Hasan Fehmi Paşa

Hasan Fehmi Paşa (1836 - 1910) Osmanlı Devleti'nde valilik, çeşitli nazırlıklar ve adalet kurumlarında görev yapmış bir Osmanlı devlet adamı ve avukat.

Hasan Fehmi Paşa
Adliye Nazırı Hasan Fehmi Paşa, Şehbal Mecmuası

Gürcü[1] asıllı bir aileden gelen Hasan Fehmi Paşa 1836 yılında Batum yakınlarındaki Maradit kasabasında doğdu[2]. Babası Hacıoğlu Şerif Molla'dır.[3] Hasan Fehmi Paşa İstanbul'a geldikten sonra 1858 yılında dönemin birçok devlet adamı gibi Babıali Tercüme odasına girdi ve öğrenimi orada tamamladı[4]. Takvim-i Vekayi ve Ceride-i Havadis gazetelerinde yazarlık yaptı. I. Meşrutiyet'in ilanı üzerine 1877 Mart-Haziran Osmanlı Meclis-i Mebusanı'nda İstanbul milletvekili olarak görev yaptı. 1877-1878 Osmanlı Meclis-i Mebusanı'na meclis başkanı seçildi. Mekteb-i Hukuk'ta devletler hukuku dersleri verdi[5].

1880 yılında Nafia Nazırı, 1884 yılında Adliye Nazırı oldu. 1892'de Aydın, 1895'te Selanik ve Halep valiliklerinde bulundu. Londra ve Roma gibi şehirlerde çeşitli diplomatik görevlerde bulundu. Telhis-i Hukuk-u Düvel adı altında devletler hukuku konulu bir kitap yazdı.[6] 29 Ekim 1907-2 Ağustos 1908 tarihleri arasında Şura-yı Devlet başkanı oldu. 3 ay bir aradan sonra 28 Kasım 1908-13 Nisan 1909 tarihleri arasında tekrar aynı göreve atandı. II. Meşrutiyet'in ilanı ile 1908 yılında Meclis-i Âyân azalığına getirildi.

Hasan Fehmi Paşa 1910 yılında İstanbul'da öldü. Aksaray semtindeki Kemalpaşa Camii yanında eşi Zeynep Feride Hanım tarafından yaptırılan türbeye defnedildi.

Dış bağlantılarDüzenle

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Kocaeli'de Tarihsel Göçler". 22 Haziran 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mart 2016. 
  2. ^ "Hasan Fehmi Paşa, Gürcistan Dostluk Derneği". 18 Ocak 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2010. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya" (PDF). 3 Haziran 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 12 Şubat 2016. 
  4. ^ "Hasan Fehmi Paşa, Tarih Vakfı". 31 Ocak 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Nisan 2010. 
  5. ^ Ali Adem Yörük, Mekteb-i Hukuk'un Kuruluşu ve Faaliyetleri, 2008, s. 73.
  6. ^ Telhis-i Hukuk-u Düvel, Hasan Fehmi Paşa, Mahmud Bey Matbaası, İstanbul 1326