"Amazon nehir yunusu" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Bot değişikliği Ekleniyor: sr:Амазонски делфин; Kozmetik değişiklikler
k (Bot değişikliği Ekleniyor: zh-yue:亞馬遜河豚)
k (Bot değişikliği Ekleniyor: sr:Амазонски делфин; Kozmetik değişiklikler)
| ikili_ad_yazar = [[Henri Marie Ducrotay de Blainville|Blainville]], 1817
| harita = Cetacea range map Amazon River Dolphin.PNG
| harita_bilgi = <font color="blue">Amazon nehir yunusu</font> <br />doğal yaşam alanı
| harita_genişlik = 225px
| altbaşlık = Alttürler
| açıklama = ''Inia geoffrensis geoffrensis''<br />''Inia geoffrensis boliviensis''<br />''Inia geoffrensis humboldtiana''
}}
 
'''Bouto''', '''Bufeo''', '''Inia''', '''Pembe yunus''', '''Pembe tatlısu yunusu''', '''Pembe porpoise''', ve '''Tonina'''.
 
== Taksonomi ==
 
İlk örnek 1817 yılında [[Henri Marie Ducrotay de Blainville]] tarafından tanımlanmıştır.
Bazı eski sınıflandırmalarda ''boliviensis'' popülasyonu ayrı bir tür olarak sınıflanmıştır.
 
== Fiziksel tanımlama ==
Amazon nehir yunusunun rengi akılda kalıcı parlak pembe renkten hoş olmayan bir kahverengiye, gri, mavi-gri renkten krem beyaz renge kadar değişiklik gösterebilir. <ref>[http://www.wdcs.org/dan/publishing.nsf/allweb/678080BD6107C067802569CB00538AD6] </ref>. Yetişkin bireyler tipik olarak 2,5 metre boyunda ve 150 kg ağırlığında olur. Gövde boyutlarına göre yan yüzgeçleri büyüktür ve arkaya doğru kıvrılır. Amazon nehir yunusunun [[sırt yüzgeci]] yoktur ancak sırtındaki çıkıntı evrimsel olarak geçmişte bir sırt yüzgeci bulunduğunu gösterir. Oldukça belirgin, ince ve uzun bir ağzı ve hem alt hem üst çenede 25-35 çift dişi vardır. Ön dişler kanca şeklinde iken arka dişler sivri uçlu ama daha düzdür. Öndeki dişler avı yakalamaya arkadakiler de ezmeye yarar. Amazon nehir yunusları genellikle nehir tabanından beslenir ve tercih ettikleri avlar [[yengeç]] ve küçük [[balık]]lardır. Bazen küçük [[kaplumbağa]]ları da yedikleri olur.
 
Yaşam alanlarında [[cıva]] zehirlenmesi nedeniyle bazı yunus ölümleri olmuştur. [[Altın]]ı kayadan ayırmaya yarayan cıvanın kullanıldığı [[altın madeni|altın madenlerine]] yakın bölgelerde bu ölümlerle karşılaşılmaktadır.
 
== Mitoloji ==
Geleneksel [[Amazon Nehri]] [[mitoloji]]sinde yunus geceleri yakışıklı bir erkeğe dönüşür, kızları baştan çıkararak hamile bırakır ve sabah tekrar nehre dönerek yunusa dönüşür. Bu yunusadamlara [[Brezilya]]'da [[encantado]] denir. Mitin ortaya çıkışına neden olarak yunus cinsel organlarının kısmen insan cinsel organlarına benzemesi öne sürülmüştür.
 
== Notlar ==
<references/>
 
== Kaynakça ==
* {{kaynak wiki | url=http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Boto&oldid=96899260 | tarih=28 Aralık 2006 | dil=İngilizce | madde=Boto}}
 
== Dış bağlantılar ==
* [http://www.eco-animals.com/products.html Kitap: "Pink dolphin, friend of the river" (''Pembe yunus, nehrin dostu'')] (Web Sitesi - İngilizce & İspanyolca)
* [http://www.projetoboto.com/ Projeto Boto] - Amazon'a özgü iki yunus türünün (''Inia geoffrensis'' ve''Sotalia fluviatilis'') araştırılması için kâr gütmeyen araştırma projesi
* ARKive - [http://www.arkive.org/species/GES/mammals/Inia_geoffrensis/ Amazon nehir yunusunun ''(Inia geoffrensis)'' resim ve videoları]
* ''Dolphins, Whales and Porpoises: 2002&ndash;20102002–2010 Conservation Action Plan for the World's Cetaceans.'' IUCN/SSC Cetacean Specialist Group 2003, Reeves et al. [http://www.iucn.org/bookstore/HTML-books/SSC-Dolphins-wales-porpoises/cover.html Kitap uzunluğundaki raporun HTML kopyası]
* [http://www.cms.int/reports/small_cetaceans/data/I_geoffrensis/I_geoffrensis.htm Göçmen Türler üzerine Konvansiyon'da Amazon nehir yunusu sayfası]
* [http://www.press.jhu.edu/books/walkers_mammals_of_the_world/cetacea/cetacea.iniidae.inia.html Walker's Mammals of the World Online - Amazon nehir yunusu]
* [http://www.animalinfo.org/species/cetacean/iniageof.htm Amazon nehir yunusu Animal Info sayfası]
* [http://web.archive.org/web/20050315093322/http://www.cetacea.org/boto.htm Cetacea.org sayfası] (İnternet arşivinden)
* [http://virtualexplorers.org/ARD/index.htm - Virtual Explorers]
 
==Dış bağlantılar==
*[http://www.eco-animals.com/products.html Kitap: "Pink dolphin, friend of the river" (''Pembe yunus, nehrin dostu'')] (Web Sitesi - İngilizce & İspanyolca)
*[http://www.projetoboto.com/ Projeto Boto] - Amazon'a özgü iki yunus türünün (''Inia geoffrensis'' ve''Sotalia fluviatilis'') araştırılması için kâr gütmeyen araştırma projesi
*ARKive - [http://www.arkive.org/species/GES/mammals/Inia_geoffrensis/ Amazon nehir yunusunun ''(Inia geoffrensis)'' resim ve videoları]
*''Dolphins, Whales and Porpoises: 2002&ndash;2010 Conservation Action Plan for the World's Cetaceans.'' IUCN/SSC Cetacean Specialist Group 2003, Reeves et al. [http://www.iucn.org/bookstore/HTML-books/SSC-Dolphins-wales-porpoises/cover.html Kitap uzunluğundaki raporun HTML kopyası]
*[http://www.cms.int/reports/small_cetaceans/data/I_geoffrensis/I_geoffrensis.htm Göçmen Türler üzerine Konvansiyon'da Amazon nehir yunusu sayfası]
*[http://www.press.jhu.edu/books/walkers_mammals_of_the_world/cetacea/cetacea.iniidae.inia.html Walker's Mammals of the World Online - Amazon nehir yunusu]
*[http://www.animalinfo.org/species/cetacean/iniageof.htm Amazon nehir yunusu Animal Info sayfası]
*[http://web.archive.org/web/20050315093322/http://www.cetacea.org/boto.htm Cetacea.org sayfası] (İnternet arşivinden)
*[http://virtualexplorers.org/ARD/index.htm - Virtual Explorers]
[[Kategori:Nehir yunusları]]
 
[[ru:Амазонский дельфин]]
[[sk:Inia]]
[[sr:Амазонски делфин]]
[[sv:Amazondelfin]]
[[vi:Cá heo sông Amazon]]
183.890

değişiklik