İsmail Hakkı (1846 doğumlu yazar)

son devir Osmanlı alimidir

Manastırlı İsmail Hakkı, son devir Osmanlı alimidir.

Manastırlı İsmail Hakkı
Doğum 1846
Manastır, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm 1912
Anadoluhisarı, Osmanlı İmparatorluğu
Çocuk(lar) Asım Arar
Akraba(lar) Torunu: İsmail Hakkı Arar
Torununun çocuğu Ahmet Asım Arar

HayatıDüzenle

Dedesi Vaka-i Hayriye esnasında Konya'dan kaçarak Manastır’a gitti ve oraya yerleşmiştir. İsmail Hakkı Manastır'da doğmuştur. İlk öğrenimini Manastır’da gördükten sonra İstanbul’a gidip tahsiline devam etmiştir. Dolmabahçe Valide Sultan, Süleymaniye, Sultan Ahmed ve Ayasofya camilerinde vaaz vermiştir. Öte yandan Eyüp Askerî Rüşdiyesi’nde Arapça, Mekteb-i Hukuk’ta fıkıh, Mühendishane-i Berrî-i Hümâyûn ile Askeri Tıbbiye’de akaid muallimliği, Mekteb-i Mülkiye’de tefsir, hadis ve kelâm müderrisliği görevlerinde bulunmuştur. 1899’da İstanbul Darülfünun'da usûl-i fıkıh ve tefsir müderrisliği yapmıştır. 16 Aralık 1908’de Meclis-i Âyan üyeliğine seçilmiş ve bu görevi yürütürken V. Mehmed ile birlikte Rumeli seyahatine çıkmıştır. 5 Aralık 1912’de Anadoluhisarı’ndaki evinde ölmüştür, cenazesi Fatih Camii Haziresi'ne defnedilmiştir.[1]

Oğlu Asım Arar, Mustafa Kemal Atatürk’ün özel doktorluğunu yapmış, torunu İsmail Hakkı Arar da Devlet, Adalet ve Millî Eğitim bakanlıkları görevlerinde bulunmuştur.[1]

EserleriDüzenle

  • Hâce-i Lisân-ı Osmânî (İstanbul 1294).
  • Tercümetü’r-Risâleti’l-Hamîdiyye (Beyyinât-ı Ahmediyye)
  • Ahkâm-ı Şehr-i Sıyâm
  • Mevâhibü’r-raḥmân fî menâḳıbi’l-İmâm Ebî Ḥanîfe en-Nuʿmân
  • Metâlib-i İrfâniyye ve Îzâhât-ı Nûniyye (İstanbul 1312)
  • Vesâilü’l-felâh fî mesâili’n-nikâh (İstanbul 1313)
  • Mevâidü’l-in‘âm fî akāidi’l-İslâm (İstanbul 1314)
  • Tefsîr-i Sûre-i Yâsîn (İstanbul 1316).
  • Telhîsü’l-kelâm fî berâhîni akāidi’l-İslâm (İstanbul 1324)
  • Mevâiz (İstanbul 1324, 1331).
  • Şerhu’s-sadr bi-fezâili Leyleti’l-kadr (İstanbul 1325).
  • Kitâbü’l-vesâyâ ve’l-ferâiz (İstanbul 1326).
  • Kosova Sahrâsı Mev‘izası (Selânik 1327)
  • Usûl-i Fıkıh (İstanbul 1328)
  • Hak ve Hakîkat (İstanbul 1329)
  • Mebâdî-i Fârisî. Bir nüshası Süleymaniye Kütüphanesi’nde bulunmaktadır (Hamidiye, nr. 843)
  • Füyûzâtü’l-meliki’l-allâm fî kerâmeti Abdisselâm. Abdülkerim Bermutî’ye dair eserin tercümesi olup bir nüshası İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi’nde mevcuttur (nr. 4672)
  • Şerhu Mi‘yâri’l-adâle. Bir nüshası İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi’nde kayıtlıdır (TY, nr. 9549)

KaynakçaDüzenle

  1. ^ a b Yavuz, Salih Sabri (2003). "Manastırlı İsmail Hakkı". TDV İslâm Ansiklopedisi. 27. Ankara: Türkiye Diyanet Vakfı. ss. 563-564. Erişim tarihi: 6 Mayıs 2021.