İdar Mirza Temruko

Çerkes Hükümdarı

Prens Idar (Çerkesçe:Идар, Yidar) (ca. 1470 - 1571) (Türkçe: Temrukzade Mirza Haydar) (Osmanlıca: میرزا عبداللہ ادار (حیدر) بیگ‎). Kabardey prensi.

Prens Temruk
Cherkassky v2 p9.gif
Doğum 1470
Çerkesya
Eş(ler)i

Nazcan Hatun

Malyakur
Çocuk(lar)ı Mariya Temryukovna
Hanedan Temruko
Babası Prens İnarmes
Bu madde Çerkesler ile ilgilidir.
Çerkesler (Adığeler)

Circassian flag.svg

Çerkes Kabileleri
Abzehler · Ademıylar · Barakaylar · Bjeduğlar · Besleneyler
Çemguylar · Hatukaylar · Janeler · Mahoşlar · Mamhığlar
Natuhaylar · Şapsığlar · Ubıhlar · Yecerukaylar · Kabardeyler

Dil ve lehçeleri
Çerkes dilleriAdigece (Abzah · Bjeduğ · Şapsığ) ·
Kabardeyce (Besleney lehçesi) · Ubıhça

Kimlik ve millî semboller
Adige Habze · Çerkesya · Hase
Çerkesçe · Çerkes Bayrağı · Çerkes milliyetçiliği

Çerkes kültürü
Mutfak · Müzik · Mitoloji

Tarih
Çerkesya
Sindika
Adige Cumhuriyeti
Karaçay-Çerkesya
Kabardey-Balkarya
Rus-Çerkes Savaşı
Soykırım
Kanjal Muharebesi
Kbaade Muharebesi

Bazı Çerkesler
Çerkesler listesi

Shore Nogmov isimli yazarın "Çerkes Halk Hikayeleri" (1844) isimli kitabında Prens İdar'dan şöyle bahsedilir.

Nihayetinde dünyanın en korkunç katliamlarından biri yaşanırken Prens İdar Kabardey'e kendi isteği ile yerleşti. Kabarday halkı onu onurlandırdı ve ona itaat etti. Görüşmeler ve barış anlaşmaları tamamlandıktan sonra askerler evlerine döndü. Daha sonra Prens İdar yanına askeri gücünü alarak Kabardey'in asıl sahibinin kim olduğunu sorgulamayıp orada kendi hükümranlığını kurdu. Prens İdar Kabardey'de bir süre hükümdarlık yaptı. Öldüğünde geriye Kabardey'i yönetmek için Pete ve Maremiho adlı iki oğlu kalmıştı.

Eşleri ve ÇocuklarıDüzenle

Prens İdar'ın üç karısı ve sekiz çocuğu vardı.

İlk Evliliği ve İlk Eşinden Olma ÇocuklarıDüzenle

 İlk evliliğini Kırım hanı Mengli Giray Han'ın kızı Nazcan Hatun'la (1470 - 1520) yapmıştır. Bu evlilikten biri erkek dördü kız beş çocuğu olmuştur.

  • Fatı Idarovna (Фату Идaровна) (Osmanlı'daki ismi: Fatma Şahıdevran Hatun) (ca. 1489 - 1589) Yavuz Sultan Selim'in vezirlerinden Karagöz Ahmed Paşa ile evlenmiştir.
  • Maremiho/Murzakan Mirza (Osmanlı Sarayındaki İsmi ve Unvanı: Mustafa Paşa) (1510 - 1554), I. Süleyman'ın kubbe altı vezirlerindendir. İlk evliliğini Prenses Kanfaz Pmeapshokova ile, ikinci evliliğini Kırım hanı Saadet Giray'ın kızı Prenses Şahbike Sultan'la, üçüncü evliliğini ise Prenses Petetzy Aslanbekov'la yapmıştır.
  • Aslangome Idarovna (Аслангоме Идaровна) (Osmanlı Sarayındaki İsmi: Akile Ruhşah Hatun)  1512 - Bursa, 1592)
  • Malhurub Bahar Idarovna (Малхуруб-Бахарей Идaровна) (Osmanlı Sarayındaki İsmi: Mahidevran Gülbahar) (1498 - Bursa, 3.2.1580),  I. Süleyman ile 5.1.1512'de İstanbul'da evlendi. 
  • Berezhan Idarovna (Березхан Идaровна) (Osmanlı Sarayındaki İsmi: Belkıs Hüsnimah Hatun) (1508 - Bursa 1582)

İkinci Evliliği ve Bu Eşinden Olma ÇocuklarıDüzenle

İkinci evliliğini Kabardey'de önde gelen bir ailenin kızı olan Prenses Malyakur ile yaptı. Bu evlilikten iki oğlu olmuştur:

  • Temruk Mirza (1501 - 1571)
  • Kambulat Mirza ( 1510 - 1589)

Üçüncü Evliliği ve Bu Evlilikten Olma Çocukları Düzenle

Üçüncü evliliğini Abaza bir prensesle yaptı. (1510 - 1590). Bu evlilikten Zhelegot Mirza (1520 - ?) ve Prenses Dekhaz Hatun dünyaya geldi.

Notlar ve KaynakçaDüzenle