Aliyah

Yahudilerin diasporadan İsrail topraklarına göç etmesi

Aliyah (İbranice: עֲלִיָּה), Yahudilerin diasporadan İsrail topraklarına göç etmesini ifade eden terim. Ayrıca "yukarı çıkma" olarak tanımlanan (Kudüs'e çıkma) ve "İsrail topraklarına geçerek Aliyah yapma" olarak tanımlanan durum, Siyonizm'in temel ilkelerinden birisidir.

Aliyah ifadesinin karşıtı "inme" anlamına gelen Yerida'dır (İbranice: ירידה‎).[1] İsrail'in Geri Dönüş Yasası, tüm dünya üzerindeki Yahudilere, çocuklarına ve torunlarına ikamet ve İsrail vatandaşlığına ilişkin otomatik haklar verir.

Yahudi tarihinin büyük bir kısmında "Aliyah" yüzyıllardır bir ulusal istek olarak kendini ifade etmiş, diasporada yaşayan Yahudi halkı bir özlem olmuştur. 19. yüzyılın sonlarında Siyonist hareketin gelişimine kadar genellikle yerine getirilmemiştir.[2] Yahudilerin Filistin'e geniş çaplı göçü 1882'de başladı.[3] 1948'de İsrail Devleti'nin kurulmasından bu yana, 3 milyondan fazla Yahudi İsrail'e taşındı.[4] 2014'ten itibaren İsrail ve Filistin toprakları birlikte dünya Yahudi nüfusunun %42.9'unu barındırmaktadır.[5]

Ayrıca bakınızDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ ""Aliyah": The Word and Its Meaning". 15 Mayıs 2005. 19 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2017. 
  2. ^ Rosenzweig, Rafael N. (1989). The Economic Consequences of Zionism. E.J. Brill. s. 1. ISBN 9-004091-47-5. 19 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2017. 
  3. ^ "Israel Focus-Migration". Focus-migration.de. 9 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2017. 
  4. ^ "400 olim arrive in Israel ahead of Independence Day - Israel Jewish Scene, Ynetnews". Ynetnews.com. 30 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2017. 
  5. ^ DellaPergola, Sergio (2014). Dashefsky, Arnold; Sheskin, Ira (Edl.). "World Jewish Population, 2014". Current Jewish Population Reports. Cilt 11. The American Jewish Year Book (Dordrecht: Springer). ss. 5–9, 16–17. 15 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Kasım 2017.