Esin Eden

Fatma Esin Eden (d.7 Ağustos 1935), Türk tiyatro oyuncusu, yemek kitabı yazarı, çevirmen.

Esin Eden
Doğum Fatma Esin Eden
7 Ağustos 1935 (1935-08-07) (87 yaşında)
Brüksel, Belçika
Meslek Tiyatro oyuncusu · yazar · çevirmen ·
Etkin yıllar 1987-günümüz

HayatıDüzenle

7 Ağustos 1935'te Brüksel'de doğdu. İlkokulu Şişli Terakki Lisesi’nde, ortaokul ve lise eğitimini Amerikan Kız Koleji’nde (ACG) yaptı. Tiyatroya lise yıllarında başladı. Amerikan Kız Koleji'nde oynadığı oyunlar: Bir Yaz Gecesi Rüyası (1946), İsfahan’ın 7 Şairi (1950), Bizim Şehir (1951), Annemi Hatırlıyorum (1952), Uludağ (1953), Miras (1954). Liseden mezun olduktan sonra amatör olarak ilk kez Haldun Dormen'in Cep Tiyatrosu'nda oyunculuk hayatına başladı. Bu tiyatroda rol aldığı oyunlar: Pierre Pathelin (1955), Bir Evlenme (1956), 3 Slindir Şapka (1957), Bu Evde Çökme Tehlikesi Var (1957; Bursa Ahmet Vefik Paşa Tiyatrosu'nun açılışında Dormen Tiyatrosu adına Erol Keskin (oyuncu) ile birlikte).

KariyeriDüzenle

1958'de İstanbul Üniversitesi Fransız Filolojisi'nde bir yıl okudu. Ardından Fulbright bursu ile Amerika'ya gitti. 1960'ta Kansas Üniversitesi'nde Brigadoon oyununda sahne aldı ve bu üniversiteden 1961 yılında “Speech and Drama” dalında Master derecesini aldı. Türkiye'ye döndükten sonra Oraloğlu Tiyatrosu'nda[1] profesyonel oyunculuk hayatına başladı. Bu tiyatroda oynadığı oyunlar: Kötü Tohum (1961), Uyuyan Prens (1962), Karanlığın İçinden (1962), Lady Chatterley (1962), Rüya Doğru Çıkınca (1963).

1963 yılında Dormen Tiyatrosu'na transfer oldu, Şahane Züğürtler (1963-64) ve Bulvar (1964) oyunlarında rol aldı. 1964'te gazeteci, yazar ve şair Hilmi Yavuz'la evlenip Londra'ya gitti. Londra’da 1 yıl sanat tarihi kursu, 2 yıl Rusça kursu gördü. İyi derecede İngilizce, orta derecede Fransızca bilen Esin Eden, 1969'da Türkiye'ye döndü. 1971 yılında oğulları Ali Hikmet, 1972 yılında da Ömer Emre dünyaya geldi.

1970'te BP'de mütercimlik yapmaya başlayan Esin Eden, bir yandan da kitap çevirileri yaptı. Çevirdiği kitaplar; Hite raporu, Beynimizdeki cinsellik, Alice B. Toklas yemek kitabı, Tadı damağımda kalan ülke: Mısır ve Bisküi Adam'dır.

1985'te BP'den emekli olduktan sonra aynı yıl Ali Poyrazoğlu Tiyatrosu'nda Hoşça kal İstanbul adlı oyunla tiyatroya döndü. 1988 yılında Haldun Dormen Tiyatrosu'na dönen Esin Eden, 10 Numaralı Ev ve Yolun Yarısı adlı oyunlarda rol aldı. 1991'de İstanbul Şehir Tiyatroları'na dramaturg ve oyuncu olarak girdi. Burada rol aldığı oyunlar: Tartuffe (1992), Diğerlerinin Adı Ali (1993), Bedia Muvahhit (1993), Çalıkuşu (1994), Sersem Kocanın Kurnaz Karısı (1999-2001)

KitaplarıDüzenle

Esin Eden, 1992-2005 yılları arasında çeşitli yemek kitapları yazdı ve başka eserleri Türkçeye çevirdi.

Yıl Eseri Notlar Kaynak
1992 Beynimizdeki Cinsellik Anne Moir ile David Jessel'in eseri, çeviri [2]
1997 Salonika: A Family Cookbook Nicholas Stavroulakis ile birlikte, kendi eseri [3]
2000 Tadı Damağımda Kalan Ülke: Mısır Colette Rossant'ın eseri, çeviri [4]
2001 Annemin Yemek Defteri: Selanik, Münih, Brüksel, İstanbul kendi eseri [5]
2004 Yemek Kitabı Alice B. Toklas'ın eseri, çeviri [6]
2005 Neler Yedim Neler, Maydanozlu Köfteler kendi eseri [7]

FilmografisiDüzenle

Eden, 1987'den günümüze kadar çeşitli filmlerde, dizilerde ve reklamlarda oyunculuk yaptı.

Yıl Film/Dizi Notlar
1987 Alman Gelin film
1990 Karılar Koğuşu Ali'in annesi rolünde
1993 Bizim Mahalle Kurnaz rolüyle
1996 Le rêve d'Esther Fransızca çevirisi: Esther'in Hayali
1996 Şaşıfelek Çıkmazı Nermin rolünde
2000 Üzgünüm Leyla İki bölümde yer aldı.
2000 Evdeki Yabancı Seniha rolünde
2002 Halalabad Blues[8] Danimarka yapımı film, büyükanne rolünde
2002 Ev Hali dizi
2004 Tam Pansiyon Leman rolünde
2009 Jack Hunter and the Lost Treasure of Ugarit[9] dul kadın rolünde
2009 Kapalıçarşı Semahat Güler rolünde
2011 Adını Feriha Koydum Rümeysa rolünde
2013 Vicdan Edibe rolünde
2014 Deliha babaanne rolünde
2015 Çarşı Pazar Sümbül rolünde
2016 Şimdi Aşk TV filmi, Tontiş rolünde
2017 Badem Şekeri 5 filmlik TV filmi serisi
2017 Kadın 13. bölümde konuk oyuncu olarak
2018 Deliha 2 babaanne rolünde
2018 Sükut Evi nine rolünde
2019 Can Dostlar büyükanne rolünde

KaynakçaDüzenle

  1. ^ "Oraloğlu Tiyatrosu Galerisi | tiyatromuzesi.org". tiyatromuzesi.org. 4 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2020. 
  2. ^ "BEYNİMİZDEKİ CİNSELLİK: Amazon.co.uk: Kolektif: 9789754800531: Books". 1992. 28 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  3. ^ Eden, Esin; Stavroulakis, Nicholas (1997). Salonika: A Family Cookbook (İngilizce). Talos Press. ISBN 978-960-7459-05-3. 16 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  4. ^ "Tadı Damağımda Kalan Ülke: Mısır". IDEFIX. 28 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  5. ^ Eden, Esin (2001). Annemin yemek defteri: Selanik, Münih, Brüksel, İstanbul. Oğlak. ISBN 978-975-329-373-0. 16 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  6. ^ "Yemek Kitabi: Alice B. Toklas: 9789753294676: Amazon.com: Books". www.amazon.com. 28 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  7. ^ "Neler Yedim Neler,Maydanozlu Köfteler". D&R. 28 Aralık 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2020. 
  8. ^ Halalabad Blues (2002) - IMDb, erişim tarihi: 3 Aralık 2020 
  9. ^ Jack Hunter and the Lost Treasure of Ugarit (TV Mini-Series 2008– ) - IMDb, 12 Nisan 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi, erişim tarihi: 3 Aralık 2020