"Yusuf Hemedanî" sayfasının sürümleri arasındaki fark

madde büyük ölçüde sadeleştirildi ve gereksiz ayrıntılar çıkarıldı. Editörler lütfen olur olmaz herşeyi onaylamayın.
(madde büyük ölçüde sadeleştirildi ve gereksiz ayrıntılar çıkarıldı. Editörler lütfen olur olmaz herşeyi onaylamayın.)
}}
 
'''Yusuf el-Hemedânî''' (1048, Hemedan - 1140, Bamein) ([[Arapça]]: يوسف الهمداني , <small>Yūsuf el-Hemedānī</small>), [[Horasan]]lı [[mutasavvıf]] ve yazar.
'''Yûsuf Hemedanî''', ([[1048]]-[[1140]]) ([[Arapça]]: ابُ يَقُپ يُسُف حَمدَنِ; ''Ebû Yakûb Yûsuf Hamdanî'') önde gelen din bilginlerinden olup tam ismi Ebû Yakûb Yûsuf Hamdanî'dir. Rey ile [[Hamedan]] arasında Bûzencird adlı bir köyde doğdu. Türbesi [[Merv]] (veya Marı [[Rusça]]: Мерв, [[Farsça]]: مرو, Marv, [[Çince]]:Chinese: 木鹿, Mulu) şehrinde bulunmaktadır. Ebû Yakûb Yusuf Hemedanî, [[Hoca Ahmed Yesevî]] ile [[Abdulhalik-ıl Güjdevani]]'nin hocasıdır.
 
1048 (h. 440) yılında [[Hamedan]]'ın Buzencird köyünde doğdu. 18 yaşında [[Bağdad]]'a gitti ve [[Nizamiye Medresesi]] müderrisi Ebu İshak eş-Şirazî'nin derlerine katıldı. Sonrasında İsfahan ve Buhara'da hadis eğitimi aldı. Daha sonrasında ise [[tasavvuf]]a yöneldi. Bu yolda [[Abdullah Cüveynî]] ve [[Hasan Simnanî]]'den faydalandı.
==Hayâtı==
{{ana|Fıkh|Tefsir|Hadîs|Kelâm|Kur'an}}
[[Nakşibendi Tarikatı]]'nın silsilesinde<ref>''Silsilah'' (Arapça: سلسلة) Türkçesi ''zincir''.</ref> yer alan Yusuf Hemedani, Allah yolunda hizmet için [[Merv]], [[Buhara]], [[Herat]], [[Semerkand]] gibi İslâm merkezlerini dolaşarak halkı irşâda çalışmaktaydı. Tarihi kaynaklarda kaydedildidine göre devrin Selçuklu Hanı [[Sultan Sencer]], Yusuf Hemedani’ye bağlılığını her vesileyle göstermiştir. Dolayısıyla "Hocaların Hocası" olarak anılmaktadır.
 
Tasavvuf yolunda eğitimini tamamladıktan sonra Merv'e giderek burada bir tekke açarak halkı tasavvuf yolunda irşada başladı. 1112 yılında tekrar Bağdad'a döndü. Burada tasavvuf derslerine devam etti. Daha sonra tekrar Merv'e döndü ve son yıllarını Merv, Semerkand ve Herat şehirlerinde halkı tasavvuf yoluna çağırmakla geçirdi. 1140 yılında Herat ile Merv arasında yolculuk yaparken Bamein yakınlarında ölmüştür.
Evliyânin büyüklerinden. İsmi, "Yûsuf bin Yâkûb Hemedânî" olup, künyesi Ebû Yâkûb’dur. İmâm-ı A’zâm hazretlerinin neslindendir. İnsanları Hakk'a dâvet eden, onlara dogru yolu gösterip, hakîkî saâdete kavuşturan ve kendilerine “Silsile-i âlîyye” denilen büyük âlim ve velîlerin [[Peygamber Muhammed]]'den sonra gelen sekizincisidir. 1048 (H.440) senesinde Hemedan’da doğdu. 1140 (H.535) de [[Herat]]’tan [[Merv]]’e giderken yolda vefât etti.
 
Türbesi Merv şehrinde bulunmaktadır. Yusuf Hemedanî, [[Hoca Ahmed Yesevî]] ile [[Abdulhalik-ıl Güjdevani]]'nin hocasıdır.
On sekiz yaşında [[Bağdad]]’a gelip, [[fıkh]] îlmini Ebû İshâk-î Şîrâzî’den öğrendi. Yaşı küçük olmasına rağmen, Ebû İshâk kendisine husûsî ihtimâm gösterirdi. Bunun ve diğer [[fıkh]] âlimlerinin derslerine devâm etmekle, Hanefî mezhebinde fıkh ve münâzara [[alîm]]i oldu. [[İsfahan]] ve [[Semerkand]]’da, zamanın meşhûr hadîs [[alîm]]lerinden hadîs ilmini öğrendi. [[Tasavvuf]]u Şeyh Ebû 'Ali el-Fermâdî hazretlerinden ögrenip, onun sohbetinde yetişerek kemâle ulaştı. Abdullâh-ı Cûveynî, Hasan Simnânî ve birçok büyük zât ile görüıüp, sohbet etti. Kendilerinden ilîm öğrendi. Yaya olarak otuz yedi hac yaptı. [[Kur'ân-ı Kerîm]]'i sayısız defalar hatmetti. Gece namazlarında her rekâtta bir cüz okurdu. [[Tefsir]], [[hadîs]], [[kelâm]] ve [[fıkh]] ilminden yedi yüz cüz ezberindeydi. İki yüz on üç mürşîd-i kâmilden istifâde etti. Yedi bin kâfirin îmâna gelmesine sebep oldu. Hızır aleyhisselâm ile çok sohbet etti.
 
==Fikirleri==
==Yetiştirdiği meşhûr şahsiyetler==
[[Nakşibendi Tarikatı]]'nın silsilesinde yer alan Yusuf Hemedani, tasavvuf yolunda akılcı bir yolu takip etmiştir. Tasavvufta yeri olan [[keramet]]e değer vermemiş, kendinden geçme hali olan [[cezbe]]yi doğru bulmamıştır. Selçuklu sultanı Sencer tarafından maddi olarak desteklenmiştir.<ref>[http://www.tdvia.org/dia/ayrmetin.php?idno=440013 TDV İslam Ansiklopedisi, Necdet Tosun, c. 44; s. 13]</ref>
{{ana|Hoca Ahmed Yesevî|Yesevilik|Abdulhalik-ıl Güjdevani|Nakşbendiyye}}
Altmış yıldan fazla, insanlara doğru yolu göstermekle meşgûl oldu. Yüzlerce talebe ondan ders aldı. Abdullâh-î Berkî, Hasan-î Endâkî, [[Ahmed Yesevi|Ahmed Yesevî]] ve [[Abdulhalik-ıl Güjdevani|Abdülhâlik-i Goncdüvânî]] gibi büyük velîler yetiştirdi. Bunlardan [[Ahmed Yesevi]], [[Türkistan]] tarafına göç edip, insanları irşâd ederek büyük hizmetlerde bulundu. Yûsuf-û Hemedânî, bütün dostlarına, talebesi [[Abdulhalik-ıl Güjdevani|Abdülhâlik-i Goncdüvânî]]’ye tâbi olmalarını söyledi. Kendisinden sonra, bu talebesi insanlara doğru yolu gösterdi.
{{Sünni}}
Yûsuf-û Hemedânî, önce [[Merv]] şehrinde bir müddet kalıp Herât’a gitti ve orada uzun zaman kaldı. Sonra, tekrar Merv’e gelip bir müddet daha kaldıktan sonra Herat’a döndü. Herat’tan Merv’e yaptığı son yolculuğu sırasında vefât etti. Kabri [[Merv]] şehrinde olup, ziyâret edilmektedir.
 
==Yetiştirdiği kişiler==
Yûsuf-û Hemedânî, İmâm-ı Â'zama pek çok bağlıydı. Irak, Horasan, Mâverâünnehr bölgelerinin muhtelif şehirlerinde bulunarak, halka saâdet yolunu anlatmak ile mesgûl olmustur. İlmî, fazîleti ve kerâmetleriyle İslâm dünyâsında tanınıp, çok sevilmiştir.
Yusuf el-Hemedânî; Abdullah Berkî, Hasan Endakî, [[Ahmed Yesevi|Ahmed Yesevî]] ve [[Abdulhalik-ıl Güjdevani|Abdülhalik Gıcduvânî]] gibi büyük mutasavvıflar yetiştirdi. Yerine halife olarak [[Abdulhalik-ıl Güjdevani|Abdülhâlik-i Goncdüvânî]]’yi bırakmıştır.
 
Bunlardan [[Ahmed Yesevi]], [[Türkistan]] tarafına göç edip, insanları irşâd ederek büyük hizmetlerde bulundu.
==Kişiliği==
{{ana|Semerkand|Horasan Melametîliği|Kalenderîlik}}
Hakîkî İslâm âlimlerinden ve evliyânın büyüklerinden olan Yûsuf-i Hemedânî orta boylu, buğday benizli, kumral sakallı, zayıf bir zât idi. Eline ne geçerse muhtaçlara verir, kimseden bir şey istemezdi. Herkese karşı çok iltifât eder, yumuşak ve merhametli davranırdı. Yolda yürürken bile [[Kur'ân-ı kerîm]] okumakla meşguldü. Hoş-dû denilen yerden, câmiye gelinceye kadar bir hatim okur, mescid kapısından, Hasan Endâkî ve [[Hoca Ahmed Yesevî]] hânesine varıncaya kadar [[Bakara Sûresi]]'ni okurdu. Geri dönerken [[Âl-i İmrân Suresi|Âl-i İmrân Sûresi]]'ni bitirirdi. Arada bir yüzünü Hemedân’a çevirir ve çok ağlardı. [[Salmân-ı Fârisî]] hazretlerinin âsâsı ile sarığı kendisindeydi. Her ay başında, [[Semerkand]] âlimlerini çağırarak onlarla sohbet ederdi. Bir taraftan köylülere ve yanına gelen herkese doğru din bilgilerini ögretmeye çalışır, insanlarla uğraşmaktan, onları yetiştirmek için çalışmaktan hiç sıkılmazdı. Diğer taraftan, ağrılara ve yaralara ilâç yaparak herkesin derdine devâ bulmaya çalışırdi. Böylece, maddî ve mânevî hastalklarin tabîbi, mütehassısı olduğunu isbât ederdi.
 
Talebelerine ve kendisini sevenlere dâimâ Peygamber Muhammed ve Eshâb-ı kirâmın yolunda gitmelerini tavsiye ederdi. Kalbi, bütün mahlûkât için derin bir sevgi ile doluydu. Gayr-i müslimlerin evlerine giderek, onlara İslâmiyeti anlatırdı. Her şeye sabır ve tahammül eder, herkese karşı muhabbet gösterirdi. Altın ve gümüş esyâ kullanılmasına müsâde etmez, fakirlere zenginlerden daha fazla îtibâr ederdi. Zühd sâhibi idi. Dünyâ'ya ehemmiyet ve kıymet vermezdi. ''([[Melamilik|Melâmetîik]] ve [[Kalenderîlik]])'' Odasında hasır, keçe, ibrik, iki yastık ve bir tencereden baska bir şey bulunmazdı. Talebelerine, [[Dört Büyük Halife]]'nin menkibe ve fazîletlerinden bahseder, onlar gibi ahlâklanmalarını nasîhat ederdi.
 
===Hakındaki tasavvûfî rivâyetler===
Bir gün, Hemedân’dan bir kadın, ağlayarak Yûsuf-i Hemedânî’nin huzûruna geldi ve dedi ki: “Oğlumu Bizanslılar esir etmişler.” Kadına; “Sabredin” buyurdu. Kadın; “Sabredecek hâlim kalmadı.” dedi. Bunun üzerine Yûsuf-i Hemedânî hazretleri; “Yâ Rabbî, bu kadının oğlunu esirlikten kurtar. Üzüntüsünü neş'eye çevir!” diye duâ etti. Kadın dönünce oğlunu evde buldu. Hayret etti. Oğluna; “Anlat evlâdım! Buraya nasıl geldin?” dedi. Oğlu; “Biraz evvel Istanbul’daydım. Ayaklarım bağlı olup, başımda muhâfız vardi. Âniden bir kimse geldi. Beni kaptığı gibi, bir anda buraya getirdi.” dedi.
 
Yûsuf-i Hemedânî’ye, Islâm âlimlerinin ve kiymetli rehberlerin azalip yok oldugu zaman ne yapmak lâzim? denildiginde; “O zaman, her gün o büyüklerin yazdigi kitaplardan bir miktar okuyunuz.” buyurdu.
 
Sayısız kerâmetlerin ve fazîletlerin kendisinde toplandığı veliyyi kâmil bir zât idi. Kerâmetlerinin en büyüklerinden birisi; Allahü teâlâyı tanımak yolunda çok yüksek derece ve makâmlar sâhibi olan, Abdülhâlik-i Goncdüvânî gibi büyük bir velîyi yetiştirmesidir.
 
Yûsuf-i Hemedânî hakkında uygunsuz seyler söyleyip, onu kötüleyen bir kimse vardi. Bu durum Yûsuf-i Hemedânî hazretlerine intikâl edince, üzüldü ve yakinda cezâsini görür buyurdu. Birkaç gün içinde o kimse, eşkiyâlar tarafından öldürüldü.
 
Bir defâ Yûsuf-i Hemedânî insanlara vâz ederken iki kimse gelip, “Sus! Yanlış seyler söylüyorsun” dediler. “Asıl siz susunuz. Size diri denmez!” buyurdu. O anda, o iki kişi orada ölüverdiler.
 
Necîbüddîn Şîrâzî isimli bir zât söyle anlatıyor:
 
Bir zamanlar velîlerin sözlerinden birkaç parça elime geçmisti. Mütâlaa ettim. Bana gâyet hos geldi. Bu sözü arastirdim. Kimin sözüdür, bundan baska eserleri var midir, bu zâtı bulayım da, önüne diz çökeyim dedim. Bir gece rüyâda, heybetli, vekarlı, ak sakallı, pek nûrânî bir zâtin evimize girdigini gördüm. Hemen abdesthâneye gitti. Abdest alacaktı. Beyaz bir kaftan giymişti. Kaftanın üzerinde iri hatla, altın suyu ile, Âyet-el-kürsî bastan ayaga kadar yazılmıştı. Ben onun arkasından gittim. Kaftanı çıkarıp bana verdi. Bu kaftanın altında ondan daha göz kamaştırıcı bir yeşil kaftan daha vardı. Bunda da, önceki gibi aynı hatla, altın yazıyla Âyet-el-kürsî yazılmıştı. Onu da bana verdi. “Ben abdest alıncaya kadar bunları tut!” buyurdu. Abdest aldi ve; “Bu iki kaftandan hangisini istersen sana vereyim.” buyurdu. Hangisini verirseniz, bence sevgilidir dedim. Yesil kaftani bana giydirdi. Beyazi da kendisi giydi. Sonra: “Beni bilir misin? Ben, o okudugun parçalarin müsannifiyim. Sen onu arzuluyordun... Ben Ebû Yâkûb Yûsuf-i Hemedânî'yim. Ona, yâni o okudugun yazılara Zînet-ül-Hayât adini verdim. Ayrica Menâzil-üs-Sâlikîn ve Menâzil-üs-Sâyirîn gibi sevilen eserlerim de vardır.” buyurdu. Uyanınca çok sevindim. Ona olan muhabbetim çok arttı.
 
==Abdülkâdir Geylânî ile olan ilişkileri==
{{ana|Abdülkâdir Geylânî|Kadiriye}}
Ibn-i Hacer-i Mekkî hazretlerinin Fetâvâ-i Hadîsiyye isimli eserinde anlatildigina göre, Ebû Saîd Abdullah, Ibn-üs-Sakkâ ve Seyyid Abdülkâdir-i Geylânî ilim ögrenmek için Bagdat’a geldiler. [[Abdülkâdir Geylânî]] hazretleri o zaman çok gençti. Hâce Yûsuf-i Hemedânî hazretlerinin, Nizâmiyye Medresesinde vâz ettigini duymuslardi. Bunlar, onu ziyâret etmeye karar verdiler. Ibn-üs-Sakkâ;
 
“Ona bir soru soracagim ki cevâbını veremeyecek.” dedi.
 
Ebû Saîd Abdullah; “Ben de bir soru soracağım. Bakalim cevap verebilecek mi?” dedi.
 
Küçük yasina ragmen büyük bir edeb timsâli olan [[Abdülkâdir Geylânî]] de “Allah korusun. Ben nasıl soru sorarım. Sâdece huzûrunda beklerim, onu görmekle şereflenir, bereketlenirim” dedi.
 
Nihâyet Yûsuf-i Hemedânî hazretlerinin bulundugu yere vardilar. O anda orada yoktu. Bir saat kadar sonra geldi. Ibn-üs-Sakkâ’ya dönerek;
 
“Yazıklar olsun sana, ey Ibn-üs-Sakkâ! Demek bana, cevâbını bilemeyeceğim suâl soracaksin ha! Senin sormak istedigin suâl şudur. Cevâbı da şöyledir. Ben görüyorum ki, senden küfür kokusu geliyor.” buyurdu.
 
Sonra Ebû Saîd Abdullah’a dönerek; “Sen de bana bir suâl soracaksın ve bakacaksın ki, ben o suâlin cevâbını nasıl vereceğim. Senin sormaya niyet ettigin suâl şudur ve cevâbı da şöyledir. Fakat sen de edebe riâyet etmedigin için, ömrün hüzün ile geçecek.” buyurdu.
 
Sonra [[Abdülkâdir Geylânî]]’ye döndü. Ona yaklaştı ve;
 
“Ey Abdülkâdir! Bu edebinin güzelliği ile, Allahü teâlâyi ve Resûlü (s.a.v)´nü râzı ettin. Ben senin Bağdat’ta bir kürsîde oturduğunu, çok yüksek bilgiler anlattığını ve;
 
“Benim ayağım, bütün evliyânın boyunlari üzerindedir.” dediğini sanki görüyor gibiyim ve ben, yine senin vaktindeki bütün evliyâyi, senin onlara olan yüksekligin karsisinda boyunlarini egmis hâlde olduklarini görüyor gibiyim.” buyurdu ve sonra gözden kayboldu. Kendisini bir daha göremediler.
 
Aradan uzun seneler geçti. Hakîkaten [[Abdülkâdir Geylânî]] yetişti. Zamânında bulunan evliyânin en üstünü, bas tâci oldu. Öyle yüksek derece ve makamlara kavustu ki, insanlardan ve yüksek zâtlardan herkes gelerek, mübârek sohbetlerinden istifâde ederlerdi. Bir gün yüksek bir kürsîde oturuyor vâz ediyordu. Buyurdu ki:
 
“Benim ayağım, bütün evliyânın boyunları üzerindedir.” Zamânında bulunan bütün evliyâ, onun kendilerinden çok yüksek oldugunu bilirler ve üstünlügü karsisinda boyunlari egri olurdu. Bunlar meydana çiktikça, Hâce Yûsuf-i Hemedânî hazretlerinin senelerce önce kerâmet olarak haber verdigi hâller anlasiliyordu.
 
Ibn-üs-Sakkâ’ya gelince, o Yûsuf-i Hemedânî ile aralarinda geçen o hâdiseden sonra, ser'î ilimlerle mesgûl oldu. Çok güzel konusurdu. Söhreti zamânin sultânina ulasti. O da bunu elçi olarak Bizans’a gönderdi. Hiristiyanlar buna çok alâka gösterdiler. Nihâyet, onların yalanlarına aldanarak hiristiyan oldu.
 
Bu hâdiseyi anlatan zât diyor ki:
 
“Bir gün onu gördüm. Hastaydı. Ölmek üzereydi. Ben yüzünü kıbleye döndürdüm. O baska tarafa çevirdi. Tekrar kıbleye döndürdüm. O tekrar baska tarafa çevirdi ve böylece öldü.”
Ebû Saîd Abdullah da diyor ki: “Ben Sam’a geldim. Bâzi vazifelerde bulundum. Çesitli sıkıntılar ile hayâtım geçti. Yûsuf-i Hemedânî hazretlerinin, her üçümüz hakkında da söylediği aynen meydana geldi.”
 
El-Mesrevü’r-Revî kitâbının sâhibi olan Cemâleddîn Muhammed bin Ebî Bekr el-Hadramî es-Safiî buyuruyor ki:
 
“Bu menkibe, rivâyet edenlerin çokluğu sebebiyle lafizlari degisik olsa bile, mânâ yönünden tevâtür hâlini almış bir menkıbedir. Allahü teâlânin evliyâsini inkâr etmeye cüret edenler, neûzü billâh, Ibn-üs-Sakkâ’nin durumuna düşmekten çok korkmalidir. İlminin ve amelinin çok olmasına rağmen, Ibn-üs-Sakkâ’nin, sonunda böyle sonsuz bir felâkete düsmesinin sebebinin, evliyâ hakkında edebsizlik yapması oldugu Behcet-ül-Musannife’de Abdülkâdir-i Geylânî hazretlerinin menkıbeleri anlatılırken zikredilmektedir.
 
==Nakşîbendîliğin silsilelerindeki yeri ve ehemmiyeti==
Aşağıdaki tabloda görüldüğü üzere, tüm [[Nakşibendi|Nakşbendî]] [[Silsile-i saadat|silsile]]lerinde dokuz veya onuncu sırada yer almaktadır.
 
===Tâhirî(T) / Gafori-Mûceddidî(G) / Mûceddidî-Sirajia(M) / Süleymanî(S) / Khâlidî(K) / Hakkânî(H) / Dağıstan Mûceddîdî-Khâlidîye-Mahmûdîye(D) Nakşibendî Silsile-Altın Zincirlerindeki konumu===
{{ana|Nakşibendiye|Tarikât|Halidiye|Gümüşhanevi Dergahı|Silsile-i saadat}}
Aşağıdaki tabloda [[Nakşibendiye]]'nin farklı kollarına ait altın zincirler ''(Silsile-i saadat)'' listelenmiş ve Ebû Yakûb Yûsuf Hamdanî'nin konumu belirtilmiştir.
# (T) : Tâhirî
# (G) : Gafori-Mûceddidî
# (M) : Mûceddidî-Sirajia
# (S) : Süleymanî
# (K) : [[Halidiye|Khâlidî]]
# (H) : Hakkânî
# (D) : Dağıstan Mûceddîdî-Khâlidîye-Mahmûdîye
Bunlar sırası ile yukarıda tanımlanan sembollerle gösterilmiştir. ''"Yusuf Hemedani"'' bu [[silsile]]lerin ilk üçünde onuncu, son dördünde ise dokuzuncu sırada yer almaktadır.
{| class="wikitable"
|-
! #T/G/M
! #S
! #K/H/D
! width="40%" | Adı
! width="20%" | Mezarı
! width="20%" | Doğum Tarihi
! width="20%" | Vefât Tarihi
|-
| 1
| 1
| 1
| [[Muhammed Mustafa|Seyyîdina '''Hazreti Muhammad''', Son peygamber (SAV)]]
| [[Medine]], [[Suudi Arabistan]]
| Mon 12 [[Rebiülevvel]]
 
(570/571 CE)
| 12 [[Rebiülevvel]] 11 AH
 
(5/6 Haziran 632 CE)
|-
| 2
| 2
| 2
| [[Ebu Bekir|Seyyîdina '''Ebû Bekr-î Sıddık''']]
| [[Medine]], [[Suudi Arabistan]]
|
| 22 [[Cemaziyelahir]] 13 AH
 
(22 Ağustos 634 C.E)
|-
| 3
| 3
| 3
| [[Salmân-ı Fârisî|Seyyîdina '''Salmân-ı Fârisî''']]
| [[Medain]], [[Irak]]
|
| 10 [[Receb]] 33 AH
 
(4/5 Şubat 654 C.E)
|-
| 4
| 4
| 4
| [[Kâsım bin Muhammed|Imām '''Kâsım bin Muhammed bin Ebû Bekr''']], [[Ebu Bekr-i Sıddık]]'ın oğlunun oğlu
| [[Medine]], [[Suudi Arabistan]]
| 23 [[Şaban (ay)|Şaban]] 24 AH
 
(22/23 Haziran 645 C.E)
| 24 [[Cemaziyelahir]] 101/106/107 AH
|-
| 5
| 5
| 5
| [[Cafer es-Sadık|Imām '''Jafar Sadiq''']], [[Ebu Bekr-i Sıddık]]'ın büyük kız-torunun oğlu
| [[Medine]], [[Suudi Arabistan]]
| 8 [[Ramazan]] 80 AH
 
(5/6 Kasım 699 C.E)
| 15 [[Receb]] 148 AH
 
(6/7 Eylûl 765 C.E)
|-
| 6
| 6
| 6
| Hâce [[Bayezid-ı Bistami|'''Bayazid-î Bestâmî''']]
| [[Bistam]], [[Semnan Eyaleti]], [[Iran]]
| 186 AH
 
(804 C.E)
| 15 [[Şaban (ay)|Şaban]] 261 AH
 
(24/25 Mayıs 875 C.E)
|-
| 7
| 7
| 7
| [[Ebû’l Hasan Kharakânî|Hâce '''Ebû’l Hasan Kharakânî''']]
| Kharakân, [[Bistam]], [[Semnan Eyaleti]], [[Iran]]
| 352 AH
 
(963 C.E)
| 10 [[Muharrem]] 425 AH
 
(5/6 Aralık 1033 C.E)
|-
| 8
| -
| -
| Hâce '''Ebû’l Kâsım Gürganî''' <br/><small>
''(Sadece Tahiri/Gafori ve Mûceddidîyye-Sirajia Silsilesi)''</small>
| [[Gürgan]], [[Iran]]
|
| 23 [[Safer]] 450 AH
 
(19/20 Nisan 1058 C.E)
|-
| 9
| 8
| 8
| Hâce '''Ebû Ali Fermâdî'''
| [[Tus, İran|Tus]], [[Horasan (İran)|Horasan]], [[İran]].
| 434 AH
 
(1042/1043 C.E)
| 4 [[Rebiülevvel]] 477 or 511 AH
 
(10 Temmuz 1084 / 6 Temmuz 1117)
|-
| 10
| 9
| 9
| Hâce Ebû Yakûb '''Yusuf Hemedânî'''
| [[Merv]], [[Türkmenistan]]
| 440 AH
 
(1048/1049 C.E)
| [[Receb]] 535 AH
 
(Şubat/Mart 1141 C.E)
|}
 
== Notlar ==
{{Kaynakça}}
 
== KaynakçaKaynaklar ==
{{Kaynakça}}
* 1) Tam İlmihâl Seâdet-i Ebediyye (49. Baski); s.1164
* 2) El-A’lâm; c.8, s.220
* 3) Sezerât üz-Zeheb; c.4, s.110
* 4) Câmiû Kerâmât-il-Evliyâ; c.2, s.289
* 5) Tabakât-ül-Kübrâ; c.1, s.135
* 6) Hadâik-ul-Verdiyye; s.106
* 7) Reşahât (Arabî); s.14
* 8) Reşahât (Osmanlıca); s.17
* 9) Kalâid-ül-Cevâhir; s.110
* 10) Hadîkat-ül-Evliyâ; s.14
* 11) İrgâm-ül-Merîd; s.48
* 12) Behçet-üs-Seniyye; s.11
* 13) Rehber Ansiklopedisi; c.18, s.232
* 14) İslâm Âlimleri Ansiklopedisi; c.7, s.367
* 15) Makâmât-i Yûsuf Hemedânî; Süleymâniye Kütüphânesi, İbrâhim Efendi Kısmı, No: 430
* 16) Bırifkan Seyyidleri ; s.72
 
{{Sufizm}}
3.297

değişiklik