Prunus


Prunus, gülgiller (Rosaceae) familyasından kiraz, karayemiş, kayısı, şeftali, badem ve erik gibi meyve ağaçlarını içeren cins.

Prunus
Prunus spinosa - Schlehdorn.jpg
Çakal eriği (Prunus spinosa)
Bilimsel sınıflandırma
Âlem: Plantae
Bölüm: Magnoliophyta
(Kapalı tohumlular)
Sınıf: Magnoliopsida
(İki çenekliler)
Takım: Rosales
Familya: Rosaceae
(Gülgiller)
Alt familya: Prunoideae
Cins: Prunus
L.
Türler

Metne bakınız.

Morfolojik özellikleriDüzenle

Çiçekler genellikler pembe ile beyaz renkli, beş taç yaprak ve beş çanak yapraklıdır, tekli veya iki, altı ya da daha fazla salkımdan oluşan şemsiye çiçek kuruludur. Meyve bütün türlerde oldukça büyük bir çekirdekten oluşan drupadır. Yapraklar basit, genellikler mızraksı, lopsuz ve yaprak kenarı tamamen dişlidir.

SınıflandırmaDüzenle

 
Tüylü kiraz (Prunus tomentosa)

TarihDüzenle

Prunus cins ismi ilk olarak Linnaeus'un Species Plantarum adlı eserinde kullanılmıştır. Linnaeus 1737 yılındaki çalışmasında modern Prunus'u 4 ayrı cinse ayırdı: Amygdalus, Cerasus, Prunus ve Padus. fakat 1758 yılında Amygdalus ve Prunus'a indirgedi. Linnaeus'un o zamanlarda kullandığı cins adları bugünkü Prunus cinsinin birer alt cinsi olarak kabul edilmektedir.

ModernDüzenle

Prunus'un 48 türü üzerinde yapılan DNA çalışması tamamlanmıştır. Prunus monofiletiktir ve bazı Avrasyalı soylardan gelir. Modern sınıflandırmada bazı morfolojik farklılardan dolayı Prunus 6 alt cinse ayrılır.

Alt cinsleri:

KullanımıDüzenle

Ticari meyve üretimi amacıyla badem, kayısı, kiraz, şeftali ve erik kültivarları geliştirilmiştir. Bademin yenebilir kısmı tohumdur; badem sert çekirdekli bir meyvedir, nuks değildir. Birkaç kültivar ve melez türü süs bitkisi olarak yetiştirilir, genellikle çiçekleri bazen de kabuk ve yaprakları için peyzaj çalışmalarında kullanılırlar.

TürlerDüzenle

 
Kara kiraz (Prunus serotina)
 
Japon kuş kirazı (Prunus grayana)

Dış bağlantılarDüzenle

  Wikimedia Commons'ta Prunus ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunur.
  Wikispecies'te Prunus ile ilgili detaylı taksonomi bilgileri bulunur.