Kırım'ın Osmanlı İmparatorluğu'na katılması

Kırım'ın fethi veya Kırım'ın Osmanlı İmparatorluğuna katılması, Osmanlı İmparatorluğu'nun Kefe ve Sudak liman bölgelerine 1454-1475 yılları arasındaki askeri harekatıdır. Harekat sonucu Kırım, Osmanlı himayesi altına girmiştir ve 1524'den itibaren Kırım Hanları, Padişahlar tarafından seçilmeye başlandı.

Kırım'ın Osmanlı İmparatorluğu'na katılması
Tarih1454-1475
Bölge
Sonuç

Kesin Osmanlı zaferi;

Ceneviz Cumhuriyeti Kırım'dan atıldı. Kırım, Osmanlı İmparatorluğu'na katıldı.
Taraflar
Ottoman red flag.svg Osmanlı İmparatorluğu
Flag of the Crimean Tatar people.svg Kırım Hanlığı
Flag of Genoa.svg Ceneviz Cumhuriyeti
Komutanlar ve liderler
Ottoman red flag.svg Fatih Sultan Mehmet Ottoman red flag.svg Demir Kahya
Ottoman red flag.svg Gedik Ahmed Paşa
Flag of the Crimean Tatar people.svg I. Hacı Giray
Flag of Genoa.svg ??
Güçler
Ottoman red flag.svg 56 kadırga
Flag of the Crimean Tatar people.svg 7.000 süvari
??

I. Kefe KuşatmasıDüzenle

Ana madde: I. Kefe Kuşatması

Demir Kahya komutasındaki 56 kadırgadan oluşan donanma, Akkerman'ı abluka altına aldı. Daha sonraları Sivastopolu ele geçirdiler, 11 Temmuz 1454 günü Kefe önlerine donanma demir attı. Kale deniz yoluyla kuşatma altına alındı, I. Hacı Giray'da 14 Temmuz günü 7.000 kişilik bir kuvvetle kaleyi karadan kuşattı. Cenevizliler yardım gelmeyeceğini anlayınca her yıl haraç vermek şartıyla kuşatma kaldırıldı.

II. Kefe KuşatmasıDüzenle

Ana madde: II. Kefe Kuşatması

I. Kuşatma yıllık haraç şartıyla kaldırılmıştı, yıllar sonra Cenevizliler saldırgan bir politika izleyince, Yakup Bey komutasındaki donanma, 25 Ekim 1469 tarihinde Kefe'yi ikinci kez kuşatma altına aldı. Kuşatmanın ne kadar sürdüğü belli değildi, Cenevizliler yeni haraçlar ödemeyi kabul edince bu kuşatmada kaldırılmış oldu. Mengli Giray, kuşatmaya katılmamıştı zira yarım adadaki hakimiyetinin zarar göreceğini düşünmüş hatta bu nedenle Fatih'e bir mektup ile bu durumu dile getirmişti.

Kefe'nin FethiDüzenle

Ana madde: III. Kefe Kuşatması

Haziran 1475'te gerçekleşen bu kuşatma ile, Kırım Osmanlı himayesi altına girmiştir. Kırım'ın fethedilmesi adına Gedik Ahmed Paşa komutasında Osmanlı ordusu ve müttefik Kırım kuvvetleri, yarımadaya varmıştı. Kale, deniz ve karadan kuşatma altına alınmıştı. Birkaç günlük müdafaadan sonra teslimiyetlerini duyurdular.

Himayelik meselesiDüzenle

Kırım'ın Osmanlı himayesi altına girmesi, Hanlığın vassallık verdiği anlamına gelmiyor. Kırım-Osmanlı İmparatorluğu kardeş devletler hale gelmiş, Osmanlı, Kırım'ı koruması altına almıştı. Dış işlerinde Hanlık istediği gibi karar verebiliyor, Hanlar kendi adına para bastırabiliyordu. Bunlar iki büyük bağımsızlık simgesiydi. Fakat 1524'de çıkan Kırım Krizi sonrası Kırım Hanları Padişahlar tarafından seçilmeye başlandı.[1]

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "KIRIM - TDV İslâm Ansiklopedisi". TDV İslam Ansiklopedisi. 20 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2021.