Büyük Tur (bisiklet)

Büyük Tur, yol bisikletinde Avrupa profesyonel bisiklet etap yarışlarındaki üç büyük yarıştan biridir: Fransa Bisiklet Turu, İtalya Bisiklet Turu, İspanya Bisiklet Turu. Toplu olarak Büyük Turlar terimi ile adlandırılırlar ve her üç yarış da günlük etaplarla üç haftalık yarışlar biçiminde birbirilerine benzemektedir. Uluslararası Bisiklet Birliği düzenlemelerinde özel statüye sahiptirler. UCI Dünya Turu'nda diğer yarışlara nazaran daha fazla puan kazandırmaktadırlar[1] ve sadece bu yarışların 14 günden daha uzun sürmesine izin verilmektedir.[2]

Giro d'Italia, genellikle Mayıs, Tour de France Temmuz ve Vuelta a España ise Ağustos sonları Eylül ayı gibi düzenlenmektedir. The Vuelta, 1940'larda Haziran'da düzenlenen birkaç sürüm haricinde, orijinal olarak bahar mevsiminde, Nisan sonlarında düzenlenmekteydi. 1995 yılında yakın tarihli Giro d'Italia dikkate alınarak Eylül ayına alındı.

Tour de France, 3 büyük yarış arasında en eski ve prestijli olan yarıştır[1] ve Dünya'daki en geniş katılımlı yıllık spor etkinliğidir.[3] Tour de France, Giro d'Italia ve UCI Yol Dünya Şampiyonası bisikletin Bisikletin Üçlü Taçı'nı oluşturmaktadır.

En son sürümleriDüzenle

Büyük Tur galipleriDüzenle

Yıl   Giro d'Italia   Tour de France   Vuelta a España
1903 1909'da başladı.   Maurice Garin 1935'te başladı.
1904   Henri Cornet
1905   Louis Trousselier
1906   René Pottier
1907   Lucien Petit-Breton (1/2)
1908   Lucien Petit-Breton (2/2)
1909   Luigi Ganna (ITA)   François Faber (LUX)
1910   Carlo Galetti (ITA) (1/3)   Octave Lapize (FRA)
1911   Carlo Galetti (ITA) (2/3)   Gustave Garrigou (FRA)
1912   Team Atala (ITA) (Carlo Galetti (3/3),
Giovanni Micheletto & Eberardo Pavesi)
  Odile Defraye (BEL)
1913   Carlo Oriani (ITA)   Philippe Thys (BEL) (1/3)
1914   Alfonso Calzolari (ITA)   Philippe Thys (BEL) (2/3)
1915 I. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.
1916
1917
1918
1919   Costante Girardengo (ITA) (1/2)   Firmin Lambot (BEL) (1/2)
1920   Gaetano Belloni (ITA)   Philippe Thys (BEL) (3/3)
1921   Giovanni Brunero (ITA) (1/3)   Léon Scieur (BEL)
1922   Giovanni Brunero (ITA) (2/3)   Firmin Lambot (BEL) (2/2)
1923   Costante Girardengo (ITA) (2/2)   Henri Pélissier (FRA)
1924   Giuseppe Enrici (ITA)   Ottavio Bottecchia (ITA) (1/2)
1925   Alfredo Binda (ITA) (1/5)   Ottavio Bottecchia (ITA) (2/2)
1926   Giovanni Brunero (ITA) (3/3)   Lucien Buysse (BEL)
1927   Alfredo Binda (ITA) (2/5)   Nicolas Frantz (LUX) (1/2)
1928   Alfredo Binda (ITA) (3/5)   Nicolas Frantz (LUX) (2/2)
1929   Alfredo Binda (ITA) (4/5)   Maurice De Waele (BEL)
1930   Luigi Marchisio (ITA)   André Leducq (FRA) (1/2)
1931   Francesco Camusso (ITA)   Antonin Magne (FRA) (1/2)
1932   Antonio Pesenti (ITA)   André Leducq (FRA) (2/2)
1933   Alfredo Binda (ITA) (5/5)   Georges Speicher (FRA)
1934   Learco Guerra (ITA)   Antonin Magne (FRA) (2/2)
1935   Vasco Bergamaschi (ITA)   Romain Maes (BEL)   Gustaaf Deloor (BEL) (1/2)
1936   Gino Bartali (ITA) (1/5)   Sylvère Maes (BEL) (1/2)   Gustaaf Deloor (BEL) (2/2)
1937   Gino Bartali (ITA) (2/5)   Roger Lapébie (FRA) İspanya İç Savaşı sırasında düzenlenmedi.
1938   Giovanni Valetti (ITA) (1/2)   Gino Bartali (ITA) (3/5)
1939   Giovanni Valetti (ITA) (2/2)   Sylvère Maes (BEL) (2/2)
1940   Fausto Coppi (ITA) (1/7) II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.
1941 II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.   Julián Berrendero (ESP) (1/2)
1942   Julián Berrendero (ESP) (2/2)
1943 II. Dünya Savaşı nedeniyle düzenlenmedi.
1944
1945   Delio Rodríguez (ESP)
1946   Gino Bartali (ITA) (4/5)   Dalmacio Langarica (ESP)
1947   Fausto Coppi (ITA) (2/7)   Jean Robic (FRA)   Edward Van Dijck (BEL)
1948   Fiorenzo Magni (ITA) (1/3)   Gino Bartali (ITA) (5/5)   Bernardo Ruiz (ESP)
1949   Fausto Coppi (ITA) (3/7)   Fausto Coppi (ITA) (4/7) Yeterli ilgi olmadığından düzenlenmedi.
1950   Hugo Koblet (SUI) (1/2)   Ferdinand Kübler (SUI)   Emilio Rodríguez (ESP)
1951   Fiorenzo Magni (ITA) (2/3)   Hugo Koblet (SUI) (2/2) Yeterli ilgi olmadığından düzenlenmedi.
1952   Fausto Coppi (ITA) (5/7)   Fausto Coppi (ITA) (6/7)
1953   Fausto Coppi (ITA) (7/7)   Louison Bobet (FRA) (1/3)
1954   Carlo Clerici (SUI)   Louison Bobet (FRA) (2/3)
1955   Fiorenzo Magni (ITA) (3/3)   Louison Bobet (FRA) (3/3)   Jean Dotto (FRA)
1956   Charly Gaul (LUX) (1/3)   Roger Walkowiak (FRA)   Angelo Conterno (ITA)
1957   Gastone Nencini (ITA) (1/2)   Jacques Anquetil (FRA) (1/8)   Jesús Loroño (ESP)
1958   Ercole Baldini (ITA)   Charly Gaul (LUX) (2/3)   Jean Stablinski (FRA)
1959   Charly Gaul (LUX) (3/3)   Federico Bahamontes (ESP)   Antonio Suárez (ESP)
1960   Jacques Anquetil (FRA) (2/8)   Gastone Nencini (ITA) (2/2)   Frans De Mulder (BEL)
1961   Arnaldo Pambianco (ITA)   Jacques Anquetil (FRA) (3/8)   Angelino Soler (ESP)
1962   Franco Balmamion (ITA) (1/2)   Jacques Anquetil (FRA) (4/8)   Rudi Altig (GER)
1963   Franco Balmamion (ITA) (2/2)   Jacques Anquetil (FRA) (6/8)   Jacques Anquetil (FRA) (5/8)
1964   Jacques Anquetil (FRA) (7/8)   Jacques Anquetil (FRA) (8/8)   Raymond Poulidor (FRA)
1965   Vittorio Adorni (ITA)   Felice Gimondi (ITA) (1/5)   Rolf Wolfshohl (GER)
1966   Gianni Motta (ITA)   Lucien Aimar (FRA)   Francisco Gabica (ESP)
1967   Felice Gimondi (ITA) (2/5)   Roger Pingeon (FRA) (1/2)   Jan Janssen (NED) (1/2)
1968   Eddy Merckx (BEL) (1/11)   Jan Janssen (NED) (2/2)   Felice Gimondi (ITA) (3/5)
1969   Felice Gimondi (ITA) (4/5)   Eddy Merckx (BEL) (2/11)   Roger Pingeon (FRA) (2/2)
1970   Eddy Merckx (BEL) (3/11)   Eddy Merckx (BEL) (4/11)   Luis Ocaña (ESP) (1/2)
1971   Gösta Pettersson (SWE)   Eddy Merckx (BEL) (5/11)   Ferdinand Bracke (BEL)
1972   Eddy Merckx (BEL) (6/11)   Eddy Merckx (BEL) (7/11)   José Manuel Fuente (ESP) (1/2)
1973   Eddy Merckx (BEL) (9/11)   Luis Ocaña (ESP) (2/2)   Eddy Merckx (BEL) (8/11)
1974   Eddy Merckx (BEL) (10/11)   Eddy Merckx (BEL) (11/11)   José Manuel Fuente (ESP) (2/2)
1975   Fausto Bertoglio (ITA)   Bernard Thévenet (FRA) (1/2)   Agustín Tamames (ESP)
1976   Felice Gimondi (ITA) (5/5)   Lucien Van Impe (BEL)   José Pesarrodona (ESP)
1977   Michel Pollentier (BEL)   Bernard Thévenet (FRA) (2/2)   Freddy Maertens (BEL)
1978   Johan De Muynck (BEL)   Bernard Hinault (FRA) (2/10)   Bernard Hinault (FRA) (1/10)
1979   Giuseppe Saronni (ITA) (1/2)   Bernard Hinault (FRA) (3/10)   Joop Zoetemelk (NED) (1/2)
1980   Bernard Hinault (FRA) (4/10)   Joop Zoetemelk (NED) (2/2)   Faustino Rupérez (ESP)
1981   Giovanni Battaglin (ITA) (2/2)   Bernard Hinault (FRA) (5/10)   Giovanni Battaglin (ITA) (1/2)
1982   Bernard Hinault (FRA) (6/10)   Bernard Hinault (FRA) (7/10)   Marino Lejarreta (ESP)
1983   Giuseppe Saronni (ITA) (2/2)   Laurent Fignon (FRA) (1/3)   Bernard Hinault (FRA) (8/10)
1984   Francesco Moser (ITA)   Laurent Fignon (FRA) (2/3)   Éric Caritoux (FRA)
1985   Bernard Hinault (FRA) (9/10)   Bernard Hinault (FRA) (10/10)   Pedro Delgado (ESP) (1/3)
1986   Roberto Visentini (ITA)   Greg LeMond (USA) (1/3)   Álvaro Pino (ESP)
1987   Stephen Roche (IRL) (1/2)   Stephen Roche (IRL) (2/2)   Luis Herrera (COL)
1988   Andrew Hampsten (USA)   Pedro Delgado (ESP) (2/3)   Sean Kelly (IRL)
1989   Laurent Fignon (FRA) (3/3)   Greg LeMond (USA) (2/3)   Pedro Delgado (ESP) (3/3)
1990   Gianni Bugno (ITA)   Greg LeMond (USA) (3/3)   Marco Giovannetti (ITA)
1991   Franco Chioccioli (ITA)   Miguel Indurain (ESP) (1/7)   Melchor Mauri (ESP)
1992   Miguel Indurain (ESP) (2/7)   Miguel Indurain (ESP) (3/7)   Tony Rominger (SUI) (1/4)
1993   Miguel Indurain (ESP) (4/7)   Miguel Indurain (ESP) (5/7)   Tony Rominger (SUI) (2/4)
1994   Eugeni Berzin (RUS)   Miguel Indurain (ESP) (6/7)   Tony Rominger (SUI) (3/4)
1995   Tony Rominger (SUI) (4/4)   Miguel Indurain (ESP) (7/7)   Laurent Jalabert (FRA)
1996   Pavel Tonkov (RUS)   Bjarne Riis (DEN)   Alex Zülle (SUI) (1/2)
1997   Ivan Gotti (ITA) (1/2)   Jan Ullrich (GER) (1/2)   Alex Zülle (SUI) (2/2)
1998   Marco Pantani (ITA) (1/2)   Marco Pantani (ITA) (2/2)   Abraham Olano (ESP)
1999   Ivan Gotti (ITA) (2/2) Kazanan yok[A]   Jan Ullrich (GER) (2/2)
2000   Stefano Garzelli (ITA) Kazanan yok[A]   Roberto Heras (ESP) (1/4)
2001   Gilberto Simoni (ITA) (1/2) Kazanan yok[A]   Ángel Casero (ESP)
2002   Paolo Savoldelli (ITA) (1/2) Kazanan yok[A]   Aitor González (ESP)
2003   Gilberto Simoni (ITA) (2/2) Kazanan yok[A]   Roberto Heras (ESP) (2/4)
2004   Damiano Cunego (ITA) Kazanan yok[A]   Roberto Heras (ESP) (3/4)
2005   Paolo Savoldelli (ITA) (2/2) Kazanan yok[A]   Roberto Heras (ESP) (4/4)
2006   Ivan Basso (ITA) (1/2)   Óscar Pereiro (ESP)[4]   Alexander Vinokourov (KAZ)
2007   Danilo Di Luca (ITA)   Alberto Contador (ESP) (1/7)   Denis Menchov (RUS) (1/2)
2008   Alberto Contador (ESP) (2/7)   Carlos Sastre (ESP)   Alberto Contador (ESP) (3/7)
2009   Denis Menchov (RUS) (2/2)   Alberto Contador (ESP) (4/7)   Alejandro Valverde (ESP)
2010   Ivan Basso (ITA) (2/2)   Andy Schleck (LUX)[4]   Vincenzo Nibali (ITA) (1/4)
2011   Michele Scarponi (ITA)   Cadel Evans (AUS)   Chris Froome (GBR) (1/7)[4]
2012   Ryder Hesjedal (CAN)   Bradley Wiggins (GBR)   Alberto Contador (ESP) (5/7)
2013   Vincenzo Nibali (ITA) (2/4)   Chris Froome (GBR) (2/7)   Chris Horner (USA)
2014   Nairo Quintana (COL) (1/2)   Vincenzo Nibali (ITA) (3/4)   Alberto Contador (ESP) (6/7)
2015   Alberto Contador (ESP) (7/7)   Chris Froome (GBR) (3/7)   Fabio Aru (ITA)
2016   Vincenzo Nibali (ITA) (4/4)   Chris Froome (GBR) (4/7)   Nairo Quintana (COL) (2/2)
2017   Tom Dumoulin (NED)   Chris Froome (GBR) (5/7)   Chris Froome (GBR) (6/7)
2018   Chris Froome (GBR) (7/7)   Geraint Thomas (GBR)   Simon Yates (GBR)
2019   Richard Carapaz (ECU)   Egan Bernal (COL)   Primož Roglič (SLO)
2020   Tao Geoghegan Hart (GBR)   Tadej Pogačar (SLO)   Primož Roglič (SLO)

A. a b c d e f g Lance Armstrong 1999 ila 2005 arasında 7 kez üst üste kazanan ilan edildi.Ancak Ekim 2012'de Lance Armstrong doping skandalı nedeniyle tüm zaferleri doping yaptığı gerekçesiyle alındı. Organizatörler o yılların ikincisini galip ilan etmek yerine, rekor kitaplarında o yılların boş kalacağını duyurdular. Fakat Ekim 2014'te, Tour de France, Armstrong'un adını önceki kazanan olarak üzeri çizili şekilde listeledi.[5]

İstatistiklerDüzenle

Bisikletçilere göre en çok Büyük Tur kazananlarDüzenle

Sıra Bisikletçi Toplam Tour Giro Vuelta
1   Merckx, EddyEddy Merckx (BEL) 11 5 (1969, 1970, 1971, 1972, 1974) 5 (1968, 1970, 1972, 1973, 1974) 1 (1973)
2   Hinault, BernardBernard Hinault (FRA) 10 5 (1978, 1979, 1981, 1982, 1985) 3 (1980, 1982, 1985) 2 (1978, 1983)
3   Anquetil, JacquesJacques Anquetil (FRA) 8 5 (1957, 1961, 1962, 1963, 1964) 2 (1960, 1964) 1 (1963)
4   Coppi, FaustoFausto Coppi (ITA) 7 2 (1949, 1952) 5 (1940, 1947, 1949, 1952, 1953)
  Indurain, MiguelMiguel Indurain (ESP) 7 5 (1991, 1992, 1993, 1994, 1995) 2 (1992, 1993)
  Contador, AlbertoAlberto Contador (ESP) 7 2 (2007, 2009) 2 (2008, 2015) 3 (2008, 2012, 2014)
  Froome, ChrisChris Froome (GBR) 7 4 (2013, 2015, 2016, 2017) 1 (2018) 2 (2011, 2017)
8   Binda, AlfredoAlfredo Binda (ITA) 5 5 (1925, 1927, 1928, 1929, 1933)
  Bartali, GinoGino Bartali (ITA) 5 2 (1938, 1948) 3 (1936, 1937, 1946)
  Gimondi, FeliceFelice Gimondi (ITA) 5 1 (1965) 3 (1967, 1969, 1976) 1 (1968)
  • Aktif bisikletçiler kalın yazıldı.

Ülkelere göre kazananlarDüzenle

Ülkelere göre Büyük Tur genel klasman kazananları
Ülke Giro Tour Vuelta Toplam
  İtalya 69 10 6 85
  Fransa 6 36 9 51
  İspanya 4 12 32 48
  Belçika 7 18 7 32
   İsviçre 3 2 5 10
  Büyük Britanya 2 6 3 11
  Lüksemburg 2 5 0 7
  ABD 1 3 1 5
  Hollanda 1 2 2 5
  Kolombiya 1 1 2 4
  Almanya 0 1 3 4
  Rusya 3 0 1 4
  İrlanda 1 1 1 3
  Slovenya 0 1 2 3
  İsveç 1 0 0 1
  Kanada 1 0 0 1
  Ekvador 1 0 0 1
  Avustralya 0 1 0 1
  Danimarka 0 1 0 1
  Kazakistan 0 0 1 1

Üç Büyük Tur'un tamamını kazananlarDüzenle

7 Bisikletçi kariyerlerinde her üç Büyük Tur'u da kazanmayı başardılar:[6]

Sadece Hinault ve Contador, Büyük Tur'u en az iki kere kazanmayı başaran bisikletçilerdir.

Üç veya daha fazla ardışık Büyük Tur kazananıDüzenle

Tek bir yılda birden fazla Büyük Tur kazananıDüzenle

Hiçbir bisikletçi aynı yıl içerisinde üç Büyük Tur'u kazanamadı. Çok az bisikletçi her üç turu aynı yıl içerisinde bitirmeyi başardı, bunların da sadece ikisi ilk 10 içerisinde bitirdi: Raphaël Géminiani (1955 yılında; 4. Giro, 6. Tour, 3. Vuelta) ve Gastone Nencini (1957'de 1. 6. ve 9.)

10 Bisikletçi aynı yıl içerisinde iki Büyük Tur kazanmayı başardı.

7 Bisikletçi Tour ve Giro'yu aynı yıl içerisinde kazandı:[6]

3 Bisikletçi The Tour ve Vuelta'yı aynı yıl içerisinde kazandı:[6]

3 Bisikletçi The Giro ve Vuelta'yı aynı yıl içerisinde kazandı:[6]

Yukarıdaki 10 Bisikletçi içerisinde, Pantani, Roche ve Battaglin'in ikilemeleri kariyerlerindeki tek Büyük Tur zaferleridir.

KaynakçaDüzenle

  1. ^ a b "UCI Cycling regulations—Part 2: Road Races" (PDF). 1 Ocak 2017. s. 64. 12 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Temmuz 2017. 
  2. ^ "UCI Cycling regulations". s. 41. 23 Haziran 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2012. 
  3. ^ McMahon, Daniel. "Tour de France, world's biggest annual sporting event, is an amazing race and breathtaking logistical feat". Business Insider. 30 Haziran 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Nisan 2020. 
  4. ^ a b c Sonradan resmi kazanan ilan edildi.
  5. ^ "Tour de France shorts: Armstrong is back, an Alpine Etape du Tour". Cyclingnews.com. 24 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Nisan 2020. 
  6. ^ a b c d "Historical Results – The Grand Tours". 11 Ağustos 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2012.