını umarak 13. Mıntıka'ya gitmeye çalıştıklarını belirtirler.

75. Açlık Oyunları, üçüncü "Çeyrek Asır Oyunları"dır ve Capitol tarafından oyunların her 25. yılında özel bir etkinlik uygulanmaktadır. Üçüncü Çeyrek Asır Oyunları'nda her mıntıkadan oyunları kazananların seçilip yarıştırılacağı duyurulur. 12. Mıntıka'nın kazananları oldukları için Katniss ile Peeta veya Haymitch, oyunlarda tekrar yarışacaktır. Katniss, Peeta'yı hayatta tutmaya kendini adar. Eğer kurada Peeta'nın adı çıkarsa Peeta yerine Haymitch'in gönüllü olmasını Haymitch'ten ister. Kurada Haymitch'in adı çıkar fakat Katniss'i korumak için Peeta, Haymitch'in yerine gönüllü olur.

Capitol'deyken Haymitch; Katniss ile Peeta'nın bu sefer müteffiğe ihtiyaç duyacaklarını söyler. Katniss, en zayıf haraçlardan bazılarıyla ittifak kurmayı ister.

Arena, tuzlu bir su gölünü çevreleyen bir ormandır. Katniss ile Peeta, on yıl önce oyunlarını kazanan 4. Mıntıka'dan dikkat çekici bir yakışıklılığa sahip Finnick Odair ile Finnick'in 80 yaşındaki akıl hocası Mags ile takım oluştururlar. Ormandayken Peeta, dairesel arenayı çevreleyen neredeyse görünmez güç alanına dokunduğunda devrilir. Finnick, Peeta'yı iyileştirmeyi başarır. Grup daha sonra zehirli bir sisten kaçmak zorunda kalır ve bu sırada Finnick, Mags'i taşır. Gücünü kaybetmiş olan Peeta, daha fazla kaçamayınca Mags, kendini feda ederek sisin içine doğru gider böylece Finnick, Peeta'ya yardım eder. Katniss, Peeta ve Finnick, 7. Mıntıka'nın alaycı ve acımasız galibi Johanna Mason ile 3. Mıntıka'nın "son derece akıllı" denen çifti Beetee ve Wiress'ın ekibine dahil olur. Wiress, arenanın saat gibi düzenlendiğini fark eder. Bu düzeneğe göre arenada meydana gelen her bir tehlike, sabit ve öngörülebilir bir zamanda meydana gelmekte ve bir saat sürmektedir.

Wiress, (oyunlar için hayatları boyunca eğitilen ve genellikle oyunları kazanan 1, 2 ve 4. zengin mıntıkalardan gelen) kariyerler tarafından sinsi bir şekilde öldürülür fakat kariyerler daha fazla kayıp verir. Katniss, 2. Mıntıka'nın sağ kalan kariyerleri Brutus ile Enobaria'yı elektrik çarpması için yıldırımdan yararlanmaya dair Beetee'nin planını öğrenir. Düşmanları planlarına müdahale edince Katniss, yay ve okunu kullanarak yıldırımı güç alanına doğru yönlendirir ve böylece arenayı yok eder. Katniss, yıldırımdan ötürü bilincini kaybeder.

Katniss uyandığında Finnick, Beetee ve Haymitch ile 13. Mıntıka'ya doğru gitmektedir. Peeta ile Johana'nın Capitol tarafından yakalandığını öğrenir. İsyanın yaşayan bir sembolü olduğu için yarışmacıların yarısı arasında kendisini arenadan kurtarmak için gizli bir planın olduğu Katniss'e söylenir. Katniss'in en yakın arkadaşı ve olası sevgilisi Gale, Katniss'i ziyaret eder ve yok edilmesinden hemen önce 12. Mıntıka'da Katniss'in ailesiyle orada yaşan bazı kişileri kurtardığını Katniss'e söyler.

TemalarDüzenle

Ateşi Yakalamak kitabının ana temaları arasında hayatta kalma, fedakârlık ve karşılıklı dayanışma ile bağımsızlık arasındaki çatışma yer almaktadır. Eleştirmen Margo Dill'e göre "[Ateşi Yakalamak'ta] Katniss ve Peeta kesinlikle birbirine bağlıdır. İkisi de hayatta kalmak için birbirlerine yardım eder. Aslında biri, diğerinin kendisinden daha fazla hayatta kalmasını ister." Dill, bu durumun her iki karakterin ölme ihtimalini artırdığını belirtti.[2]

Hükûmet kontrolü, hem kitapta hem de tüm üçleme boyunca ele alınan bir başka önemli temadır. İlk isyanın bastırılmasından sonra Capitol, vatandaşların hayatlarını kısıtlamak ve kontrol etmek için kurallar belirler. Dill tarafından bu konuda verilen bir örneğe göre "75. Geleneksel Açlık Oyunları, Katniss ve Peeta'nın bir kez daha tehlikeye girmesine neden olan 'yeni' kurallara sahiptir. Son açlık oyunlarından sonra vatandaşlarda yeşeren umudu yok etmek için mıntıkalara daha fazla 'barış muhafızları' yerleştiriliyor."[2] Üçlemede yer alan diğer bir ana tema ise medya ve popüler kültürün toplumun duyguları, istekleri ve görüşleri üzerinde sahip olduğu etki veya güçtür. Kitaptaki diğer temalar ahlak, itaat, fedakârlık, kurtuluş, sevgi ve hukuktur.[3]

Yayımlanma geçmişiDüzenle

Ateşi Yakalamak ilkin 8 Eylül 2009'da ciltli olarak yayımlanacaktı fakat hem perakendecilerin kitabın İşçi Bayramı öncesinde yayımlanmasını istemesi hem de birçok okurun okulların başlaması öncesinde yayımlanması istenmesinden ötürü kitabın yayım tarihi 1 Eylül'e alındı.[4] Aynı gün romanın sesli kitap versiyonu da piyasaya sürüldü..[5] Okuma kopyaları New York City'deki BookExpo America ile bazı kitapçılarda yer aldı,[6] ve Scholastic Corporation'ın Mayıs 2009'da düzenlediği "Nasıl Hayatta Kalırdınız" yazı yarışmasından ödül olarak sunuldu. eKitap sürümü, 3 Haziran 2010'da satışa çıktı.[5] Ateşi Yakalamak, ilkin 350 bin kopya sattı[4] ve Şubat 2010'a kadar satış miktarı 750 bini geçti.[7] Romanının devamı olan serinin üçüncü kitabı Alaycı Kuş, 24 Ağustos 2010'da yayımlandı.[8][9] Mart 2012'deki verilere göre kitap, 10 milyon kopya sattı.[10]

Eleştirel karşılamaDüzenle

Ateşi Yakalamak, eleştirmenler tarafından genellikle olumlu yorumlar aldı. Publishers Weekly kitap ile ilgili şunları yazdı: "Bu ikinci bölüm, ilk kitaptaki olayları özetlemek için çok fazla zaman harcasa da okurların meydana gelmesini umduğu heyecan verici eylemlerin oluşmasıyla hayal kırıklığına uğratmıyor."[11] Booklist, "süssüz bir düzyazının, muhteşem hızlı ve heyecanlandırıcı bir dünya yaratma konusundan nasıl yeni bir pencere açtığını" yazdı.[3] The New York Times da olumlu bir yorumda bulunarak "Collins, nadir bir şey yaptı. İlk kitabı iyileştiren bir devam yazdı. Bir okur olarak heyecanlı ve hatta umutlu hissettim: Bu, serinin ve karakterlerinin aslında bir yere doğru ilerlemesi olabilir mi?" diye yazdı. Eleştirmen ayrıca Collins'i Katniss karakterindeki gelişiminden ötürü övdü.[12] The Plain Dealer ise "Ateşi Yakalamak'ın son cümlesi okurların nefesi kesecek." diye yazdı.[13]

Kitap hakkında olumsuz eleştiriler de yapıldı. The Plain Dealer'daki aynı eleştiride "150 sayfalık romantik kıpırtıdan sonra ilerlemek için ayaklarını yere nasıl vurduğu" konusunda hoşnutsuzluğunu dile getirdi.[13] Entertainment Weekly'deki bir eleştiride kitabın ilkine göre daha zayıf olduğunu belirtildi ve "Katnis, oyunlardaki mülayim takım arkadaşı Peeta Mellarak'a aşıkmış rolü yapar ancak çocukluk arkadaşı Gale'in özlemini çeker. Fakat neden? Hayal edilen iki zayıf erkek arasında Peeta'nın uyuşuk bir isminin olması gerçeği dışında küçük bir fark var. Collins, örneğin Alacakaranlık'ın yarattığı ürpertici cezbedici erotik enerjinin hiçbiri oluşturamıyor." diye yazdı.[14]

Ek olarak Time dergisi Ateşi Yakalamak romanını 2009'un en iyi 100 kurgusal kitabı listesinde dört numaraya yerleştirirken[15] People dergisi ise 2009'un En İyi Kitabı listesinde kitabı sekizinci sırada gösterdi.[16] Roman ayrıca 2009'da Publishers Weekly'nin Yılın En İyi Kitabı kategorisinde ödül aldı.[17]

Film uyarlamasıDüzenle

Lionsgate, romanın Açlık Oyunları film uyarlama serisinin devamı olarak Açlık Oyunları: Ateşi Yakalamak adıyla 22 Kasım 2013'te gösterime gireceğini duyurdu.[18] Nisan 2012'de, Açlık Oyunları'nın yönetmeni olan Gary Ross'un "sıkı" ve "yoğun" programından ötürü devam filminde yer almayacağı belirtildi.[19] 3 Mayıs 2012'de Francis Lawrence'ın Açlık Oyunları: Ateşi Yakalamak filminin yönetmeni olduğu resmî bir yolla açıklandı.[20] Filmde Johanna Mason rolüyle Jena Malone,[21] Plutarch Heavensbee rolüyle Philip Seymour Hoffman,[22] Mags rolüyle Lynn Cohen,[23] Gloss rolüyle Alan Ritchson,[24] Finnick rolüyle Sam Claflin[25] ve Beetee rolüyle Jeffrey Wright[26] yer aldı. Filmin yapım aşaması resmî olarak 10 Eylül 2012'de başladı ve 21 Aralık 2012'de tamamlandı.[27] İlk çekim Atlanta'da ve çevresinde gerçekleşti. 11. Mıntıka'nın birçok sahnesi, Macon County, Georgia'nın kırsal bölgelerindende çekilirken geri kalan sahneler Hawaii'de çekildi. Orman sahnelerin bazıları New Jersey'deki Oakland'da çekildi.[28]

Film, 800 milyon ABD doları hasılat elde ederek 2013'te box office'te en çok hasılat elde eden beşinci filmi oldu[29] ve eleştirmenler tarafından olumlu yorumlar aldı.

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Mockingjay proves the Hunger Games is must-read literature". io9. 26 Ağustos 2010. Erişim tarihi: 12 Şubat 2013. 
  2. ^ a b Dill, Margo. "Novel Study Guides: Themes in Catching Fire by Suzanne Collins". 22 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mart 2020. 
  3. ^ a b Chipman, Ian. "Booklist Catching Fire Review". Booklist. 31 Mart 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2010. 
  4. ^ a b "The On-Sale Calendar: September 2009 Children's Books". Publishers Weekly. 1 Temmuz 2009. 16 Haziran 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Nisan 2011. 
  5. ^ a b Amazon Catching Fire. Amazon. ISBN 0545586178. 
  6. ^ Roback, Diane (January 22, 2009). "'Hunger Games 2': A First Look". Publishers Weekly. January 25, 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: January 26, 2009. 
  7. ^ Roback, Diane (11 Şubat 2010). "'Mockingjay' to Conclude the Hunger Games Trilogy". Publishers Weekly. Erişim tarihi: 16 Temmuz 2010. 
  8. ^ Staskiewicz, Keith (11 Şubat 2010). "Final 'Hunger Games' novel has been given a title and a cover". Entertainment Weekly. 10 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Şubat 2010. 
  9. ^ "Suzanne Collins's Third Book in the Hunger Games Trilogy to Be Published by Scholastic on August 24, 2010" (Basın açıklaması). Scholastic. 3 Aralık 2009. Erişim tarihi: 3 Aralık 2009. 
  10. ^ "'Hunger Games' books: More than 36.5M in print in the U.S. alone". Entertainment Weekly. 27 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Mart 2020. 
  11. ^ "Children's Book Reviews: 6/22/2009". Publishers Weekly. 22 Haziran 2009. 21 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Haziran 2009. 
  12. ^ Zevin, Gabrielle (9 Ekim 2009). "Constant Craving". The New York Times. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2010. 
  13. ^ a b Welch, Rollie (6 Eylül 2009). "'Catching Fire' brings back Suzanne Collins' kindhearted killer: Young Readers". The Plain Dealer. July 2, 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: July 21, 2010. 
  14. ^ Reese, Jennifer (28 Ağustos 2009). "Catching Fire (2009)". Entertainment Weekly. 18 Ekim 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Temmuz 2010. 
  15. ^ "The Top 10 Everything of 2009". Time. 8 Aralık 2009. Erişim tarihi: 10 Ocak 2010. 
  16. ^ "People Magazine's Top Ten Books of 2009". BookGuide. Ocak 2010. 1 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Kasım 2010. 
  17. ^ Grossman, Lev (8 Aralık 2009), "Scholastic Catching Fire page", Scholastic.com 
  18. ^ Weinstein, Joshua L (8 Ağustos 2011). "The Hunger Games Sequel Set for 2013 Release". The Wrap. 7 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ağustos 2011. 
  19. ^ Hertzfeld, Laura (10 Nisan 2012). "Gary Ross will not direct second 'Hunger Games' installment 'Catching Fire'". Entertainment Weekly. 7 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2012. 
  20. ^ Staskiewicz, Keith (3 Mayıs 2012). "Francis Lawrence confirmed as 'Catching Fire' director". Entertainment Weekly. 8 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Mayıs 2012. 
  21. ^ Kit, Borys. "Jena Malone Chosen as Tribute for 'Catching Fire' (Exclusive)". The Hollywood Reporter. The Hollywood Reporter. 22 Kasım 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2012. 
  22. ^ Cornet, Roth (9 Temmuz 2012). "Philip Seymour Hoffman Cast As Plutarch Heavensbee in The Hunger Games: Catching Fire". AMC Entertainment. 25 Kasım 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2012. 
  23. ^ Games, Hunger. "Lynn Cohen Hunger Games". Facebook. 13 Mayıs 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ağustos 2012. 
  24. ^ Adly MacKenzie, Carina (9 Ağustos 2012). "'Smallville's' Alan Ritchson joins 'The Hunger Games: Catching Fire' as Gloss". Zap2it. July 6, 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Ağustos 2012. 
  25. ^ Wigler, Josh. "'Catching Fire' Casts Sam Claflin As Finnick". 5 Şubat 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 27 Ağustos 2012. 
  26. ^ Sperling, Lindsay (7 Eylül 2012). "Jeffrey Wright Joins Catching Fire". Complex Media. 7 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2012. 
  27. ^ Vary, Adam B. "'The Hunger Games: Catching Fire' begins shooting in Georgia, before moving to Hawaii". 5 Eylül 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2012. 
  28. ^ McAllister, Cameron. "'The Hunger Games: Catching Fire' officially begins production in Georgia". 29 Aralık 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Eylül 2012. 
  29. ^ "The Hunger Games: Catching Fire". Box Office Mojo. 28 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Ağustos 2014. 

Dış bağlantılarDüzenle