"Allah'ın isimleri" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
k (Bot değişikliği Ekleniyor: uz:Xudoning 99 nomi)
{{İslam}}
'''Vedûd''' ([[Arapça]] '''الودود'''), [[İslam]]'da bir kavram olan ve [[Kur'an]]'da geçen [[Allah]]'ın 99 adından biridir.
'''Allah'ın 99 ismi''' ([[Arapça]]:'''اَلأَسْماَءُ الْحُسْنَى''', ''El Esmâ ül Hüsnâ'' / '''Güzel İsimler'''), [[İslam]] kültüründe önemli bir yer tutan, Allah'ı anmak için kullanılan 99 adet özel isim. [[Allah]], [[İslam]] dinindeki ''[[ilah|ilâh]]'' için kullanılan ana isimdir ve bu ismin Allah'ın tüm sıfatlarını beraberinde bulundurduğuna inanılır.
 
== Anlamı ==
Allah'ın isimlerinin genel olarak kaynağı [[Kur'an]]'dır ve Kur'an'da Allah'ın isimlerine ve O'nun anılışına dâir çeşitli âyetler bulunmaktadır ([[İsrâ sûresi]] 110. âyet gibi).
Vedûd, çok şefkatli, muhabbetli, sâlih kullarını çok seven ve onlarca çok sevilen, onları rahmet ve rızâsına erdiren; sevilmeye ve dostluğu kazanılmaya yegâne lâyık olandır. Sevgi ve dostluk hissini yaratandır. [[Kur'an]]'da iki sûrede (Hûd:90 ve Buruc:14) geçmektedir.
[[Araf Suresi|Âraf Sûresi]] 180. âyet şöyledir:
<br />
 
Yaratılışın temelinde sevgi vardır. Yüce Allah'ın Güzel Adları genelde sevgiye işâret etmekte iseler de Vedûd adı bu sevgiyi özellikle belirtmektedir. İnsanların sevgileri gelip geçicidir. Yaratıcı'nın sevgisi ezelî ve ebedîdir. O zaman gerçekten sevilecek varlık yüce Allah'tır. Bir ayetde "…onlar Allah'ı sever, Allah da onları sever" demek suretiyle bu karşılıklı sevgiye işâret edilmiştir.
وَلِلَّهِ الأَسْمَاءُ الْحُسْنَى فَادْعُوه ُُ بِهَا وَذَرُوا الَّذِينَ يُلْحِدُونَ فِي أَسْمَائِه سَيُجْزَوْنَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ
 
[[Tasavvuf]]î düşüncede yüce Allah'ın Kendisini sıfatları içinde müşâhede ettiği ve bunlardan muhabbet sıfatını kendisine lâyık gördüğü ve âlemi sevgiyle yarattığı ifâde edilir. İyi kullarını seven, rızâsına indiren ve sevilmeye lâyık olan.
"''Wa Lillahi Al-'Asmā'u Al-Ĥusná Fād`ūhu Bihā Wa Dharū Al-Ladhīna Yulĥidūna Fī 'Asmā'ihi Sayujzawna Mā Kānū Ya`malūna''"<ref>http://transliteration.org/quran/WebSite_CD/MixTurkish/007.asp</ref> *
<br />
"En güzel isimler Allah'ındır. O'na o güzel isimleriyle duâ edin. Ve O'nun isimleri hakkında gerçeği çarpıtanları bırakın, onlar yaptıklarının cezâsına çarptırılacaklardır."
 
== Adın geçtiği Kur'an âyetleri ==
Allah'ın, [[Kur'an]]'da ayrıca 20 kadar da sıfatı vardır. Ayrıca bunlara ek olarak bu adların ve sıfatların türevleri de vardır.
Allah'ın bu adı şu Kur'an âyetlerinde geçmektedir:
 
*(11:90) Rabbinizden bağışlanma dileyin; sonra O'na tevbe edin. Muhakkak ki Rabbim çok merhametlidir, (müminleri) çok sever.
(*) Bu kısım çeviri (transkript) alfabesiyle yazılmıştır. Türkçe okunuşu değildir.
*(85:14) O, çok bağışlayan ve çok sevendir.
 
== Allah'ın 99 adı ==
 
{|
|- style="background-color: #ccddff;"
! '''İsim'''
! '''Arapçası'''
! '''Açıklama'''
|-
| [[Adil]] || '''العدل''' ||Herkese hakkını veren,
|-
| [[Afüv]] || '''العفو''' || Günahları affedip sâhibini cezâlandırmaktan vazgeçen
|-
| [[Âhir]] || '''الآخر''' || Varlığının sonu olmadığını belirtir ve insanlara vadettiği sonsuz hayâtı veren
|-
| [[Alîm]] || '''العليم''' || Bilgisi sonsuz olan, herşeyin farkında olup en ince noktasına kadar bilen
|-
| [[Aliyy]] || '''العلي''' || Yüksek, büyük ve yüce, güçte, bilgide, hükümde, irâdede ve diğer bütün yetkin sıfatlarında üstün olan
|-
| [[Allah]] || '''الله''' || Kendisinden başka ilah olmayan "O" ilah. El-İlah'dan türemiştir.Diğer isimleri kapsar.
|-
| [[Azîm (din)|Azîm]] || '''العظيم''' || Çok yüce ve sınırsız ve kayıtsız büyüklük, üstünlüğün tek sâhibi, pek azametli olan, yüce.
|-
| [[Azîz (din)|Azîz]] || '''العزيز''' || İzzet sâhibi, mağlup edilmesi imkânsız olan, her şeye galip olan.
|-
| [[Bâis]] || '''الباعث''' || Ölüleri dirilten, her canlıyı ölümünün ardından yeniden dirilten.
|-
| [[Bâkî (din)|Bâkî]] || '''الباقي''' || Süreklilik sâhibi, sonsuza kadar kalan, sonsuz.
|-
| [[Bâri']] || '''البارئ''' || Yarattıklarını temiz ve sağlam bir nizâm üzere yaratan, olgunlaştırarak birbirinden farklı niteliklerde meydana getiren, âzâ ve cihazını birbirine uygun yaratan.
|-
| [[Basîr]] || '''البصير''' || Herşeyi her yönüyle eksiksiz gören, yarattıklarına da görme duyusunu veren.
|-
| [[Bâsit (din)|Bâsit]] || '''الباسط''' || Her hayrı veren, lütuf ve rahmetini kullarına yayan, dilediğine bolluk veren.
|-
| [[Bâtın (din)|Bâtın]] || '''الباطن''' || Gizli, cisim olarak görülmeyen, varlığı gizli olan, ancak varlığı da kesin olarak bilinendir.
|-
| [[Bedî]] || '''البديع''' || Emsalsiz, acâyip ve hayret verici âlemler yaratan.
|-
| [[Berr]] || '''البَرّ''' || İyilik ve güzellik, bağışta bulunma, kullarına yardımcı olma
|-
| [[Câmi (ad)|Câmi]] || '''الجامع''' || İstediğini istediği şekilde, istediği zaman, istediği yerde toplayan.
|-
| [[Cebbâr]] || '''الجبّار''' || Azamet ve kudret sâhibi, istediğini mutlak yapan, dilediğine muktedir olan.
|-
| [[Celîl]] || '''الجليل''' || Büyüklük ve ululuğu pek yüce olandır.Güzeller güzeli.
|-
| [[Dâr (din)|Dâr]] || '''الضار''' ||(Kötü niyetlilere karşı) Zarar verici şeyler yaratan
|-
| [[Evvel (din)|Evvel]] || '''الأوّل''' || Herşeyden önce, öncelerin öncesi, başlangıçların yaratıcısı ve varlığının öncesi olmayan
|-
| [[Fettâh]] || '''الفتّاح''' || Kulların her türlü güçlük ve sıkıntılarını açan ve kolaylaştıran
|-
| [[Gaffâr]] || '''الغفّار''' || Kullarının günâhlarını tekrar tekrar affeden ve çok bağışlayan yüce varlık
|-
| [[Gafûr]] || '''الغفور''' || Mağfiret eden, suçları bağışlayan, affeden.
|-
| [[Ganî]] || '''الغني''' || Çok zengin, hiçbir şeye muhtaç olmayan.
|-
| [[Habîr]] || '''الخبير''' || Her şeyden haberdâr olan, herşeyin iç yüzünden ve gizli tarafından her yönüyle bilen
|-
| [[Hâdî]] || '''الهادي''' || Hidâyete kavuşturan, kulunu hayırla muvaffak kılan.
|-
| [[Hâfıd]] || '''الخافض''' || Allah'ın emirlerini dinlemeyen, başkalarını beğenmeyen, büyüklenip hak ve hukuk tanımaz zorbaları; rezil, perişan eden.
|-
| [[Hafîz (din)|Hafîz]] || '''الحفيظ''' || Muhafaza eden, koruyup saklayan, yapılan işleri bütün ayrıntılarıyla saklayıp, herşeyi belli vaktinde âfet ve belâlardan koruyan.
|-
| [[Hakem (din)|Hakem]] || '''الحكم''' || Hikmet sâhibi olan, yaptığı her işte hikmeti gözeten, hükmeden.
|-
| [[Hakîm (din)|Hakîm]] || '''الحكيم''' || Herşeyi inceliğiyle bilip buna göre emir ve yasakları vâzeden, buyrukları ve bütün işleri yerli yerinde olan
|-
| [[Hakk (din)|Hakk]] || '''الحقّ''' || Varlığı hiç değişmeyen, hiç yok olmayan ve gerçek olan.
|-
| [[Hâlik]] || '''الخالق''' || Yaratıcı olan
|-
| [[Halîm (din)|Halîm]] || '''الحليم''' || Acele etmeyen, günahkârların cezâsını vermeye güç yetirdiği onlara yumuşak davranarak cezâlarını geriye bırakan, hilmi çok olan
|-
| [[Hamîd (din)|Hamîd]] || '''الحميد''' || Çok övülen, övgüye en çok layık olan.
|-
| [[Hasîb]] || '''الحسيب''' || Herkesin yaptıklarını tâkdir eden, yapılanları bütün ayrıntılarıyla bilip her insanı hesâba çekerek yaptığının karşılığını veren
|-
| [[Hayy]] || '''الحيّ''' || Ezelî ve ebedî diri olan, uyuklama, yorulma gibi noksanlıklardan uzak olan.
|-
| [[Kābid]] || '''القابض''' || Herşeyi sonsuz kudreti altına alan, bu kudretiyle kuşatıp kavrayan, herşeyi emri altına alıp tutan
|-
| [[Kādir (din)|Kādir]] || '''القادر''' || Kudret sâhibi, tükenmez kudreti olan, istediğini dilediği gibi yapmaya muktedir olan
|-
| [[Kahhâr]] || '''القهّار''' || Haddi aşanları çok şiddetli kahreden.ghn
|-
| [[Kaviyy]] || '''القويّ''' || Kudretli, güçlü ve sınırsız kuvvet sâhibi olan
|-
| [[Kayyûm (din)|Kayyûm]] || '''القيّوم''' || Yarattıklarının işini çeviren, her işleneni bilen, evveli olmayan.
|-
| [[Kebîr]] || '''الكبير''' || Çok büyük
|-
| [[Kerîm (din)|Kerîm]] || '''الكريم''' || Cömert, kerem sâhibi; muktedirken affeden, cömertlik duygusunu veren, va'dini yerine getiren, çok ikrâm edici
|-
| [[Kuddûs]] || '''القدّوس''' || Her türlü hatâ, gaflet ve âcizlikten, eksiklikten uzak, mutlak kemâl sâhibi
|-
| [[Latîf (din)|Latîf]] || '''اللطيف''' || En ince işlerin bile bütün inceliklerini bilen, nasıl yapıldığına nûfuz edilemeyen en ince şeyleri de yapan
|-
| [[Mâcid (din)|Mâcid]] || '''الماجد''' || Ulu ve cömert, şânı yüce anlamlarını taşımaktadır. Kadri ve şânı büyük, kerem ve müsamahası bol.
|-
| [[Mâlik-ül Mülk]] || '''مالك الملك''' || Mülkün ebedî ezelî sâhibi.
|-
| [[Mâni (İslam)|Mâni]] || '''المانع''' || Bâzı şeylerin meydana gelmesine müsâde etmeyen, engelleyen.
|-
| [[Mecîd (din)|Mecîd]] || '''المجيد''' || Şan, [[şeref]], büyüklük ve kudretinden dolayı yüce olan ve güzel işlerinden dolayı da sevilip övülendir. Şeref, ancak kendi emir ve yasaklarına uymakla elde edilebilir (Hud, 11/73). Şanı, şerefi çok üstün olan.
|-
| [[Melik (din)|Melik]] || '''الملك''' || Mülkün sâhibi, mülk ve saltanatı devamlı olan.
|-
| [[Metîn (din)|Metîn]] || '''المتين''' || Metânetli, kuvveti çok şiddetli olup hiçbir iş zor gelmeyen, pek güçlü demektir.
|-
| [[Mu'ahhir]] || '''المؤخّر''' || Herşeyden sonra yine var olan; O'na uymayanları zelîl edip arkada bırakan, istediğini geri koyan
|-
| [[Mucîb]] || '''المجيب''' || O'na yalvaranların isteklerine icâbet eden ve karşılık verendir, teklifleri bilen
|-
| [[Muğnî]] || '''المغني''' || Dilediğine zenginlik veren, ihtiyaçlarını gideren, zengin kılan.
|-
| [[Muhsin (din)|Muhsin]] || '''المحسن''' || Çokça veren, sonsuz düşünülse bile herşeyin sayısını her yönüyle bilen
|-
| [[Muhyî]] || '''المحيي''' || Dirilten, canlandıran ve hayat veren
|-
| [[Muîd]] || '''المعيد''' || Yarattıklarını yok edip,sonra tekrar diriltecek olan
|-
| [[Muiz]] || '''المعز''' || İzzet ve ikrâm edici, şeref sâhibi
|-
| [[Mukaddim]] || '''المقدّم''' || Herşeyden önce olan, dilediğini öne alan; dilediğine maddî ve manevî nimetler verip yükselten, öne geçiren
|-
| [[Mukît]] || '''المقيت''' || Rızıkları yaratan, bilen, tâyin eden, her yaratılmışın rızkını veren.
|-
| [[Muksit]] || '''المقسط''' || Bütün işlerini dengeli yapan
|-
| [[Muktedir (din)|Muktedir]] || '''المقتدر''' || Gücü herşeye yeten, herşeyi dilediği duruma getiren, kuvvet sâhipleri üzerinde istediği gibi tasarruf eden
|-
| [[Musavvir]] || '''المصور''' || Yaratmış olduğu varlıkların şekillendiren ve durumlarını tâkdir eden
|-
| [[Mübdî']] || '''المبدىء''' || Hiç yoktan ortaya koyan, vâreden, yaratan
|-
| [[Müheymin]] || '''المهيْمن''' || Görüp gözeten, herşeye şâhit olan, herşeyi koruması altına alan, onları muhâfaza edip saklayan
|-
| [[Mü'min (din)|Mü'min]] || '''المؤمن''' || Îmân ve güven veren, her türlü şüphe ve tereddütleri kaldıran
|-
| [[Mümît (din)|Mümît]] || '''المميت''' || Öldüren, ölümü her canlıya tâkdir edip bunu uygulayan
|-
| [[Müntakim]] || '''المنتقم''' || İntikâm alan
|-
| [[Müteâli]] || '''المتعالِ''' || Yüksek ve yüce varlık
|-
| [[Mütekebbir]] || '''المتكبّر''' || Her hususta çok büyük ve azamet sâhibi ulu yaratıcı
|-
| [[Müzil]] || '''المذل''' || Lâyık olanları zillete düşüren, zelîl kılan, onları hor ve hakîr eden
|-
| [[Nâfi]] || '''النافع''' || Hayr ve menfaat verecek şeyleri yaratan, faydalandıran.
|-
| [[Nûr (ad)|Nûr]] || '''النور''' || Âlemleri nurlandıran, hidayete erdiren
.
|-
| [[Râfi]] || '''الرافع''' || Kaldıran, yükselten ve yüksek olan
|-
| [[Rahîm]] || '''الرحيم''' || Bağışlayıcı, sevdiklerine ve müminlere (âhirette) merhamet eden.
|-
| [[Rahmân]] || '''الرحمن''' || ALLAH'ın zati ismi. Pek merhametli, şefkati ve nimeti her şeyi kuşatan.
|-
| [[Rakîb (din)|Rakîb]] || '''الرقيب''' || Görüp gözeten, murâkebe eden, bütün varlıklar üzerine gözcü olup bütün işlerini kontrol altına alan
|-
| [[Ra'ûf]] || '''الرؤوف''' || Çok şefkat ve merhamet gösteren, çok esirgeyen, kolaylık sağlayan
|-
| [[Reşîd (din)|Reşîd]] || '''الرشيد''' || Bütün âlemleri dosdoğru bir nizam ve hikmetle âkıbetine ulaştıran
|-
| [[Rezzâk]] || '''الرزّاق''' || Bütün yaratıkların rızıklarını veren
|-
| [[Sabûr]] || '''الصبور''' || Çok sabırlı olan, isyankârlardan acele intikam almayan
|-
| [[Samed (din)|Samed]] || '''الصمد''' || Hiçbir şeye muhtaç olmayan, tüm canlıların ihtiyaçlarını gideren ve her türlü istekte doğrudan kendisine başvurulan
|-
| [[Şehîd (din)|Şehîd]] || '''الشهيد''' || Herşeye şâhit olan, herşeyi hakkıyla gören, bilen ve muâmelesini de buna göre yapan
|-
| [[Şekûr]] || '''الشكور''' || Çok şükre lâyık olan, kendi rızâsı için şükredilen, şükür olarak yapılan iyi işlerin daha fazlasıyla karşılığını veren, insanlara nimetlerini artırarak şükür muâmelesi yapan
|-
| [[Selām (din)|Selām]] || '''السلام''' || Her türlü eminliğin, salimliğin aslı olan, güvenlik veren. ''([[:wikt:selam|Selam]], [[İslam]] sözcüğüyle aynı [[semantik]] kökten türer.)''
|-
| [[Semî]] || '''السميع''' || İşiten, işitme kuvvetine sâhip olan ve işitme gücünü veren
|-
| [[Tevvâb]] || '''التوّاب''' || Tövbeleri çok kabul eden, tövbe kapısını açık tutarak tövbe etme imkânı veren
|-
| [[Vâcid]] || '''الواجد''' || Vârolan ve herşeyi vâreden, icâd eyleyen; varlığı kendinden olan; dilediğini istediği anda var edip yaratan
|-
| [[Vâhid (din)|Vâhid]] || '''الواحد''' || Tek, bir olan; kendisinden başka tanrı olmayan
|-
| [[Vâlî (din)|Vâlî]] || '''الوالي''' || Yardım eden, destek veren, işleri düzenleyen, yöneten
|-
| [[Vâris (din)|Vâris]] || '''الوارث''' || Bütün servetlerin gerçek sâhibi
|-
| [[Vâsi (din)|Vâsi]] || '''الواسع''' || Bağışlaması bol ve rahmeti çok olan
|-
| [[Vedûd]] |nmöçmkl| '''الودود''' || Çok şefkatli, muhabbetli, sâlih kullarını çok seven ve onlarca çok sevilen, onları rahmet ve rızâsına erdiren; sevilmeye ve dostluğu kazanılmaya yegâne lâyık olan
|-
| [[Vehhâb]] || '''الوهّاب''' || Karşılıksız veren
|-
| [[Vekîl (din)|Vekîl]] || '''الوكيل''' || Hayâtını [[Allah]]'a tevekkül ederek düzenleyen ve böylece O'na sığınanların işlerinde kendilerine yardım eden
|-
| [[Velî (din)|Velî]] || '''الولي''' || Dost, emir sâhibi ve iyi insanların, yâni müminlerin dostu (velîsi) olup onlara yardım ederek işlerini yöneten
|-
| [[Zâhir (din)|Zâhir]] || '''الظاهر''' || Görünen, varlığında hiç şüphe olmayan, varlığı herşeyden âşikâr olan
|-
| [[Zülcelâl-i vel-İkrâm|Zülcelâl-i&nbsp;vel-İkrâm]] || '''ذو الجلال والإكرام''' || Hem azamet, hem de fazl-u kerem sâhibi.
|}
 
== Açıklamalar ==
 
[[Resulullah]] (sav) buyurdular ki:
 
["Allah'ın doksan dokuz ismi vardır. Kim bunları ezberlerse cennete girer. Allah tektir, teki sever." ]
 
'''Kaynak:''' Buhari, Da'avat 68; Müslim, Zikr 5, (2677); Tirmizi, Da'avat 87, (3502)
 
 
[[İmam Buhari]] şöyle yazmıştır:
 
:''[[Ebu Hureyre]] anlattı:''
:إن لله تسعة و تسعين اسمًا، مائةً إلا واحدًا، من أحصاها دخل الجنة
:"''Gerçekten, Allah'ın doksandokuz isimleri vardır, yüzden bir eksiktir, kim bu isimleri sayıp ezberlerse Cennet'e gider.''"<ref>''Sahih-i Buhari'' [[Hadis]] Nr. 419, Cilt 8 veya Cilt 3, Kitap 50, Nr. 894</ref>
 
== Dış bağlantılar ==
* [http://www.islamicdatacenter.com/99names/default.html Görüntülü Esmâ-ül Hüsnâ (İngilizce ve Arapça)]
 
{{Allah'ın güzel isimleri}}
== Kaynakça ==
{{Kaynakça}}
{{Din portalı}}
[[Kategori:Allah'ın 99 ismi| ]]
 
[[Kategori:Allah'ın 99 ismi]]
{{Link SM|id}}
[[Kategori:Dini inanç, gelenek ve akımlar]]
[[Kategori:İslam]]
 
[[ar:الودود]]
[[ar:أسماء الله الحسنى]]
[[az:Əl-Vədud]]
[[bg:99-те имена на Аллах]]
[[bs:99 Allahovih imena]]
[[ca:Noranta-nou noms de Déu]]
[[de:99 Namen Allahs]]
[[en:Names of God in Islam]]
[[es:99 nombres de Dios]]
[[fa:نام‌های خدا در قرآن]]
[[fr:Noms de Dieu en islam]]
[[gl:Os 99 nomes de Alá]]
[[hr:99 Alahovih imena]]
[[id:Asma'ul husna]]
[[it:Nomi di Dio nel Corano]]
[[ja:アッラーフの99の美名]]
[[jv:Asmaaulhusna]]
[[kk:Аллаһтың 99 есімі]]
[[ku:Navên Xwedê]]
[[ms:Asmaul Husna]]
[[nl:99 Schone Namen van God]]
[[pl:99 atrybutów Allaha]]
[[pt:Noventa e nove nomes de Alá]]
[[ro:Cele 99 de nume ale lui Allah]]
[[ru:99 имён Аллаха]]
[[sh:99 Allahovih imena]]
[[simple:99 Names of God]]
[[sq:99 emrat e All-llahut]]
[[su:Asma'ul husna]]
[[sv:Guds 99 namn]]
[[tt:Аллаһның 99 исеме]]
[[ur:اسماء اللہ الحسنیٰ]]
[[uz:Xudoning 99 nomi]]
[[zh:真主的九十九個尊名]]
2.317

değişiklik