On altılı sayı sistemi

Heksadesimal (İngilizce kısaltmasıyla hex), matematik ve bilişim alanlarında kullanılan 16 tabanlı sayı sistemidir. Heksadesimal sayı sisteminde sayılar 16 farklı sembolle temsil edilir. 0-9 arasında semboller 0 ile 9 arasında sayıları, A-F arasındaki harfler ise 10 ile 15 arasındaki sayıları temsil eder.

Dönüşüm tablosuDüzenle

Aşağıdaki tabloda 1'den 15'e kadar 16, 10, 8 ve 2 tabanlı sayılar verilmiştir.

0hex = 0dec = 0oct 0 0 0 0
1hex = 1dec = 1oct 0 0 0 1
2hex = 2dec = 2oct 0 0 1 0
3hex = 3dec = 3oct 0 0 1 1
4hex = 4dec = 4oct 0 1 0 0
5hex = 5dec = 5oct 0 1 0 1
6hex = 6dec = 6oct 0 1 1 0
7hex = 7dec = 7oct 0 1 1 1
8hex = 8dec = 10oct 1 0 0 0
9hex = 9dec = 11oct 1 0 0 1
Ahex = 10dec = 12oct 1 0 1 0
Bhex = 11dec = 13oct 1 0 1 1
Chex = 12dec = 14oct 1 1 0 0
Dhex = 13dec = 15oct 1 1 0 1
Ehex = 14dec = 16oct 1 1 1 0
Fhex = 15dec = 17oct 1 1 1 1

On altılık sayıların ondalık sayıya çevrilişiDüzenle

5A316 = 5 · 162 + 10 · 161 + 3 · 160

= 5 · 256 + 10 · 16 + 3 · 1
= 1280 + 160 + 3
= 144310

Ondalık sayıların on altılık sayıya çevrilişiDüzenle

Ondalık sayı, bölüm sıfır olana kadar 16'ya bölünür. Bölme işlemi bittikten sonra, sırayla bölüm hanesindekiler ve en son olarak da kalan sayı soldan sağa yazılır. Örnek;

100/16 = 4(kalan):6(bölüm) 6/16 = 6(kalan) = 64

Taban GösterimiDüzenle

Basit anahtarlar için taban gösterimleri şu şekildedir;

İsim Kısaltma Sayı Tabanı
Binary (İkilik) bin 2
Octral (Sekizlik) oct 8
Decimal (Onluk) dec 10
Hexadecimal (Onaltılık) hex 16