Hukuk ve Adalet

Polonya'da muhafazakâr merkez sağ siyasi parti

Hukuk ve Adalet Partisi (Lehçe: Prawo i Sprawiedliwość), kısaltması PiS, Polonya'da Lech ve Jarosław Kaczyński tarafından 2001 yılında kurulan muhafazakâr sağ siyasi partidir.

Hukuk ve Adalet
Prawo i Sprawiedliwość
KısaltmaPiS
KurucuLech Kaczyński
BaşkanJarosław Kaczyński
Kuruluş tarihi13 Haziran 2001 (23 yıl önce) (2001-06-13)
Üyelik (2021)45.000
İdeolojiMillî muhafazakârlık
Hristiyan sağ
Sağ popülizm
Siyasi pozisyonSağ
Ulusal üyelikBirleşik Sağ
Avrupa üyeliğiAvrupa Muhafazakârlar ve Reformcular İttifakı
Resmî renkler  Lacivert

  Beyaz

  Kırmızı
Sejm
157 / 460
Senato
34 / 100
Avrupa Parlamentosu
17 / 53
Bölgesel meclisler
254 / 552
İnternet sitesi
Polonya

2001 yılında Jarosław ve Lech Kaczyński tarafından, Dayanışma Seçim Hareketi'nden (AWS) ayrılan Merkez Anlaşması'nın doğrudan devamı olarak kuruldu. 2005 parlamento ve başkanlık seçimlerini kazandı ve ardından Lech, Polonya'nın cumhurbaşkanı oldu. 2005 ile 2007 seçimleri arasında Polonyalı Aileler Birliği ve Polonya Cumhuriyeti Öz Savunma Birliği ile parlamento koalisyonuna başkanlık etti. İkinci sırayı aldı ve 2015 yılına kadar parlamento muhalefetinde kaldı. 2015 seçimlerinde yeniden başkanlığı kazandı ve daha sonra parlamento seçimlerinde sandalyelerin çoğunluğunu kazandı. 2019 ve 2020 seçimlerinin ardından pozisyonlarını korudular.

Kuruluşu sırasında kendisini merkezci bir Hristiyan demokrat partisi olarak konumlandırmaya çalıştı, ancak kısa bir süre sonra kültürel ve sosyal açıdan daha muhafazakar görüşleri benimsedi ve sağa kaymaya başladı. Kaczyński'nin ulusal-muhafazakar ve kanun ve düzen gündemi kapsamında PiS, ekonomik müdahaleciliği benimsedi.[1][2][3][4][5]

Aynı zamanda Katolik Kilisesi ile de yakın ilişkiler sürdürmüştür, ancak Katolik-milliyetçi grup 2011 yılında Birleşik Polonya'yı oluşturmak üzere ayrılmıştır [6]

2010'lu yıllarda sağcı popülist tutumları da benimsedi. PiS, yeniden iktidara geldikten sonra çocuklu ailelere yapılan transfer ödemeleriyle popülerlik kazandı[7] ancak liberal-demokratik denetimler ve dengeleri ortadan kaldırarak uluslararası eleştirilerin ve yerel protesto hareketlerinin dikkatini çekti. Siyaset bilimciler partinin yönetimini liberal olmayan veya otoriter olarak nitelendirdiler.[8]

Seçim sonuçları

değiştir
Seçim # Oy % Oran # Sandalye +/–
2001 1,236,787 9.5 (#4)
44 / 460
2005 3,185,714 27.0 (#1)
155 / 460
  111
2007 5,183,477 32.1 (#2)
166 / 460
  11
2011 4,295,016 29.9 (#2)
157 / 460
  9
2015 5,711,687 37.6 (#1)
193 / 460
  36
2019 8,051,935 44.3 (#1)
187 / 460
  6
2023 7,640,854 35.4 (#1)
165 / 460
  22
Seçim # Sandalye +/–
2001
0 / 100
Senato 2001 koalisyonunun bir parçası olarak 15 sandalye kazandı.
2005
49 / 100
  49
2007
39 / 100
  10
2011
31 / 100
  8
2015
61 / 100
  30
2019
48 / 100
  13
2023
29 / 100
  9

Avrupa Parlamentosu

değiştir
Seçim # Oy % Oran # Sandalye +/–
2004 771,858 12.7 (#3)
7 / 54
2009 2,017,607 27.4 (#2)
15 / 50
  8
2014 2,246,870 31.8 (#2)
19 / 51
  4
2019 6,192,780 45.38 (#1)
27 / 52
  8
2024
0 / 53

Cumhurbaşkanlığı

değiştir
Seçim Aday 1. tur 2. tur
# Oy % Oran # Oy % Oran
2005 Lech Kaczyński 4,947,927 33.1 (#2) 8,257,468 54.0 (#1)
2010 Jarosław Kaczyński 6,128,255 36.5 (#2) 7,919,134 47.0 (#2)
2015 Andrzej Duda 5,179,092 34.8 (#1) 8,719,281 51.5 (#1)
2020 Andrzej Duda 8,450,513 43.5 (#1) 10,440,648 51.0 (#1)

Bölgesel meclisler

değiştir
Seçim % Oy # Sandalye +/–
2002 16.0 (#3)
97 / 561
Sivil Platform ile Koalisyon.
2006 25.1 (#2)
170 / 561
2010 23.1 (#2)
141 / 561
  29
2014 26.9 (#1)
171 / 555
  30
2018 34.3 (#1)
254 / 555
  83
2024
0 / 555

Kaynakça

değiştir
  1. ^ "Premier o PiS. "Myśl socjalistyczna również jest dla nas ważna"". Wirtualna Polska (Lehçe). 21 Temmuz 2019. 23 Temmuz 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Haziran 2023. 
  2. ^ Turczyn, Andrzej (22 Temmuz 2019). "Mateusz Morawiecki: robotnicza myśl socjalistyczna jest głęboko obecna w filozofii Prawa i Sprawiedliwości". Trybun Broni Palnej (Lehçe). 6 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2023. 
  3. ^ Szeląg, Wojciech (24 Mayıs 2021). "Marek Goliszewski, prezes BCC: Polski Ład wystraszył nawet tych, którzy wspierają PiS". Interia (Lehçe). 7 Mayıs 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2023. 
  4. ^ Kołakowska, Agnieszka (9 Ekim 2019). "In defense of Poland's ruling party". Politico. 9 Ekim 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2023. 
  5. ^ Orenstein, Mitchell (4 Temmuz 2018). "Populism with socialist characteristics". The Jordan Times. 4 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Haziran 2023. 
  6. ^ Bale, Tim; Szczerbiak, Aleks (December 2006). "Why is there no Christian Democracy in Poland (and why does this matter)?". SEI Working Paper (91). Sussex European Institute. 3 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2023. 
  7. ^ Santora, Marc (14 Ekim 2019). "In Poland, Nationalism With a Progressive Touch Wins Voters (Published 2019)". The New York Times. 22 Ekim 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2020. 
  8. ^ Illiberal democracy: