Beylikdüzü

İstanbul ilçesi (Avrupa Yakası)

Beylikdüzü, İstanbul ilinin batıdaki ilçelerinden biridir. Güneyinde Marmara Denizi, doğusunda Avcılar, batısında Büyükçekmece, kuzeyinde ise Esenyurt ilçeleri vardır. Yüzölçümü 36 km²'dir.

Beylikdüzü
Gürpınar sahili
Gürpınar sahili
Beylikdüzü'nün İstanbul'daki konumu
Beylikdüzü'nün İstanbul'daki konumu
Harita
İlçe sınırları haritası
ÜlkeTürkiye
İlİstanbul
Coğrafi bölgeMarmara Bölgesi
İdare
 • KaymakamMehmet Okur[1]
 • Belediye başkanıMehmet Murat Çalık (CHP)
Yüzölçümü
 • Toplam36 km²
Rakım100 m
Nüfus
 • Kır
-
 • Şehir
365.572
Zaman dilimiUTC+03.00 (TSİ)
İl alan kodu212
İl plaka kodu34
 
Sahilden Beylikdüzü Beykent Bölgesi Görünümü.

Beylikdüzü İstanbul'un gecekondu yapılaşması çok düşük olan ilçelerinden birisidir. Toplu konut projeleri ve lüks sitelere ev sahipliği yapan ilçede belediyenin yaptığı araştırmaya göre, yaşayanların %40'ından fazlası üniversite mezunudur.[kaynak belirtilmeli] Beylikdüzü İstanbul'un en kozmopolit ilçelerinden biridir, bu özelliği bir Türkiye mozaiği gibidir ve ilçede hatırı sayılı sayıda yabancı uyruklu da ikamet etmektedir. Beylikdüzü ilçesi kişi başına 10M²'yi aşan yeşil alanları ile bir Avrupa kenti standartındadır.[4] Beylikdüzü ilçesinin hemen hemen her sokağı ve caddesinde simetrik aralıklarla ağaçlar bulunmaktadır. Geniş caddeleri, bulvarları, kaldırımları ve yeşil alanları ile Beylikdüzü İstanbul'un planlı kentleşmiş yeni yüzünü temsil etmektedir. Beylikdüzü daha da yeşilleşmeye devam etmektedir. Cumhuriyet Mahallesi ve Adnan Kahveci Mahallesi arasında kalan bölgede Beylikdüzü Yaşam Vadisi adında bir yeşil alan bulunup bu alan sahile kadar uzanmaktadır. Aynı zamanda bu vadi, İstanbul'daki ilk Yaşam Vadisi olma özelliğine sahiptir. Kumkapı'da bulunan İstanbul Su Ürünleri Hali, Beylikdüzü ilçesi Gürpınar sahiline taşınmıştır.[5][6]

MÖ 7. yüzyılda ilk yerleşimin başladığı[kaynak belirtilmeli] Beylikdüzü’nün kurucularının Helenler olduğu varsayılır.[kaynak belirtilmeli] MÖ 2. yüzyılda Bizans egemenliğine giren Büyükçekmece’nin gözde beldelerinden biri olan Beylikdüzü, İstanbul’un fethinden sonra Osmanlı İmparatorluğu’na bağlanmıştır. Beylikdüzü, Bizans ve Osmanlı dönemlerinde orduların konaklama yeri olduğundan, bölgede yoğun bir yerleşim olmamıştır.

 
Beylikdüzü Kumsalı.

Beylikdüzü ilçesinin çekirdeğini oluşturan yerleşme Kavaklı'dır. Osmanlı devrinde ve Cumhuriyet'in ilk yıllarında "Gardan" veya "Gardas" (Yun. Γαρδάς) olarak anılan köyün adı ilerleyen yıllarda köyün doğal iklimine çok kolay ayak uyduran kavak ağaçlarının yoğunluğundan ilhamla "Kavaklı" olarak değiştirilmiştir.

Uğradığı nüfus artışı nedeniyle Kavaklı köyünde 1993'te belediye teşkilâtı kurulması kararlaştırılmıştır. 01.12.1993 tarih ve 21.775 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan İçişleri Bakanlığı’nın 93/42.466 sayılı kararı ile Kavaklı, Büyükçekmece'ye bağlı bir belde belediyesi olmuştur. 2002 yılında Kavaklı adı, Silivri ilçesinde de eşadlı bir yerleşme bulunmasının da etkisiyle 2002/4962 sayılı Bakanlar Kuruu kararıyla Beylikdüzü olarak değiştirilmiştir.

22 Mart 2008 Tarihli ve 26824 Sayılı Resmî Gazetede yayınlanan "Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde İlçe Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkındaki Kanun" çerçevesinde komşu Gürpınar ve Yakuplu belediyeleriyle birleştirilerek "Beylikdüzü" adıyla ilçeye dönüştürülmüştür.

Yakın Tarihi

değiştir

Beylikdüzü özellikle 1999 Marmara Depremi sonrasında eski ve çürük yapılardan kaçıp Beylikdüzü'ne taşınan İstanbullular ile büyük bir göç almış ve büyümeye başlamıştır. Metrobüs inşaatı ile ikinci göç dalgasına uğramıştır. Beylikdüzü'nün nüfusu göç ile oluştuğu ve nispeten yeni kurulmuş bir yerleşim yeri olduğu için her geleni kucaklayan ve sınıflaşmanın olmadığı dinamik bir semt karakterine sahip olmuştur. Beylikdüzü'nün popüleritesi son zamanlarda çok artmış ve nitelikli konut yatırımının çekim merkezi haline gelmiştir.[7] Beylikdüzü İstanbul'da en fazla prim yapan bölge olarak yatırımcısına en çok kazandıran ilçe olmuştur.[8]

Mahalleler

değiştir
 
Beylikdüzü Cumhuriyet Mahallesi.

Beylikdüzü ilçesi, 10 mahalleden oluşmaktadır.

 
Beylikdüzü kırları.

Beylikdüzü sahillerinde deniz suyunun ortalama sıcaklığı 14,4 °C'dir.[9] Yıllık ortalama yağış 54,2 mm'dir, en az Ağustos ayında en fazla Aralık ayında yaşanır. Aralık rüzgârların en hakim olduğu aydır. Beylikdüzü'nde maksimum kar kalınlığı 60 cm'dir.[9] Beylikdüzü denizden ortalama 150 metre yüksekte kaldığı için İstanbul'un merkez ilçelerine nazaran daha nemsiz, temiz ve rüzgârlı bir havaya sahiptir ve kışları sert geçmektedir. Beylikdüzü'nün hemen hemen her yerinde ağaçlık alanlar bulunduğu için mevsim geçişleri bir görsel şölene dönüşmektedir.[10]

Ulaşım

değiştir

Beylikdüzü'ne ulaşım ilçeye Metrobüs hattının uzatılması ile rahatlamıştır.[11] Metrobüs ile Beylikdüzü'ne 24 saat ulaşım mümkündür.[12] Beylikdüzü Zincirlikuyu arası Metrobüs ile ortalama 60 dakika sürmektedir. Metrobüs dışında ilçeye Taksim'den ekspres otobüsler hareket etmektedir, 145T otobüsü Taksim'den doğrudan Cumhuriyet, Barış, Büyükşehir mahallelerine, 145M otobüsü ise Taksim'den doğrudan Adnan Kahveci mahallesine gitmektedir. Beylikdüzü ilçesi E-5 karayolu üzerinde yer aldığı için Yenibosna ve Bakırköy kalkışlı Büyükçekmece yönüne giden tüm toplu taşıma araçları ile ulaşım sağlanabilir.

Ayrıca yakın gelecekte Beylikdüzü-Bakırköy Metrosu 22 Ekim 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.'nun Ulaştırma Bakanlığı tarafından temelinin atılması planlanmaktadır.[13] Bu hat aynı zamanda Yenikapı - İncirli Metro hattına bağlanacaktır.[14]

Beylikdüzü Atatürk Havalimanı'na 13 km uzaklıktadır. Beylikdüzü'den TEM'e (Avrupa Transit Karayolu) Hadımköy ve Esenyurt olmak üzere 2 adet bağlantı yolu vardır.

 
Hadımköy-Beykent Metrobüs İstasyonu
 
Beylikdüzü Metrobüs İstasyonu.
 
Beylikdüzü Özgürlük Meydanı; Esenyurt (sol taraf) ve Beylikdüzü (sağ taraf) ilçeleri bağlayan meydan.

Beylikdüzü ekonomisi genel olarak sanayi ve ticarete dayalıdır. İlçede Türkiye'nin en büyük konteyner limanı olan Ambarlı Limanı yer almaktadır. Ambarlı Limanı dünyada en büyük 50 konteyner limanı içerisinde yer almaktadır. Ambarlı Limanı'nın doğusunda bulunan Yakıt Dolum Ve Dağıtım Tesisleri ve Termik Santral ilçe ekonomisinde önemli bir yer tutmaktadır. Ambarlı Limanı'nın yanına West Istanbul Marina inşa edilmiştir. İlçede Beylikdüzü Organize Sanayi Bölgesi çatısı altında Birlik Sanayi Sitesi, Bakırcılar Sanayi Sitesi, Mermerciler Sanayi Sitesi ve Beysan Sanayi sitesi ilçe ekonomisinin sanayi dalını oluşturur. Beylikdüzü Beykent bölgesinde Arçelik fabrikası bulunmaktadır. İlçede zirai faaliyet olarak arıcılık yapılmaktadır, Gürpınar bölgesinde ise balıkçılık önemli bir geçim kaynağıdır. İstanbul Su Ürünleri Hali Gürpınar'dadır. Son 5 yılda ilçe ekonomisi daha çok konaklama sektörüne kaymıştır. 2014 Yılı verilerine göre ilçede 5000 konutluk dev bir kısa süreli ev kiralama sektörü oluşmuştur. Beylikdüzü günlük kiralık ev ilanlarına internet üzerinde sıkça rastlayabilirsiniz. Metrobüs hattının 24 saat hizmet vermesiyle İstanbul'un her İlçesinden bu evlere çok ciddi talep olmaktadır.

İlçede geniş spor olanakları bulunmaktadır. Beylikdüzü Sahil'de Rüzgâr Sörfü Spor Kulübü[15] ve TSSF Sualtı Sporları Eğitim Merkezi[16] bulunmaktadır. Cumhuriyet Mahallesi'nde Icetanbul Buz Pisti[17] ve kapalı halı saha yer almaktadır. Ayrıca Beylikdüzü Kayak İhtisas Spor Kulübü 2012 kış mevsiminde E-5 karayolu üzerinde yer alan yeni Beylikdüzü Meydanı'nda kayak yaparak yazılı ve görsel yayında geniş bir şekilde yer almıştır.[18] Beylikdüzü Olimpik Yüzme Havuzunun inşası devam etmektedir.[19] Adnan Kahveci Mahallesi bulvarlarında ve Gürpınar sahilde araçların giremediği özel bisiklet yolları vardır. 2013 yılı One Dünya Windsorf Şampiyonası[20] ve Tekerlekli Kayak Turnuvası[21] Beylikdüzü ilçesinde yapılmıştır.

 
Beylikdüzü Sahil, Gürpınar Mahallesi bisiklet yolları.

Eğitimle ilgili sayılar:

  • Okul/Kurum: 167
  • Derslik: 1.934
  • Öğrenci: 55.858
  • Öğretmen: 1.727
  • Derslik Başına Düşen Öğrenci: İlkokul + Ortaokul: 31
  • Genel Ortaöğretim: 34
  • Mesleki ve Teknik Ortaöğretim: 44

Devlet okulu statüsünde 1 adet Fen Lisesi mevcuttur: Yaşar Acar Fen Lisesi

Kültür

değiştir

Beylikdüzü Atatürk Kültür ve Sanat Merkezi çeşitli etkinliklere ev sahipliği yapmaktadır. Adnan Kahveci Mahallesi'nde Balıkçı Kenan Deniz Canlılar Müzesi bulunmaktadır.[22] Beylikdüzü TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi 22 Ekim 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.'nde her sene İstanbul Uluslararası Kitap Fuarı ve diğer (Autoshow, vb.) etkinlikler düzenlenmektedir.[23] Ayrıca her sene Gürpınar sahilde Geleneksel Beylikdüzü Balık Festivali ve Sahil Festivali yapılmaktadır.

Belediye başkanları

değiştir

Kavaklı Belediyesi (Belde belediyesi) olarak

İlçe belediyesi olarak

 
Büyükçekmece TÜYAP Fuar ve Kongre Merkezi.
Yıl Nüfus
1965[24] 486
1970[25] 501
1975[26] 628
1980[27] 866
1985[28] 1.021
1990[29] 2.170
2000[30] 39.884
Yıl Toplam
1965[24] 486
1970[25] 501
1975[26] 628
1980[27] 866
1985[28] 1.021
1990[29] 2.170
2000[31] 39.884
2008[32] 185.633
2009[33] 193.972
2010[34] 204.873
2011[35] 218.120
2012[36] 229.115
2013[37] 244.760
2014[38] 262.473
2015[39] 279.999
2016[39] 297.420
2017[39] 314.670
2018[39] 331.525
2019[39] 352.412
2020[39] 365.572

İsim Karmaşası

değiştir
 
Beykent Üniversitesi Beylikdüzü Yerleşkesi.

Beylikdüzü bölgesiyle ilgili ciddi bir isim, semt ve ilçe sınırı karmaşası yaşanmaktadır. 2009 yılında Beylikdüzü ilçesi oluşturulmadan önce "Beylikdüzü" ismi bu bölgede bulunan düzlüğün tamamını anlatan bir semt olarak addedilmiştir.[40] 2009 yılında E-5 sınır kabul edilerek bu düzlüğün E-5'in kuzeyinde kalan bölgesi Esenyurt ilçesine, güneyinde kalan bölgesi ise Beylikdüzü ilçesine bağlanmıştır. Durum böyle olunca "Beylikdüzü" artık yeni bir ilçenin ismi olmuş ancak eskiden beri Beylikdüzü olarak söylenen tüm bölgeyi kapsayamamıştır. Beylikdüzü olarak bilinen bölgenin bazı kısımları Esenyurt ve Büyükçekmece ilçeleri içerisinde kalmıştır. Beylikdüzü ilçesi kapsamı dışında kalıp eskiden Beylikdüzü olarak bilinen düzlük bölgelerden bazıları bugün Esenyurt ilçesine bağlı olan Güzelyurt Mahallesi ve Büyükçekmece ilçesine bağlı olan Cumhuriyet Mahallesi'dir.

3 adet Cumhuriyet Mahallesi Karmaşası

değiştir

Beylikdüzü ve Esenyurt ilçelerinde birer "Cumhuriyet Mahallesi" bulunması ve bu mahallelerin birbirlerine komşu olmaları var olan karmaşayı daha da bulandırmaktadır. Üstelik Beylikdüzü Cumhuriyet Mahallesi ve Esenyurt Cumhuriyet Mahallesi'nin hemen batısında bir adet Büyükçekmece Cumhuriyet Mahallesi bulunmaktadır, bahsi geçen üç mahalle de Beylikdüzü düzlüğü içerisinde yer almaktadır ancak sadece bir tanesi Beylikdüzü ilçesi sınırı içerisindedir. Metrobüs hattının "Cumhuriyet Mahallesi" durağı aslında hem Beylikdüzü Cumhuriyet hem de Esenyurt Cumhuriyet Mahallesi arasındadır. Metrobüs'ün son durağı TÜYAP ise aslında Büyükçekmece Cumhuriyet Mahallesi'nde yer almaktadır.

Beylikdüzü - Esenyurt Karmaşası

değiştir
 
Esenyurt ilçesi Beylikdüzü Bölgesi

Ayrıca son zamanlarda Beylikdüzü ile ilgisi olmayan Haramidere, Saadetdere, Talatpaşa ve Kıraç gibi yerlerdeki konut projeleri Beylikdüzü'ndeymiş gibi lanse ederek satışa sunulmaktadır.[41] Bu durumdan duyduğu rahatsızlığı Esenyurt Belediye Başkanı bir açılış sırasında dile getirmiş ve Esenyurt gibi nüfusu yarım milyonu aşan bir ilçenin başka küçük ilçe isimleri ile prestij kazanmasına gerek olmadığını söylemiş ve inşaat firmalarını uyarmıştır.[42] Başka bir programda ise Esenyurt Cumhuriyet, Atatürk ve Güzelyurt mahallelerini kastederek "Beylikdüzü" bölgesinin Esenyurt'un bahsi geçen 3 mahallesini de kapsadığını, "Beylikdüzü" dendiğinde sadece Beylikdüzü ilçesi mahallelerinin anlaşılmaması gerektiğini vurgulamıştır.[43]

Beylikdüzü - Büyükçekmece Karmaşası

değiştir

Beylikdüzü - Esenyurt karmaşasına ek olarak bir de Beylikdüzü - Büyükçekmece karmaşası vardır. Beylikdüzü'nün batı sınırındaki (Beykent bölgesi) eskiden beri Beylikdüzü olarak bilinen bazı düzlük bölgeler Büyükçekmece ilçesi Pınartepe ve Cumhuriyet mahalleleri içerisinde kalmıştır, örnek olarak Beykent Üniversitesi Beylikdüzü Kampüsü aslında Büyükçekmece ilçesi sınırlarında yer almaktadır. Yine bu karmaşa yeni yapılacak olan Beylikdüzü Eğitim ve Araştırma Hastanesi ile ilgili büyük bir tartışmaya meydan vermiştir. Söz konusu hastanenin yapılacağı arsa Beylikdüzü ilçe sınırına komşu Büyükçekmece'ye bağlı Pınartepe mahallesi içerisinde yer almaktadır. Büyükçekmece ilçesi sınırında bulunan bir hastanenin adının Beylikdüzü Eğitim ve Araştırma Hastanesi olacak olması tepki toplamıştır.[44]

Alışveriş

değiştir
 

Beylikdüzü, alışveriş merkezlerinin çokluğu ile ün yapmıştır. Bazı kaynaklarda Beylikdüzü "alışveriş cenneti" olarak isimlendirilmiştir.[45] Ancak bu durum son zamanlarda değişmiştir. Yeni açılan nitelikli ve büyük AVM'ler eski küçük AVM'lerin kapanmasına yol açmıştır ve AVM sayısında azalma söz konusu olmuştur.[46] Bu güçlü rekabet sayesinde sadece nitelikli AVM'ler ayakta kalabilmiştir. Beylikdüzü'nde genel olarak binaların alt katları ticari alan olarak kullanıma açık olmadığı için Beylikdüzü sakinleri alışveriş için dev süpermarketleri kullanmaktadır. Dolayısıyla ilçede çarşı kültürü yerine bir hiper-market kültürü hakimdir. Beylikdüzü aynı zamanda Beylik Pazarı[47] adında kapalı semt pazarı vardır.

Güncel AVM listesi

değiştir
  • Avenue AVM
  • Beylikdüzü Migros AVM
  • Perla Vista AVM
  • Beylicium AVM
  • White Corner AVM
  • Beylik Pazarı
  • Adnan Kahveci Çarşamba Pazarı
  • Stars AVM
  • Sürmen Center
  • Paradise AVM
  • Uyum Çarşı Beykent
  • Atrium Çarşısı

Sağlık

değiştir

Resmi Sağlık Kurumları

değiştir
  • Beylikdüzü Devlet Hastanesi
  • B.çekmece Devlet Hastanesi Gürpınar Polikliniği
  • Adnan Kahveci Aile Sağlık Merkezi
  • 80.Yıl Aile Sağlık Merkezi
  • Gürpınar Aile Sağlık Merkezi
  • Ali Yılmaz Aile Sağlık Merkezi
  • İhlas Marmara Evleri Aile Sağlık Merkezi
  • Yakuplu Aile Sağlık Merkezi
  • Nilgün Tezsezer Aile Sağlık Merkezi
  • Kavaklı 1.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Kavaklı 2.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Kavaklı 3.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Beylikdüzü 2.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Barış Mahalesi 3.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Cumhuriyet Mahallesi 1.nolu Aile Sağlık Merkezi
  • Yakuplu Toplum Sağlığı Merkezi (Ek bina Kavaklı'da)
  • Beylikdüzü Ağız ve Diş Sağlık Merkezi

Özel Sağlık Kurumları

değiştir
  • Medicana International İstanbul
  • Acıbadem Beylikdüzü Cerrahi Tıp Merkezi
  • Beylikdüzü Kolan Hastanesi
  • Birinci Göz Hastanesi
  • Birinci International Hastanesi
  • Medilife Beylikdüzü Hastanesi
  • DentalPort Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği
  • Esnan Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği
  • Istanbul Ortodonti Ağız ve Diş Sağlığı Polikliniği
  • Beykent Cerrahi Tıp Merkezi
  • Avrupa Yaşlı Bakım Merkezi
  • Senior Assist Beylikdüzü Yaşamevi

Kaynakça

değiştir
  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 11 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Eylül 2015. 
  2. ^ "5/11" (PDF). 5 Nisan 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Aralık 2012. 
  3. ^ "Arşivlenmiş kopya". 27 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Aralık 2012. 
  4. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  5. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  6. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  7. ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  8. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  9. ^ a b "Arşivlenmiş kopya". 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  10. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  11. ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  12. ^ "Arşivlenmiş kopya". 2 Şubat 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  13. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  14. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  15. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  16. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  17. ^ "Arşivlenmiş kopya". 3 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  18. ^ "Arşivlenmiş kopya". 20 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  19. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  20. ^ "Arşivlenmiş kopya". 23 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  21. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Ekim 2013. 
  22. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  23. ^ "Arşivlenmiş kopya". 9 Aralık 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  24. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1968). "1965 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). kutuphane.tuik.gov.tr. 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  25. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1973). "1970 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 18 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  26. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1977). "1975 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  27. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1981). "1980 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). kutuphane.tuik.gov.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  28. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1986). "1985 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 18 Şubat 2020. 
  29. ^ a b Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü (1991). "1990 Genel Nüfus Sayımı İdari Bölünüş" (PDF). sehirhafizasi.sakarya.edu.tr. 19 Şubat 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 19 Şubat 2020. 
  30. ^ "İllere göre ilçe, bucak,belde ve köy nüfusları - 2000". TÜİK. 13 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2020. 
  31. ^ "İllere göre ilçe, bucak,belde ve köy nüfusları - 2000". TÜİK. 13 Nisan 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Nisan 2020. 
  32. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  33. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  34. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  35. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  36. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  37. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  38. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 10 Şubat 2015 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Şubat 2015. 
  39. ^ a b c d e f
  40. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2013. 
  41. ^ "Arşivlenmiş kopya". 21 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2013. 
  42. ^ "Arşivlenmiş kopya". 21 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2013. 
  43. ^ "Arşivlenmiş kopya". 26 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2013. 
  44. ^ "Arşivlenmiş kopya". 17 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2013. 
  45. ^ "Arşivlenmiş kopya". 22 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  46. ^ "Arşivlenmiş kopya". 19 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 
  47. ^ "Arşivlenmiş kopya". 24 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2013. 

Dış bağlantılar

değiştir