Oyunlarla Yaşayanlar

Oğuz Atay'ın yazdığı tek tiyatro

Oyunlarla Yaşayanlar, Oğuz Atay'ın yazdığı tek tiyatro oyunu. (2009 yılında Tehlikeli Oyunlar romanı Seyyar Sahne tarafından tiyatro olarak uyarlanmıştır.)

Oyunlarla Yaşayanlar
Yazar Oğuz Atay
Karakterler Coşkun Ermiş
Saffet
Saadet Nine
Servet
Ümit
Ülke Türkiye
Orijinal dil Türkçe
Konu Tanzimat'tan bugüne sürekli değişen politik ve toplumsal değerlerin, hedeflerin, ölçütlerin mahkûm bıraktığı Türk aydınının kronik bunalımının öyküsü.
Tür Komedi

Tutunamayanlar ve Tehlikeli Oyunlar’la bir üçleme niteliği taşıdığı söylenir.[1][2]

KonusuDüzenle

Emekli tarih öğretmeni Coşkun Ermiş, Napoleon piyesleri yazmaya çalışırken, komşusu olan oyuncu Saffet ondan Vodvil türünde oyunlar yazmasını istiyor. Tiyatro patronu Servet ise Antik Yunan dönemi oyunları sipariş ediyor. Oysa Coşkun Bey'in evinde bir başka oyun sahnelenmektedir. Bunamış kayınvalidesi Saadet Nine kendisini ziyarete gelecek Cemil Paşa'yı kurduğu hayaller içinde beklemektedir. Oğlu Ümit, okuldan, dersten sıkılmış bir halde sürekli sulu oyunlar ve taklitler yapmaktadır. Karısı Cemile ise oyunun başında çalışan, evin yükünü dikiş dikerek sırtlamış tek gerçekçi kişi iken o da gerçeğin dışına çıkmaya hayalden oyunlar kurmaya başlamıştır.

Çok çeşitli kültürlü, yaşamını sürdürmekle sanat üretmek, düşündüğünü söylemeye çalışmakla ortamın isteklerini karşılamak arasında boğulup kalmış bir emekli tarih öğretmeni ve ailesi çevresinde oyunlarla yaşayan insanlar. Bir yanda hamasi bir tarih, bir yanda güncel gerçekler, bir yanda sanat, bir yanda da geçim sıkıntısıyla süren hayat.

İşte, Oyunlarla Yaşayanlar'da emekli tarih öğretmeni Coşkun Ermiş'in dramı. "Oyun nerede başlıyor, yaşam nerede bitiyor?" diye soruyor Coşkun. Öyle ki 0, Napoleon piyesleri yazmaya çalışırken, komşusu oyuncu Saffet ondan Vodvil türünde oyunlar yazmasını istiyor. Tiyatro patronu Servet ise Antik Yunan dönemi oyunları sipariş ediyor. Oysa Coşkun beyin evinde bir başka oyun sahnelenmektedir. Bunamış kayınvalidesi Saadet Nine kendisini ziyarete gelecek Cemil Paşa'yı kurduğu hayaller içinde beklemektedir. Oğlu Ümit, okuldan, dersten sıkılmış bir halde sürekli sulu oyunlar ve taklitler yapmaktadır. Karısı Cemile ise oyunun başında çalışan, evin yükünü dikiş dikerek sırtlamış tek gerçekçi kişi iken o da gerçeğin dışına çıkmaya hayalden oyunlar kurmaya başlamıştır.[3]

GösterimleriDüzenle

Oyunlarla Yaşayanlar, Türk Tiyatrosunun önemli oyunlarından biri olarak çok sayıda tiyatro topluluğu tarafından birçok kez yorumlanmıştır. Bu yorumların en önemlisi 80'li yıllarda Mehmet Ulusoy yönetimindeki sahnelenişidir. 1998-99 sezonunda İstanbul Şehir Tiyatroları tarafından Macit Koper yönetiminde ve 2005-6 sezonunda Ankara Devlet Tiyatrosu tarafından Cahit Tüfekçi yönetiminde olumsuz eleştiriler alan sahnelenişleri de vardır.[4][5]

En son sahneleyen kadrolarDüzenle

Televizyon filmiDüzenle

Oyunun, Erdal Özkan'ın aynı isimle senaryolaştırıp yönettiği, TRT yapımı bir TV filmi de bulunmaktadır. Filmin Nihat İleri, Mustafa Uğurlu, Selda Özer, Funda İlhan, Suna Selen, Can Kolukısa, Cezmi Baskın'dan oluşan bir kadrosu vardır.[7]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Tüfekçi, M. Elif (2006). "Oğuz Atay'ın Oyunlarla Yaşayanlar Oyununda Teatrallik" (PDF). Tiyatro Araştırmaları Dergisi. 14 Temmuz 2020 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. 
  2. ^ Çevik, Adnan (2005). "Sahnedeki Kültürel Travma: Oyunlarla Yaşayanlar". Tiyatro Araştırmaları Dergisi. 
  3. ^ Oyunlarla Yaşayanlar Oyun Broşürü, Önder Paker, "Oyunlarla Yaşayanlar ya da Türkiye'li Aydının Yaşam Oyunları", 2004.
  4. ^ "Sibel Arslan Yeşilay'ın 5 Mart 1999 tarihli Radikal gazetesindeki eleştirisi". 23 Ağustos 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2009. 
  5. ^ "26.12.2006 tarihli eleştiri". 12 Temmuz 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Mayıs 2009. 
  6. ^ "Tiyatro Kulübü — ODTÜ Mezunları Derneği". ODTÜ. 2 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Mayıs 2020. 
  7. ^ Oyunlarla Yaşayanlar TV filmi 24 Temmuz 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi..