"Luvice" sayfasının sürümleri arasındaki fark

düzeltme AWB ile
(→‎top: düzenleme AWB ile)
(düzeltme AWB ile)
'''[[Luviler|Luvi]] dili''' ('''Luvice''' veya '''Luwice''') [[Anadolu]]’nun yerli halklarından biri olarak kabul edilen [[Luviler]]’in dili olup, [[Anadolu dilleri|Anadolu’nun en eski dillerinden]] biridir. Bu aynı zamanda, [[Hititler]]’in [[hiyeroglif]] yazılarında kullandıkları dildir. [[Antik Mısır|Mısır]] ve [[Girit Uygarlığı|Girit]] [[hiyeroglif]] [[yazı]]sından farklı olan bu hiyeroglif yazısı daha çok mühürlerde ve kaya anıtları gibi büyük yazıtlarda kullanılmıştır.
 
[[Dosya:Anatolian Languages in 2nd millennium BC.jpg|thumb|270px|M. Ö. 2000 yılında Anadolu'da konuşulan diller. Sarı renkle '''[[Hititler|Hitit]]''' dilinin merkez bölgesi; mavi renkte [[ölü dil]] olan '''[[Luviler|Luvi]]''' dilinin Anadolu Kolu; kırmızı renkli '''Palaiko''' adı verilen [[Hitit İmparatorluğu]]’na bağlı olan ve onun kuzeye doğru uzantısı durumunda bulunan bölgede ise M. Ö. 1500 yılına kadar konuşulan ve daha sonra [[Kafkasya]]’dan gelen göçler neticesinde [[ölü dil]] durumuna düşen '''Palaik''' dili gösterilmektedir.]]
[[Dosya:Luwian language region2.jpg|küçükresim|270px|Luvi dili konuşulan alanlar kırmızı renkle işaretlenmiştir.]]
 
 
== Luvice ==
[[Dosya:Stèle louvite.jpg|thumb|left|151px|[[Luviler|Luvi]] diliyle yazılı bir [[Hititler|Hitit]] hiyeroglif ''(resim yazı)'' kitabesi olan ve [[Ankara]]'da [[Anadolu Medeniyetleri Müzesi]]'nde sergilenmekte olan ''[[Sultanhan]] dikili anıt taşı''.]]
[[Dosya:Hattusa Nisantas Luvian inscription.JPG|thumb|270px|[[Hattuşaş]] Nişantaş’ta bulunan [[Luviler|Luvi]] dönemine ait hieroglif.]]
{{Çoklu resim
Anadolu’nun en eski dillerinden biri olan [[Luviler|Luvi]] dilinin ve lehçelerinin çözülmesi kültürel gelişimin [[Mezopotamya]]’dan veya Yunan yarımadasından Anadolu’ya değil, Anadolu’dan daha güneye ve batıya doğru yayıldığı tezini güçlendirmiştir.
 
[[Luviler|Luvi]] diliyle yazılan [[Hititler|Hitit]] hiyeroglif yazısı H.T. Bossert’in katkılarıyla 1946 yılında çözülmeye başlanmış ve çözülme çalışması tam anlamıyla 1960'ta Emmanuel Laroche tarafından tamamlanmış olduğundan, yer ve ilah adlarına ilişkin olarak, Batı’da bu tarihten önceki etimolojik açıklama getiren yazılar geçerliğini yitirmeye başlamıştır. [[Makedonyalı İskender]] döneminde Anadolu’nun Luvi ve [[Hititler|Hitit]] kökenli adları helenleştirilmeye çalışılmışsa da, esas yapılarını korumuşlardır. Anadolu ve Trakya’daki Yunanca yer adlarının yüzde yüzü olmasa da çok büyük bir kısmınının Luvi dilindeki adlarından türetildiği anlaşılmış bulunmaktadır. Ayrıca eski Yunanca sanılan pek çok sözcüğün (dram, drama, tiyatro, komedya, tragedya vs.) [[Luviler|Luvi]] kökenli olduğu konusunda çeşitli görüşler bulunmaktadır.
 
[[Luviler|Luvi]] dili üzerine en fazla araştırma yapmış isimler arasında Emmanuel Laroche, 1973’te bu dili "[[Luviler|Luvi]] dili" olarak kabul edip, tanıtan David Hawkins, Piero Meriggi ve Ali M. Dinçol sayılabilir.
1.320.001

değişiklik