"Toplumdilbilim" sayfasının sürümleri arasındaki fark

kaynaklar düzenlendi, etiket çıkartıldı
(5 kaynak kurtarıldı ve 0 kaynak ölü olarak işaretlendi.) #IABot (v2.0.7)
(kaynaklar düzenlendi, etiket çıkartıldı)
'''Toplumdilbilim''' veya '''sosyodilbilim''', kültürel [[norm]]lar, beklentiler ve bağlam, dilin nasıl kullanıldığı ve toplumun [[dil (lisan)|dil]] üzerindeki etkisi gibi konuları inceleyen, [[dilbilim]]in [[sosyoloji]] ile kesiştiği disiplinler arası alan. İnsan topluluklarının sosyal sınıf, etnik köken, yaş ve cinsiyet gibi kendine ait faktörlerle girdiği etkileşimi ve bu etkileşimin sonucu olan değişimleri karma biçimde inceler.<ref name=":0">{{Web kaynağı | url = http://dtcfdergisi.ankara.edu.tr/index.php/dtcf/article/view/4585/4498 | başlık = Toplum Dil Bilimin Kimi Kavramlarına Kuramsal Bir Bakış ve Dil Türleri | yayıncı= Dtcfdergisi.ankara.edu | arşivurl = https://web.archive.org/web/20180404205917/http://dtcfdergisi.ankara.edu.tr/index.php/dtcf/article/view/4585/4498 | arşivtarihi = 4 Nisan 2018 | erişimtarihi = 27 Haziran 2020 | ölüurl = yes }}</ref><ref name=":1">{{Web kaynağı | url = http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt12/sayi68_pdf/1dil_edebiyat/askinbalci_hulya.pdf | başlık = Etkileşim Dilbilimi ve Toplumdilbilimi| yayıncı=Sosyalaraştırmalar.com | arşivurl = https://web.archive.org/web/20191225013411/http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt12/sayi68_pdf/1dil_edebiyat/askinbalci_hulya.pdf | arşivtarihi = 25 Aralık 2019 | erişimtarihi = 27 Haziran 2020 | ölüurl = yes }}</ref>
{{kaynakları düzenle|tarih=Haziran 2020}}
'''Toplumdilbilim''' veya '''sosyodilbilim''', kültürel [[norm]]lar, beklentiler ve bağlam, dilin nasıl kullanıldığı ve toplumun [[dil (lisan)|dil]] üzerindeki etkisi gibi konuları inceleyen, [[dilbilim]]in [[sosyoloji]] ile kesiştiği disiplinler arası alan. İnsan topluluklarının sosyal sınıf, etnik köken, yaş ve cinsiyet gibi kendine ait faktörlerle girdiği etkileşimi ve bu etkileşimin sonucu olan değişimleri karma biçimde inceler.<ref name=":0">{{Web kaynağı | url = http://dtcfdergisi.ankara.edu.tr/index.php/dtcf/article/view/4585/4498 | başlık = Dtcfdergisi.ankara.edu | arşivurl = https://web.archive.org/web/20180404205917/http://dtcfdergisi.ankara.edu.tr/index.php/dtcf/article/view/4585/4498 | arşivtarihi = 4 Nisan 2018 | erişimtarihi = 27 Haziran 2020 | ölüurl = yes }}</ref><ref name=":1">{{Web kaynağı | url = http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt12/sayi68_pdf/1dil_edebiyat/askinbalci_hulya.pdf | başlık = Sosyalaraştırmalar.com | arşivurl = https://web.archive.org/web/20191225013411/http://www.sosyalarastirmalar.com/cilt12/sayi68_pdf/1dil_edebiyat/askinbalci_hulya.pdf | arşivtarihi = 25 Aralık 2019 | erişimtarihi = 27 Haziran 2020 | ölüurl = yes }}</ref>
 
== Etki alanı ==
Toplumsal dilin katmanlarından ve bu katmanların işlevlerinden bahseden [[Basil Bernstein]], belirttiği eksiklik kuramı ile toplumsal sınıfların dil üzerindeki etkisini açıkça belirtir. Bahsedilen kurama göre toplumun sahip olduğu alt ve orta sınıf arasında dilin işlevi yönünden bir bakıma eksiklik vardır. Toplumun alt sınıfı, orta sınıfına göre dili daha eksik ve daha yetersiz kullanmaktadır. Ayrıca bahsedilen alt sınıfın dili ''(basilect)'' daralmış kod ve orta sınıfın dili ''(mesolect)'' genişlemiş kod olarak belirtilir. Bu fikirler doğrultusunda dil üzerine yapılan çalışmalarda toplumun incelenmesi bir gereksinim haline gelir.<ref name=":0" />
 
Bernstein’in bahsettiği eksiklik kuramına bir eleştiri olarak değerlendirilen ayrılık kuramı, [[William Labov]]’un araştırmaları doğrultusunda değerlendirilir. Ayrılık kuramı, Labov ve konunun diğer araştırmacıları referans alınarak değerlendirildiğinde, ölçünlü İngilizce ve ölçünlü olmayan İngilizce için her ikisinin de kendi içinde toplumsal anlam ve işlevler barındırdığı, dolayısıyla bu özgünlük durumu sebebiyle birinin diğerinden daha üstün olup olmama durumunun değerlendirilemeyeceği anlaşılır. Değerlendirmede toplumsal davranışın bir bakıma dil davranışı olarak adlandırılabileceği ortaya çıkmıştır.<ref name=":2">{{Web kaynağı | url = https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/411255 | başlık =Toplumsal Dilbilimin Kapsam Alanı |yayıncı=dergipark.org | arşivurl = https://web.archive.org/web/20200628225157/https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/411255 | arşivtarihi = 28 Haziran 2020 | erişimtarihi = 27 Haziran 2020 | ölüurl = yes }}</ref>
 
== Kaynakça ==