Bacıyân-ı Rûm

Anadolu'da ahilerin kolu olan kadın teşkilatı.

Bacıyân-ı Rûm[1], Anadolu Beylikleri döneminin sonlarında var olduğu iddia edilen kadın milis örgütüdür.[2]

KökenDüzenle

Bâcıyân-ı Rûm teriminden ilk kez 15. yüzyıl Osmanlı tarihçisi Âşıkpaşazâde tarafından bahsedilmiştir.[3]

Bâciyân-ı Rûm, kadınlardan oluşan bir örgüt olması ve Âşıkpaşazâde'nin çalışması dışında bir kaynakta böyle bir gruba değinilmemesi nedeniyle birçok araştırmacının dikkatini çekmiştir. "Bâcıyân" (kız kardeş) kelimesinin bir yazım hatası olabileceği iddia edilmiştir. Franz Taeschner, bunun orijinalinin "haciyân-ı Rûm" (Roma'nın hacıları) veya "bahşiyân-ı Rûm" (Roma katipleri) olabileceğini savunmuştur.[4] Zeki Velidi Togan da bu görüşü destekler.[5]

Öte yandan Mehmet Fuat Köprülü, Hacı Bektaş Veli'nin Bâcıyân-ı Rûm ile ilişkisinin anlatıldığını ve tarikatının kadın üyelerine genellikle "bacı" lakabının verildiğini dikkate alarak bu örgütün varlığını mümkün görmektedir.[4] Köprülü'nün görüşünü, Bertrandon de la Broquière'in seyahatnamesi doğrulamıştır. La Broquière, Dulkadiroğulları Beyliği'nin kadınlardan oluşan bir Türkmen milis gücüne sahip olduğundan bahsetmiştir.[6]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ Didem Havlioglu, (2017), Mihrî Hatun: Performance, Gender-Bending, and Subversion in Ottoman Intellectual History, p. 78
  2. ^ Kasapoglu 1992, pp. 67–68
  3. ^ Târih. s. 200. 
  4. ^ a b BÂCİYÂN-ı RÛM. TDV İslâm Ansiklopedisi. 29 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ekim 2020. 
  5. ^ Umumi Türk Tarihine Giriş. İstanbul. 1970. s. 496. 
  6. ^ La Voyage d’outremer (Fransızca). Paris. 1892. s. 82, 118.