"Miranşah" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
düzen
k (Bot v3: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir))
k (düzen)
 
[[Dosya:Brooklyn Museum - Miran Shah.jpg|küçükresim|Brooklyn Müzesi - Miran ŞahMiranşah]]
'''Mirza Miran ŞahMiranşah''' tam adıyla '''Mirza Celaleddin Miran ŞahMiranşah''' (1366 [[Keş]] – 16 Nisan 1408, Tebriz) (Farsça: میران شاہ‎) [[Timur]]'un oğlu, askeri komutanı ve Azerbaycan valisi.
 
Miran ŞahMiranşah babası tarafından 1380 yılında [[Büyük Horasan|Horasan]] tarafına sefere gönderildi. [[İran]] ve batı bölgelerinin fethi ile görevlendirilmişti. Buranın ele geçirilmesiyle de Horasan valiliği görevine getirildi. [[Altın Orda Devleti]] ile 1391 yılında Kunduzca mevkiinde yapılan savaşta ordunun sağ kolunu komuta etti. 1393 yılında, Timur'un Azerbaycan seferinde ele geçirilen Bakü ve Şirvan'ın içerisinde olduğu Azerbaycan valiliği görevine getirildi. [[Bakü]]'de kendisinin yanın da bulunan [[Fazlullah Esterabadî]]'yi babasının emri doğrultusunda tutuklattı ve 1394 yılında da idam ettirdi. Bundan dolayı [[Hurûfilik|Hurifiler]] tarafından yılanların şahı anlamına gelen "Maran Şah" olarak adlandırıldı<ref name= "miranşah6">{{Web kaynağı |url=http://egeweb2.ege.edu.tr/tid/dosyalar/VII_1992/TIDVII-1992-16.pdf |başlık=Arşivlenmiş kopya |erişimtarihi=11 Nisan 2017 |arşivurl=https://web.archive.org/web/20170412061834/http://egeweb2.ege.edu.tr/tid/dosyalar/VII_1992/TIDVII-1992-16.pdf |arşivtarihi=12 Nisan 2017 |ölüurl=evet}}</ref>.
 
1396'da attan düşmesi sonucu şiddetli bir beyin sarsıntısı geçirdi. Bundan sonra bazı davranışları akli dengesini kaybettiği izlenimi uyandırmış, kötü idareciliği de şikayet konusu olunca babası Timur tarafından görevinden alınarak oğulları Ebu Bekir Mirza ve Ömer Mirza'nın refakatinde kaldı<ref name= "miranşah7">Macit, E., "TİMURLU DEVLETİ’NİN ASKERî TEŞKİLÂTI". Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi. Yıl: 2012. URL:http://www.atauni.edu.tr/yuklemeler/45de99d2a9d1549eb739adb1e8febc31.pdf. Erişim: 2017-04-11</ref>. 1397 yılında görevleri ele alınan Miranşah, Timur'un hayattaki en büyük oğlu olmasına rağmen babası tarafından veliahtlıktan da alınarak yerine vefat etmiş abisi Cihanşah'ın oğlu Pîr Muhammed veliaht ilan edildi<ref name= "miranşah8">Açık, F., "Hurşid Devran’ın “Emir Timur’un Oğlunun Ölümü Hakkında Rivayat” Adlı Hikâyesinin Üslup Açısından İncelenmesi". Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi. Sayı:28, Yıl: 2010. URL:http://turkoloji.cu.edu.tr/CAGDAS%20TURK%20LEHCELERI/fatma_acik_hursid_devran.pdf. Erişim: 2017-04-12</ref>.
Babasının yanında Anadolu seferine katıldı ve 1402 yılında gerçekleşen [[Ankara Muharebesi]]'nde ordunun sol kanadını komuta etti. 1404 yılında Timur tarafından Irak-ı Arab bölgesinin denetimi oğlu Ebubekir Mirza'ya verilirken, kendisi de oğlunun gözetiminde kaldı<ref name= "miranşah9">Paydaş, K., "Timurlu ve Türkmenlerin Şirvanşahlarla Olan Münasebetleri". Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Tarih Araştırmaları Dergisi. Sayı:40, Yıl: 200. URL:http://e-dergi.atauni.edu.tr/ataunigsed/article/view/1025002259 {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20170412224645/http://e-dergi.atauni.edu.tr/ataunigsed/article/view/1025002259 |tarih=12 Nisan 2017 }}. Erişim: 2017-04-12</ref>. [[Timur]]'un ölümünden sonra çıkan karışıklık döneminde [[Halil Sultan]] [[Semerkant]]'ta destekçileri tarafından sultan ilan edildi. Kendisi de oğlu Ebubekir Mirza ile Azerbaycan ve Nahçıvan bölgelerinin idaresi için Karakoyunlularla mücadeleye girişti. 1408 yılında [[Kara Yusuf]] idaresindeki Karakoyunlularla, Tebriz yakınlarındaki [[Serdrud]]'da gerçekleşen muharebede öldürüldü<ref name= "miranşah10">Eğilmez, S., "ERMENİSTAN’DA KARA KOYUNLU HANEDANINA AİT TARİHİ MİRAS ". Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi. Sayı:19, Yıl: 2007. URL:http://e-dergi.atauni.edu.tr/ataunigsed/article/view/1025002259 {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20170412224645/http://e-dergi.atauni.edu.tr/ataunigsed/article/view/1025002259 |tarih=12 Nisan 2017 }}. Erişim: 2017-04-12</ref>.
 
Miran ŞahMiranşah, [[Özbek Han]] soyundan Hanzade ile evlendi. Bu evlilikten Halil Sultan ve Ebubekir Mirza dünyaya gelmiştir<ref name= "miranşah11">Togan, N., "Temur Zamanında Arisrokrat Türk Kadını". İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayınları, İslam Tetkikleri Enstitüsü Dergisi. Cilt:5, Sayı:1-4, Yıl: 1973. URL:http://www.journals.istanbul.edu.tr/iuislamtd/article/viewFile/1023014994/1023014201 {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20170412142843/http://www.journals.istanbul.edu.tr/iuislamtd/article/viewFile/1023014994/1023014201 |tarih=12 Nisan 2017 }}. Erişim: 2017-04-11</ref>.
 
==Kaynakça==
34.197

değişiklik