Morgan Kütüphanesi ve Müzesi

Morgan Kütüphanesi ve Müzesi (The Morgan Library & Museum), New York'ta Manhattan'ın Murray Hill mahallesinde bulunan bir müze ve araştırma kütüphanesidir. Efsanevi bankacı J. P. Morgan'ın (1837-1913) biriktirdiği, dünyanın en iyi nadir el yazmaları, çizimler, baskılar, kitaplar ve cilt koleksiyonlarından bir kısmı burada sergileniyor. Renzo Piano tarafından yaratılan camdan atriyum, Morgan kütüphanesi ve müzesini oluşturan binaları birbirine bağlar. Morgan'ın 1906'da tamamlanan koleksiyonunu orijinal olarak sakladığı muhteşem palazzo tarzı bina, kusursuz bir şekilde korunan kişisel kütüphanesini ve çalışma odasını içeriyor. 1928 Ek benzer şekilde tasarlandı (Morgan'ın eski şehir evinin yerini aldı) ve şimdi Morgan Stanley galerilerine ev sahipliği yapıyor. 1905'ten 1943'e kadar burada yaşayan J. P. Morgan Jr.'ın 1850'lerdeki İtalyan tarzı kumtaşı evi, şimdi Morgan Yemek Odası ve Morgan Shop'a ev sahipliği yapıyor. 2006 yılında yapılan bir yenileme de sergi alanını ikiye katladı. Koleksiyonda Da Vinci ve Dürer gibi 10.000'den fazla çizim ve baskı, Austen ve Dickens'ın nadir edebi el yazmaları ve Gutenberg İncili'nin (on birinden üçü hayatta kalan) paha biçilmez kopyaları var.

Morgan Kütüphanesi ve Müzesi
The Morgan Library & Museum
Morgan Library & Museum, New York 2017 02.jpg
Konum Amerika Birleşik Devletleri 225 Madison Bulvarı, Manhattan, New York
Koordinatlar 40°44'56"N, 73°58'55"W Edit this on Wikidata
Koleksiyon boyutu 350.000
Ziyaretçi 274.000 (2019)[1]
Kurucu John Pierpont Morgan
Resmî site TheMorgan.org

Benjamin Wistar Morris tarafından tasarlanan Morgan Kütüphanesi ve Müzesi'nin 2006 yılında eklenen modern camdan girişi Renzo Piano ve Beyer Blinder Belle tarafından tasarlandı.

Kütüphane, bankacı J.P. Morgan'ın 1880'de satın aldığı konutta 1906 yılında Morgan'ın 800 milyon dolardan fazla harcama yaptığı el yazmaları ve basılı kitap koleksiyonunu ev sahipliği yapması için kuruldu. Ana bina 1902 ve 1906 yılları arasında 1,2 milyon dolara inşa edildi. Kütüphane, 1924 yılında JP Morgan'ın oğlu John Pierpont Morgan, Jr. tarafından babasının vasiyeti doğrultusunda devlete bağışlandı.

Morgan MalikanesiDüzenle

Hartford, Connecticut doğumlu bankacı John Pierpont Morgan, 1880'de kendi evini satın almak istiyordu. Birçok arkadaşının ve iş bağlantılarının yaşadığı Murray Hill'de yaşamak istiyordu.[2] Morgan, John Jay Phelps'in 219 Madison Avenue, 36th Street'in köşesindeki evini 225.000 dolara satın almaya çalıştı.[2][3][3] Bu süre zarfında Morgan, Junius Spencer Morgan'dan esinlenerek geniş bir güzel sanat koleksiyonu toplamaya başladı. Morgan, ayrıca yeğeni Junius'un önerisi üzerine ve kitapların ithalat vergisine tabi olmadığı için nadir kitaplar ve diğer ciltleri toplamaya başladı.[2][3][4]

J.P. Morgan kitap koleksiyonu için Warren ve Wetmore'u işe aldı.[5][6] Warren ve Wetmore'un planlarını reddettikten sonra Morgan, 1902'de kütüphaneyi tasarlaması için McKim, Mead & White firmasından Charles McKim'i [2] CT Wills inşaatçı olarak işe alındı.[7] Kütüphane yapım aşamasındayken Morgan, geçici olarak Lenox Kütüphanesinde saklanan ve Aralık 1905'ten itibaren Morgan'ın kişisel kütüphanesine taşınan [8] Aynı zamanda Morgan, Belle da Costa Greene'i kişisel kütüphanecisi olarak işe aldı.[2][9]

Morgan'ın kütüphanesi 1906'da 1,2 milyon dolara tamamlandı (2021 itibarıyla 28 milyon $).[2] Wall Street Journal, Haziran 1906'da, kütüphanenin tamamlanmak üzere olduğunu, Morgan'ın "insan elinin dikebileceği en mükemmel yapıyı istediğini ve ne pahasına olursa olsun ödemeye hazır olduğunu" bildirdi.[6][10][11][12] Kütüphane binası, başka bir yayında "Edward Dünyasının Yedi Harikasından biri" olarak tanımlandı.[4][13] 1908'de The Times muhabiri John Pierpont Morgan'ı "muhtemelen şimdiye kadar yaşamış olan muhteşem, güzel ve nadir şeylerin en büyük koleksiyoncusu" olarak nitelendirdi.[14]

J.P. Morgan'ın cansız bedeni Roma'da öldükten sonra evine ve kütüphanesine getirildi.

Morgan, Mart 1913'teki ölümüne kadar koleksiyonerliğe devam eden Morgan'ın koleksiyonun değeri 1913 yılında 128 milyon dolar olarak ölçüldü.[2][3] Bu mebla, 2021 yılı itibarıyla 2,6 milyar $ anlamına geliyordu.[15] Vasiyetiyle koleksiyonu "Amerikan halkının eğitimi ve zevki için kalıcı olarak kullanılması" için devlete bıraktı.[2][3][16][17][18] Morgan'ın ölümünden sonra 1914 boyunca, koleksiyonun tamamı Metropolitan Museum of Art'ta sergilendi. 1914 yılı, tüm koleksiyonun sergilendiği aynı anda sergilendiği tek dönemdi.[2][19]

KoleksiyonDüzenle

El yazmalarıDüzenle

 
Işıklı el yazmalarından biri

Morgan Kütüphanesi ve Müzesi, çok seçkin tezhip koleksiyonuna sahiptir. Daha ünlü el yazmaları arasında Morgan İncili, Morgan Beatus, Cleves'in Catherine Saatleri, Farnese Saatleri, MS 493'ten kalma Morgan Black'in Saatleri ve Glazier Kodeksi öne çıkar.[20][21]

El yazması koleksiyonu aynı zamanda yazarların orijinal el yazmalarını da içerir. Bunların arasında Walter Scott,[22] Honoré de Balzac,[23] Percy Bysshe Shelley, Émile Zola, Robert Burns,[23] Charles Dickens'ın Bir Noel Şarkısı'nın elle yazılmış nüshası,[24][25] Henry David Thoreau'nun günlüğü,[26][27] George Sand, William Makepeace Thackeray, Lord Byron, Charlotte Brontë'nin yazılarının yanı sıra Sir Walter Scott'ın dokuz romanının elle yazılmış nüshaları bulunur.[23]

Kitaplar ve baskılarDüzenle

Morgan aynı zamanda Leonardo, Michelangelo, Raphael, Rembrandt, Rubens, Gainsborough, Dürer ve Picasso gibi Avrupa sanatçılarının incunabulum, baskı ve çizimlerinden oluşan geniş bir koleksiyon da sahiptir. Koleksiyon, dünyada sadece 11 tane bulunan Gutenberg İncilleri'nin 3'ünü içerir.[24]

Sanat eserleri ve diğer koleksiyonlarDüzenle

Morgan'ın koleksiyonu, Stavelot Triptiği gibi ortaçağ sanat eserlerine ve Lindau İncilleri gibi metal işçiliğine de sahiptir.[28][29]

Morgan Kütüphanesi ve Müzesi'nde aynı zamanda Hans Memling,[30] Perugino,[31] Cima da Conegliano,[32] Ghirlandaio,[33] Jean de Brunhoff, Paul Cézanne, Vincent van Gogh, John Leech, Gaston Phoebus, Renoir, Rembrandt van Rijn ve John Ruskin'in eserleri bulunur.[34]

Kütüphane
Müzenin rotondası
Çalışma odası

TasarımDüzenle

Ana binaDüzenle

Kompleksin orijinal yapısı olarak 1902 ve 1906 yılları arasında inşa edilen ana bina (McKim Binası olarak da bilinir), McKim, Mead & White'dan Charles Follen McKim tarafından Klasik Revival tarzında tasarlanmıştır.

Dış cephesiDüzenle

 
Edward Clark Potter'ın dişi aslanları müzenin girişinde bulunmaktadır.

Müze, Tennessee mermeriyle kaplıdır. Müze, inşa yapım aşamasında Avrupa'daki birçok müze ve konağın mimari özelliklerinden ilham almıştır. Müzenin yapım sırasında özellikle etkilendikleri yapılar arasında Villa Giulia, Nymphaeum,[6][35] Roma'daki Villa Medici ve Vatikan'daki Villa Pia öne çıkar.[10][35][36]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Pierpont Morgan Library". www.guidestar.org. 22 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  2. ^ a b c d e f g h i Landmarks Preservation Commission 2002
  3. ^ a b c d e Strouse 1999
  4. ^ a b National Park Service 1966
  5. ^ Goldberger (30 Aralık 1981). "Morgan Library Show Traces 75-year History". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  6. ^ a b c Landmarks Preservation Commission 1982
  7. ^ "Of Interest to the Building Trades". The Real Estate Record: Real Estate Record and Builders' Guide. 74 (1908): 729. 8 Ekim 1904. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021columbia.edu vasıtasıyla. 
  8. ^ "Assembling Morgan's Books; Volumes in Big Private Library to Be Together by Jan. 1" (PDF). The New York Times (İngilizce). 21 Aralık 1905. s. 9. ISSN 0362-4331. 1 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  9. ^ Ardizzone 2007
  10. ^ a b "J. Pierpont Morgan's New Library". Wall Street Journal. 23 Haziran 1906. s. 6. ISSN 0099-9660. Erişim tarihi: 1 Ocak 2021 – newspapers.com   vasıtasıyla. 
  11. ^ Andrews 1957
  12. ^ "Mr. Stanford White". The Real Estate Record: Real Estate Record and Builders' Guide. 77 (1998): 1234. 30 Haziran 1906. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021columbia.edu vasıtasıyla. 
  13. ^ Pierpont Morgan as collector and patron, 1837-1913. New York: Pierpont Morgan Library. 1957. s. 37. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021. 
  14. ^ "Mr. Morgan's Great Library; First Authorized Description of One of the Chief Treasure Houses of the World" (PDF). The New York Times (İngilizce). 4 Aralık 1908. ss. 1, 2. ISSN 0362-4331. 30 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  15. ^ "Object Lessons: A Stroll Through House of Morgan". Wall Street Journal (İngilizce). 5 Mart 1999. ISSN 0099-9660. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  16. ^ "$3,000,000 to Each Child and $1,000,000 To Mrs. Morgan" (PDF). The New York Times (İngilizce). 20 Nisan 1913. ss. 1-3. ISSN 0362-4331. 30 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  17. ^ "Carries Out Wishes of the Elder Morgan; His Will Suggested a Public Gift—No Advantage Taken of the Tax Exemption Law. Grew Impatient at Delay. Breaks in the Collection" (PDF). The New York Times (İngilizce). 18 Aralık 1917. s. 14. ISSN 0362-4331. Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  18. ^ "Morgan Will Keep His Library Intact; Appraisal of 30,000 Volumes Is Now Being Made for the Inheritance Tax" (PDF). The New York Times (İngilizce). 2 Nisan 1915. s. 1. ISSN 0362-4331. 30 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  19. ^ "Art at Home and Abroad; Enamels in Morgan Collection on Exhibition at Metropolitan Museum Not Only Priceless Works of Art, but Extremely Valuable as Human Documents" (PDF). The New York Times (İngilizce). 22 Şubat 1914. s. M11. ISSN 0362-4331. 30 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  20. ^ "Medieval & Renaissance Manuscripts". The Morgan Library & Museum. 29 Mayıs 2013. 8 Kasım 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  21. ^ "Contemporary manuscript copy of his letter : Cochin, to Giuliano de'Medici, 1515 Jan. 6". 28 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  22. ^ "Final Years of a Full Life: Sir Walter Scott". The Morgan Library & Museum (İngilizce). 27 Mart 2014. 28 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  23. ^ a b c International Dictionary of Library Histories. Taylor & Francis. 2001. s. 637. ISBN 978-1-136-77785-1. 4 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 2 Ocak 2021. 
  24. ^ a b Encyclopedia of Library History. Garland reference library of social science. Garland Pub. 1994. s. 499. ISBN 978-0-8240-5787-9. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021. 
  25. ^ "Charles Dickens's A Christmas Carol". The Morgan Library & Museum. 17 Eylül 2013. 16 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  26. ^ "This Ever New Self: Thoreau and His Journal". The Morgan Library & Museum. 15 Şubat 2017. 10 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  27. ^ Times (3 Ekim 1956). "'Missing' Thoreau Journal Shown At Exhibition in Morgan Library; Journals of Henry David Thoreau Are Reunited at the Pierpont Morgan Library Here". The New York Times (İngilizce). ISSN 0362-4331. 4 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  28. ^ "Lindau Gospels". The Morgan Library & Museum. 27 Ocak 2016. 10 Şubat 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  29. ^ "Cover of the Lindau Gospels Crucificion and Mourning Figures · Medieval East Crucifixion Depictions · Medieval Art". PROJECTS. 19 Eylül 2017. 4 Eylül 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  30. ^ "The Stavelot Reliquary". aug.edu. 6 Ekim 2008. 6 Ekim 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  31. ^ A heritage of holy wood : the legend of the true Cross in text and image. Leiden Boston: Brill. 2004. s. 94. ISBN 978-90-04-13944-2. OCLC 191935466. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ekim 2021. 
  32. ^ "Stavelot Triptych". The Morgan Library & Museum. 27 Temmuz 2018. 11 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  33. ^ Kandell, Jonathan. "Baron Thyssen-Bornemisza, Industrialist Who Built Fabled Art Collection, Dies at 81," 6 Ekim 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. New York Times, April 28, 2002.
  34. ^ "Acquisitions of the month: November 2018". Apollo Magazine. 7 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  35. ^ a b "The Building". The Morgan Library & Museum. 13 Mart 2014. 21 Mayıs 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2021. 
  36. ^ "The Pierpont Morgan Library and Annex" (PDF). New York Landmarks Preservation Commission. 17 Mayıs 1966. 30 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ocak 2021.