Vikipedi:Seçkin madde adayları/Dünya'nın geleceği

Dünya'nın geleceğiDüzenle

Madde İngilizce ve daha bir çok dilde kaliteli ve seçkin madde. Maddeyi enwiki'den çevirdim, İngilizce'deki bazı güncel olmayan bilgileri güncelleyerek kaynak ve görsel düzeltmeler yaptım. Seçkin madde kriterlerini sağladığını düşünüyorum. Ayrıca @Josefgun'ın da maddede emeği olduğunu söylemeliyim. İlk seçkin madde girişimim için fena bir başlangıç olduğunu düşünmüyorum :) ve daha fazla açıklamaya gerek görmeyerek değerli yorumlarınızı bekliyorum. Saygılar. -Caskination ? 22.56, 25 Ağustos 2020 (UTC)

Emeği geçenlerin eline sağlık, çok değerli bir çalışma. Yavaş yavaş değerlendirmeyi planlıyorum. Gözüme çarpan ilk birkaç nokta:

  • "Runaway greenhouse effect" terimini bilen biri olarak "kaçak sera etkisi" ifadesini okuduğumda "gizliden sera etkisi mi olacak" diye düşündüm :) Literatürdeki karşılık ne bilemiyorum ama pozitif geribildirim mekanizmasının net olarak anlaşılacağı şekilde anlatılmalı.
  • Yer yer çeviri hataları var, örneğin "olası olaylar" bölümünde çarpışma anlamındaki "impact"lar "etki" olarak çevrilmiş. Bu spesifik örneğin düzeltilmesi gerekli elbet. Genel bir karşılaştırmalı tekrar kontrol yapmak faydalı olabilir.

--Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 22.24, 27 Ağustos 2020 (UTC)

  1. Sanırım "Kaçak sera etkisi" isminde yeni bir madde açarsam sorun düzelecek. Ayrıca Pozitif geri bildirim maddesi de açıldı.   Yapıldı
  2. Maddeyi bir çok kez İngilizcesiyle karşılaştırıp tekrar tekrar okumuştum oysaki. Düzeltmeye çalışacağım.   Yapıldı -Caskination ? 22.41, 27 Ağustos 2020 (UTC)
Ekim ayına dek (önümüzdeki 10-15 gün) kafayı toparlayıp ince madde kritiği yapamayacağım sanırım maalesef... O zamana dek başka arkadaşlardan yeterli dönüş gelmezse devam etmek isterim. Kusuruma bakmayınız. --Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 21.51, 19 Eylül 2020 (UTC)
Sevgili @Seksen iki yüz kırk beş :) --Khutuckmsj 03.25, 2 Ekim 2020 (UTC)
An itibarıyla değerlendirdiğimin notunu düşeyim. --Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 01.50, 6 Ekim 2020 (UTC)
  • Bu konular hakkında Türkçe makale bulmak bir hayli zor olsa da bulabildiğim kadarını maddeye ekledim. Sevgiler. @İazak -Caskination ? 09.54, 26 Eylül 2020 (UTC)
  •   Destek Her okuduğumda bana bir şeyler katan madde. Emeği geçenlerin eline sağlık. --Victor Trevor (mesaj) 16.08, 26 Eylül 2020 (UTC)
  • Emeği geçenlerin emeklerine sağlık öncelikle. Detaylı incelemedim ama göz gezdirdim. Metnin akıcılığında, kip kullanımlarından ötürü bir sıkıntı var bence. "Olacaktır" tarzı kipler ile ani zaman değişimleri bu akıcılığı düşürüyor gibi geldi. İkinci olarak, cümlelerin çok kısa olmaları ve tek cümlede verilebilecek bilgilerin iki üç cümleye yayılması da akıcılığı düşürmüş bence. İkinci olarak bazı ifadeler, şurada belirtilen noktalarla çelişkili gibi geldi. " Birleşmiş Milletler Biyoçeşitlilik ve Ekosistem Hizmetleri Hükümetlerarası Bilim-Politika Platformu 2019'da hazırladığı raporunda, bir milyona kadar bitki ve hayvan türünün insan faaliyetleri sonucunda neslinin tükenmesiyle karşı karşıya olduğunu belirtti." mesela güzel bir ifade (nesne-özne uyumsuzluğu, özne-yüklem uyumsuzluğu gibi çoklu anlatım bozuklukları var ama ifadede), bu iddianın (görüşün) kaynağı da sunulmuş. Ama mesela "Ayrıca Dünya dışı bir yaşam biçimi tarafından istila olasılığı da muhtemeldir" denilip yalnızca Hawking'in kaynak gösterilmesi olmamış. "Önemli", "büyük" gibi sakınılması gereken sıfatlar da bolca yer alıyor, toparlanmaları lazım (bunların verdiği anlamlar malum, göreceli, dolayısıyla uygun bir şekilde kullanılmalı ya da kaldırılmalı). Genel anlamda dil ve anlatım açısından sorunlar var bence.--NanahuatlEfendim? 05.55, 2 Ekim 2020 (UTC)
  • Bu maddede Star gazetesi gibi kaynakların olmaması gerektiğini de not düşeyim, bir yanda Royal Astronomical Society dergileri diğer yanda bu gazete... Olmaz :)--NanahuatlEfendim? 05.57, 2 Ekim 2020 (UTC)
  • Değindiğiniz yerlerle ilgileneceğim. Ancak maddeyi yazan ben olduğum ve uzun süredir adeta ezberlemişçesine tekrar tekrar okuduğum için çoğu hata veya anlatımsal bozukluk gözüme çarpmayabiliyor. Bu nedenle diğer kullanıcılar dahil olmak üzere sizden bu noktada yardım rica ediyorum. Sevgiler. @Nanahuatl -Caskination ? 15.05, 2 Ekim 2020 (UTC)

Seksen iki yüz kırk beş'in yorumları:

Çok ilginç bir konudaki bu çalışma için teşekkürler. Maalesef sorunlu bir çeviri olarak gözüme çarpmakta.

  • İlk gözüme çarpan husus, muhtemelen çevir metodundan kaynaklı hatırı sayılır terim hataları oldu. Örneğin "eksen eğikliği" yerine girişte defalarca "eksenel eğilim" denmişti, maddesinin olmasına rağmen, madde içerisinde de var eksenel eğim, eksenel kayma diye muhtelif yerlerde. "Levha tektoniği" yerine uygunsuz olarak "plaka tektoniği" denmiş motamot çeviri olarak. Madde adı "C3 karbon tutulumu" iken burada "fiksasyon" denmesi tarzı örnekler var.
  • "loss of volatiles" uygunsuz bir şekilde "uçuculuk kaybı" olarak çevrilmiş, ki Türkçede de anlamsız duruyor. "Volatiles"ın uçuculuk gibi bir isim olması mümkün değil, kimya terimi uçucu madde olarak çevriliyor ama buradaki en:Volatiles başka bir kavram gibi, literatürden bulmak lazım mümkünse.
  • "Bu, şu anda Holosen yok oluşu olarak bilinen mevcut jeolojik çağda, diğer türlerin yaygın ve sürekli bir kitlesel yok oluşuna neden oldu." cümlesinde hem geçmiş zaman kullanılmış hem "şu anda" denmiş, yine muhtemelen çeviriden bakiye.
  • Ani kip değişimleri gerçekten metnin akıcılığı açısından önemli bir sorun. "İnsan faaliyetlerinin gezegenin yüzeyi üzerinde etkisi olmuştur; kara yüzeyinin üçte birinden fazlası beşeri eylemler sonucu değiştirildi ve günümüzde küresel birincil üretimin yaklaşık %20'sini insanlar kullanmakta." Cümlede üç farklı kip mevcut. Keza sonraki paragrafın ilk cümlesi epeyi eğreti duruyor. Bütün metin aynı kipte olsun demiyorum elbette ama minimize edilmesi önemli.
  • "Survivable" kelimesi "kalımlı" olarak çevrilmiş, Türkçede "kalımlı" kelimesinin öyle bir anlamı yok.
  • "geniş kanal kesimleri", "Giza Nekropolü" gibi uygunsuz kullanımlar yine göze çarpıyor.
  • "Yakın bir yıldız karşılaşması Oort bulutundaki kuyruklu yıldızların perihelion mesafelerinde (güneşin yarım ışık yılı içindeki yörüngede dönen buzlu cisimlerin küresel bölgesi) azalmaya neden olabilir." Parantez arası tamamen hatalı çevrilmiş, perihelion mesafesini değil Oort bulutunu tanımlıyor ve şu anki hâliyle zaten anlaşılmıyor.
  • Düzeltildiği ifade edilmiş ancak sonraki paragrafta "impact"-"olay" hatası devam etmekte.
  • "lower severity event", "harici olay" olarak çevrilmiş, hâlbuki burada "daha küçük çaplı yok oluş" demek.

Okurken geldiğim noktada terim ve çeviri hataları, kip değişiklikleri maddenin genelini etkileyen büyük bir sorun olarak gözüme çarpmakta. Genel olarak İngilizcesiyle baştan karşılaştırmalı bir okumasının yapılması ve ifadelerin sağlamca bir elden geçirilmesi gerektiği düşüncesindeyim. Elden geçirmeyi planlamıyorum ancak spesifik çeviri soruları hasıl olursa yardımcı olmaktan memnuniyet duyarım. Bunlar yapılana kadar ihtiyaten seçkin madde statüsünü almasına karşı olduğumu not düşeyim, elbette ki gelişmelere göre bu görüşü ilk fırsatta çekmek için can atıyorum.

--Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 02.15, 6 Ekim 2020 (UTC)

  • Maddeyi inceleyen ve bu çeviri hatalarının olmadığını düşünen @Ahmetlii, @Soleilth, @Henrymorgan92 ve @Victor Trevor'ı da haberdar edeyim ben. Çeviri açısından ben incelememiştim henüz, ama Türkçe akış açısından problemler mevcuttu. Yukarıdaki inceleme için teşekkürlerimi ederek ben de karşı olduğumu belirtiyorum şu aşamada. Tüm metne yayılan bu sorunların çözümü, metni baştan aşağıya yeniden yazmak/kontrol etmek olduğundan aslında bu adaylığın kapatılıp maddenin elden geçirilmesi sonrasında yeni bir adaylık açılması daha sağlıklı olacaktır, bence. Aday gösterilen sürümle bu elden geçen sürüm bambaşka olacağından dolayı...--NanahuatlEfendim? 03.55, 6 Ekim 2020 (UTC)
  • Adaylığı kapatalım. @Khutuck -Caskination ? 06.48, 6 Ekim 2020 (UTC)
Biraz daha tutalım, 1-2 güne vaktim olursa tüm metni baştan aşağıya gözden geçirmeye çalışayım. Hem Türkçe hem de İngilizcede hakim olduğumu düşündüğüm bir konu, yardımcı olmaya çalışayım. --Khutuckmsj 06.51, 6 Ekim 2020 (UTC)
Tamamdır. @Khutuck -Caskination ? 06.55, 6 Ekim 2020 (UTC)
Yukarıda aynısını söyledik ama ben yinede teyit edeyim; adaylık en az 1 hafta daha kapatılmasın mümkünse, gerekli değişiklikleri yapacağım, bunun sonucunda eğer hala karşıt görüşler olursa adaylık kapatılabilir. -Caskination ? 19.14, 7 Ekim 2020 (UTC)
Türkçe anlatımı ve yazımı elden geldiğince toparlayayım.Satırdan Kahraman (mesaj) 19.09, 11 Ekim 2020 (UTC)
  •   Yorum Kaynakça bölümünde birçok İngilizce yazı kalmış (December 18, February 18). Notlar kısmında da yine Türkçeleştirilmemiş yazı bulunmakta. Bunların düzeltilmesi gerekiyor. Robingunes (mesaj) 19.14, 11 Ekim 2020 (UTC)
  • İnsan etkileri kısmını toparladım ancak olası olaylar kısmına da bakayım deyince şunu buldum ve paragrafı yeniden yazmak gerekince atladım.
    • Olası olayların ilk paragrafında neden gezegenlerin çarpıştığını ve sonra kuyrukluyıldızların sayısının artıp da Güneş'e çarpma ihtimalinin anlatıldığına dair kafam karıştı. Burada "wandering stars" gezegen olarak çevrilmiş ve paragrafta "yakın bölgelerde" olarak anlatılan kısımla ne kastedildiği havada kalınca bayağı karışık bir paragraf oluyor. Aslında İngilizcede de çok açıklayıcı anlatılmamış bu kısım, ille de kaynakları okumam gerekti.
    • İkinci paragrafta "Bir etmenden kaynaklanan zararlı etkiler arasında..." kısmı, İngilizcede "among the deleterious effects resulting from a major impact event" kısmından aktarma olmalı. Anladığım kadarıyla "major impact event" birazcık önce tanımlanan çarpışmaya atıf yapıyor ve anlamı da bu çarpışmanın neden yıkıcı olduğu konusunda açımlıyor.

Büyük bir emek olduğu muhakkak ve harcanan çabayı takdir ediyorum. Yine de biraz daha derlenip toparlanması gereken bir madde. Şu haliyle Türkçe anlatımı düzeltmek olarak başladığım yolda yer yer okuduklarım konusunda karmaşa yaşıyorsam şu haline destek veremiyorum. Satırdan Kahraman (mesaj) 21.00, 11 Ekim 2020 (UTC)

Satırdan Kahraman öncelikle maddeki çalışmanın daha bitmediğini belirteyim.
1- Neden kafanızın karıştığını anlayamadım. Adı üstünde Olası olaylar anlatılıyor ve bunlardan biri de bu çarpışmalar, eğer neden böyle bir olay gerçekleşiyor sorusunun cevabını arıyorsanız bu maddenin konusu değil. Aynı yerde "yakın bölgler", "Güneş Sistemine yakın bölgeler" olarak değiştirerek karışıklığı da sanırsam giderdim. Wanderin stars eğer kelimesi kelimesine çevirirsek "Gezen Yıldızlar" oluyor ancak bu eğreti duracağı için aynı anlama gelen "Gezegen" ifadesini kullandım.
2-İngilizcesinde çarpışmaya atıf yapılıyor olabilir, ancak bu cümledeki olgu yalnızca çarpışmalardan kaynaklı değil herhangi bir volkanik faaliyet sonucunda da oluşabilir, eğer "çarpışma" ifadesini eklersek burada yanlış bir bilgilendirme yapmış olabiliriz. -Caskination ? 15.20, 12 Ekim 2020 (UTC)
  •   Destek İçeriğin kaliteli, yeterli kaynak bulundurduğunu düşünüyorum.  CanAltunc | 💬  15.08, 21 Ekim 2020 (UTC)
    @CanAltunc, maddedeki çalışmanın bitmesine az kaldı, ondan sonra tekrar inceleme yapmanız daha yerinde olacaktır. -Caskination ? 15.52, 21 Ekim 2020 (UTC)