Ana menüyü aç

Değişiklikler

değişiklik özeti yok
| dış_bağlantılar = {{commons-species|Haplorrhini}}
}}
'''Kuru burunlu maymunlar''' (Haplorrhini) [[maymunlar]] (Primates) takımının iki alt takımından birisi. Diğer alt takım [[nemli burunlu maymunlar]] (artık kabul görmeyen eski sınıflandırmalarda [[Tarsiiformes]] grubu dahilinde [[önmaymunlar]]dı).
 
== Özellikleri ==
[[İnsangiller]]i de içine alan kuru burunlu maymunlar grubu, nemli burunlulardan birçok farklılık gösterir. Burundaki [[Rhinarium]] bu grupta kurudur. Bu özellik koku alma duyusunun nemli burunlulardan daha kötü olduğunu da gösterir. Göz ile alın boşluğu arasında kemikten duvar bulunur, ve nemli burunlulardan farklı olarak çoğunlukla tek bir yavru doğururlar.
 
== Yayılım ==
Kuru burunlu maymunlar [[Amerika]]'nın ve [[Afrika]]'nın ([[Madagaskar]] hariç) tropik ve subtropik iklimlerinde, [[Güney Asya|Güney-]] ve [[Güneydoğu Asya]] ve Japonyada[[Japonya]]'da yaşarlar. İnsanların[[İnsan]]ların dışında Avrupa'da yaşayan tek primat [[Cebeli tarık]]'ta yaygın olan [[berberi makak]]'dır (''Macaca sylvanus''). İnsanlar ise Güney kutpu dışında her kıtada yaşar.
 
== Sınıflandırma ==
{{Başka dilden çevrilmekte}}
Kuru burunlu maymunlar 3 infra takıma bölünür:
* Die [[Koboldmakis]] leben in Südostasien. Sie wurden früher mit den [[Feuchtnasenaffen]] zu den [[Halbaffen]] zusammengefasst, sind aber näher mit den übrigen Trockennasenaffen verwandt.
* Die [[Neuweltaffen]] kommen nur auf dem amerikanischen Kontinent vor, daher diese Bezeichnung. Sie teilen sich in fünf Familien: [[Krallenaffen]] (Callitrichidae), [[Kapuzinerartige]] (Cebidae), [[Nachtaffen]] (Aotidae), [[Klammerschwanzaffen]] (Atelidae) und [[Sakiaffen]] (Pitheciidae).
* Die [[Altweltaffen]] aus Eurasien und Afrika teilen sich wiederum in zwei Überfamilien: die Geschwänzten Altweltaffen (Cercopithecoidea), deren einzige rezente Familie die [[Meerkatzenverwandte]]n (Cercopthecidae) sind, und die [[Menschenartige]]n (Hominoidea), zu denen die [[Gibbons]] sowie die [[Menschenaffen]] (inklusive der [[Hominini]]) gehören. Stammesgeschichtlich sind die Koboldmakis die Schwestergruppe der beiden anderen Teilordnungen, die manchmal auch unter dem Namen [[Affen|Eigentliche Affen]] (Anthropoidea) zusammengefasst werden.
 
* [[Uzun bacaklı maymunlar]] Güneydoğu Asya'da yaşar. Eski sınıflandırmada nemli burunlu maymunlar'a dahil olan [[önmaymunlar]] grubuna koyulurlardı. Ama kuru burunlulara daha yakın oldukları genetik araştırmalar ile ıspatlanmıştır.
Das Diagramm verdeutlicht die Verwandtschaftsverhältnisse:
* [[Yeni dünya maymunları]] sadece Amerika'da yaşarlar, ve adlarının sebebi de budur. Bu grub 5 familyaya bölünür: [[Pençeli maymungiller]] (Callitrichidae), [[Kapuçingiller]] (Cebidae), [[Gece maymunları]] (Aotidae), [[Klammerschwanzaffen]] (Atelidae) und [[Sakigiller]] (Pitheciidae).
* [[Eski dünya maymunları]] Avrasya ile Afrika'da yaşarlar ve tekrar iki üst familyaya bölünürler: tek yaşayan familyası [[Cercopthecidae]] olan [[kuyruklu eski dünya maymunları]] (Cercopithecoidea), ve [[Gibbongiller]] ile [[İnsangiller]] familyalarından oluşan [[İnsanımsılar]] (Hominoidea).
 
Bazı sınıflandırmalarda yeni- ve eski dünya maymunları [[Maymunlar|Asıl maymunlar]] (Anthropoidea) adı altında bir gruba koyulur.
'''Trockennasenaffen''' (Haplorrhini)
 
Bu diagram akrabalık derecelerini göstermektedir:
 
'''TrockennasenaffenKuru burunlu maymunlar''' (Haplorrhini)
├──[[KoboldmakisUzun bacaklı maymunlar]] (Tarsiiformes)
└──[[AffenMaymunlar|EigentlicheAsıl Affenmaymunlar]] (Anthropoidea oderveya Simiiformes)
├──[[NeuweltaffenYeni dünya maymunları]] oderveya geniş burunlu Breitnasenaffenmaymunlar (Platyrrhini)
│ ├──[[SakiaffenSakigiller]] (Pitheciidae)
│ └──N.N.
│ ├──[[KlammerschwanzaffenAtelidae]] (Atelidae)
│ └──N.N.
│ ├──[[KrallenaffenPençeli maymungiller]] (Callitrichidae)
│ └──N.N.
│ ├──[[NachtaffenGece maymunları]] (Aotidae)
│ └──[[KapuzinerartigeKapuçingiller]] (Cebidae)
└──[[AltweltaffenEski dünya maymunları]] oderveya dar burunlu Schmalnasenaffenmaymunlar (Catarrhini)
├──Geschwänzte├──Kuyruklu Altweltaffeneski dünya maymunları (Cercopithecoidea)
│ └──[[MeerkatzenverwandteCercopithecidae]] (Cercopithecidae)
└──[[Menschenartigeİnsanımsılar]] (Hominoidea)
├──[[GibbonsGibbongiller]] (Hylobatidae)
└──[[Menschenaffenİnsangiller]] (Hominidae)
 
== Kitaplar ==
11.451

değişiklik