Ustaclu Muhammed Han

Ustaclu Muhammed Han (ö. 1514), Türkmen komutan, Safevilerin Diyarbekir valisi. Şah İsmail'in Anadolu ve Mezopotamya'daki fetih ve genişlemelerinde kilit rol oynamıştır.[1] Şah İsmail, Dulkadiroğlu Alâüddevle Bey'in üzerine yürürken Diyarbekir Valisi Emir Bey şehri Şah'a teslim etti. Bunun üzerine Şah Diyabekir valiliğine Ustaclu Muhammed Han'ı getirdi.[2][3] Ustaclu Muhammed Han, Ulaş Bey'in kardeşi Mirza Bey'in oğlu ve Şah İsmail'in kız kardeşlerinden birisinin kocasıydı.[3][4]

Çaldıran Muharebesi'nden iki ay önce I. Selim Sivas'a geldi. Muazzam yaklaşımın farkında olan Muhammed Khan Ustajlu, Diyarbekir'deki valilik koltuğundan çekildiğinde, ilerleyen haftalarda doğuya doğru Osmanlı gelişimini yavaşlatan alanı harabeye çevirdi.[5]

Ustaclu Muhammed Han, 23 Ağustos 1514 tarihinde belirleyici bir savaşın gerçekleştiği gün iki Safevi komutanı arasında yer aldı; diğeri Osmanlı savaş biçimlerini ilk elden deneyimleyen Nur Ali Halife idi.[6] Muhammed Han Osmanlı ordusunun güçlü olduğunu bu sebepten ötürü yüz yüze savaşılmaması gerektiğini ifade etti, ancak bu öneriye Durmuş Han şiddetle karşı çıktı.[6] Daha sonra Durmuş Han, Safevi saldırısı için hem Muhammed Han hem de Nur Ali Halife'nin bahsettiği şeylere kıyasla tamamen farklı bir öneride bulundu; Şah İsmail bu öneriyi kabul etti.[6] Durmuş Han'ın taktiği nedeniyle, Çaldıran'daki Osmanlı ordusunun yeniçeri ve topçu silahlarının çoğunu içeren ve yıkıcı etkisi ile kullanılacak olan merkezi bozulmadan kaldı.[7] Safevî ordusunun sol kanadını komuta eden Muhammed Han öldürüldü ve adamları kargaşaya düştü.[7]

KaynakçaDüzenle

Özel
  1. ^ Floor & Herzig 2012, s. 64.
  2. ^ Nejat Göyünç, TDV İslâm Ansiklopedisi, cilt:09; sayfa:466
  3. ^ a b Floor & Herzig 2012, s. 55.
  4. ^ Floor 2008, s. 290.
  5. ^ McCaffrey 1990, s. 656-658.
  6. ^ a b c Savory 2007, s. 41.
  7. ^ a b Savory 2007, s. 42.
Genel