Kahin Tepe

Kastamonu ilinin Araç ilçeside bir arkeolojik sit alanı

Kahin Tepe, Türkiye'nin Kastamonu ilinin Araç ilçesi sınırları içindeki Başköy yakınlarında yer alan bir arkeolojik sit alanıdır. Sit alanındaki kazılar Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nün destekleriyle Kültür ve Turizm Bakanlığı'na bağlı Kastamonu Müze Müdürlüğü başkanlığında Düzce Üniversitesi'nden Nurperi Ayengin danışmanlığında yürütülmektedir. Yapılan ilk tespitlere göre, Kahin Tepe en erken MÖ. 12.000-7.000 arasına tarihlenen Akeramik Neolitik Çağ'da yerleşim görmüştür.

Kahin Tepe
Konum Araç, Kastamonu, Türkiye
Bölge Karadeniz Bölgesi
Koordinatlar 41°13′48″N 33°23′31″E / 41.2301°K 33.3919°D / 41.2301; 33.3919
Tür tapınak, atölye, yerleşim alanı
Tarihçe
Kuruluş en geç M.Ö. 9 bin
Devir(ler) Akeramik Neolitik
Sit ayrıntıları
Buluntu(lar) öğütme taşı, süs eşyası
Kazı tarihleri 2018-Günümüz
Arkeologlar Nurperi Ayengin

Araştırma ve kazılarDüzenle

Kahin Tepe hakkında ilk araştırmalar ilk defa 1950'li yıllarda İsmail Kılıç Kökten tarafından yapılmış; ilk sistemli yüzey çalışmaları ise Aslı Erim Özdoğan ve ekibi tarafından 1995-98 yılları arasında yapılmıştır.[1] İlk kazılar ise Nurperi Ayengin ve ekibi tarafından 2018 yılında bir baraj inşası sırasında kurtarma kazısı olarak başlatılmış olup 3 sezondur devam etmektedir.[2][3]

TabakalanmaDüzenle

Kazılar sonucunda Kahin Tepe'de iki tabakaya ulaşılmıştır:[4]

  • I. tabaka: Akeramik Neolitik Çağ Kazı alanında herhangi bir karbon izi bulunmadığından net tarihlendirme yapılamamıştır; alandaki sürtme ve yontma taş endüstrisi, ayrıca dini inanışıyla ilişkili olduğu tahmin edilen mimari ve objelerin değerlendirilmesiyle bu katmanın Akeramik Neolitik Çağ'a tarihlendiği düşünülmektedir. II. Tabakadaki adak çukurları bu tabakayı tahrip etmiştir.[5]
  • II. tabaka: Erken Tunç Çağı'nın sonu-MÖ. 2.000 arası

BuluntularDüzenle

Kahin Tepe, Karadeniz'deki en eski yerleşim yeridir.[2][3][6][7] Bölgede yapılan kazılar sonucu bulunan buluntular bölgede Erken Tunç Çağı ve Akeramik Neolitik Çağ'a tarihlendirilen yerleşim yerleri olduğunu ortaya koymaktadır.[3]

Bölgenin doğusunda kalan Erken Tunç Çağı yerleşimi, bir tür sur sistemiyle çevrilmiştir ve adak çukurları bulunmaktadır; ayrıca tarım arazisi olarak kullanılmasından ötürü tahribe uğramıştır.[1] Bölgenin yanındaki akarsu, hendek görevi görmektedir.[1]

Alanın kazıları sırasında ayrıca Akeramik Neolitik Çağ'a tarihlenen adak çukurları ve yuvarlak planlı yapılar ortaya çıkarıldı.[7] Bunun yanında yine Akeramik Neolitik'e tarihlenenöğütme taşı, süs eşyası gibi eserler de ortaya çıkarılmıştır.[6] Elde edilen buluntulara göre buradaki yuvarlak planlı yapılar bir tür atölye olmalıdır.[8] Araştırma ekibi başkanı Ayengin'in açıklamalarına göre, bölgede ortaya çıkarılan hayvan figürleri ve dikili taşlar üzerindeki figürlerin bir tür dini inanış ile ilişkili olduğu tahmin edilmektedir.[7][9][10] Kahin Tepe, bu özelliği ile, çağdaşı olduğu Göbeklitepe ile benzerlik göstermektedir. Ayengin, gelecek kazı dönemlerinde tapınak alanlarının da bulunabileceğini ifade etmiştir.[11]

Değerlendirme ve yorumlarDüzenle

Bölgede gerçekleştirilen kazıları yürüten Ayengin, "M.Ö.12 bin ile 7 bine kadar süren Akeramik Neolitik Dönem'e tarihlenen yerleşim yeri keşfettik. Bu dönemin en meşhurlarından biri Güneydoğu'daki Göbeklitepe. Dönemin toplumsal yapısına baktığımızda, ana unsurun katı ve karmaşık bir dini inancın olduğunu biliyoruz. Bunu Göbeklitepe'den gözlemliyorduk ama Akeramik Neolitik Dönem Karadeniz'de hiç bilinmiyordu." diyerek keşfin önemini ifade etmiştir.[12]

Dış bağlantılarDüzenle

KaynakçaDüzenle

ÖzelDüzenle

  1. ^ a b c Karasalihoğlu, Murat (2019). "Araç-Kahintepe". Kastamonu Gazetesi. 16 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  2. ^ a b Alantor, Özgür (2017). "Kahin Tepe'de Karadeniz'in ilk taş atölyesine rastlandı". Anadolu Ajansı. 14 Kasım 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  3. ^ a b c Alantor, Özgür (2019). "Kahin Tepe'de heyecanlandıran buluntular". Anadolu Ajansı. 4 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Kasım 2020. 
  4. ^ "Kahintepe Sadece Türkiye İçin Değil Dünya Tarihi İçin de Çok Önemli". duzce.edu.tr. 2020. 25 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Ocak 2021. 
  5. ^ Ayengin, Nurperi. (2020). a.g.m, syf. 16.
  6. ^ a b "Ezber bozan 12 bin yıllık Kahin Tepe'de kazı çalışmaları". NTV. 2020. Erişim tarihi: 4 Kasım 2020. 
  7. ^ a b c "Kahin Tepe'de Göbeklitepe ile Çağdaş Tapınım Alanı Bulundu". Arkeofili. 1 Ekim 2020. 26 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 4 Kasım 2020. 
  8. ^ Ayengin, Nurperi (2020). "Kahin Tepe". Aktüel Arkeoloji. 20 Ocak 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  9. ^ Ayengin, Nurperi. (2020). a.g.m, syf. 17.
  10. ^ Alantor, Özgür (2020). "Kastamonu'da Kahin Tepe kazısında eski döneme ait tapınak bulundu". Anadolu Ajansı. 7 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  11. ^ Alantor, Özgür (2020). "Kahin Tepe ikinci Göbeklitepe olma yolunda". Anadolu Ajansı. 24 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 
  12. ^ "Kahin Tepe kazısında tapınak bulundu". Habertürk. 29 Eylül 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Ocak 2021. 

GenelDüzenle