"Amir Peretz" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
{{çalışma}}
{{Bilgikutusu Başkan
| isim = Amir Peretz<br> עמיר פרץ
| sıra = İsrail savunma bakanı
|}}
'''Amir Peretz''' ([[9 Mart]] [[1952]], [[Fas]]), [[İsrail]]li siyasetçi[[siyaset]]çi; 2005-07 arasında [[İsrail İşçi Partisi]] lideri, 2006-07 arasında İsrail savunma bakanı.
 
== Biyografi ==
1952'de [[Fas]]'ta [[Yahudi]] cemaatinin lideri olan bir babanın oğlu olarak dünyaya geldi. 1956'da Fas bağımsızlığını kazanınca, dört yaşındayken ailesi İsrail'e göç etti. [[Gazze]] sınırındaki Sderot adlı kasabada büyüdü. Lise eğitimini bitirdikten sonra 18 yaşında askere gitti. Paraşütçü[[Paraşüt]]çü birliğinin levazım kısmında görev alırken, 1974'te bir çatışmada ağır yaralandı. Bir yılı yatakta olmak üzere iki yıllık tedavi sonunda tekerlekli sandalyeye mahkûm oldu. Ancak kendi cabasıylaçabasıyla büyük ölçüde tedavi olmayı başardı. Daha sonra ordudan ayrılarak çiftçiliğe başladı.
 
1983'te arkadaşlarının ısrarıyla [[İsrail İşçi Partisi|İşçi Partisi]]'nden Sderot kasabasının belediye başkanlığına aday oldu. Sağcı [[Likud]] ve dinci partilerin elinde olan belediye başkanlığını yıllar sonra İşçi Partisi'ne kazandırdı. Belediye başkanı olarak eğitim ve [[kibbutz]] adı verilen kollektif tarım tesislerine önem verdi. 1988'de İsrail İşçi Partisi'nden [[Knesset]]'e (parlamento) seçildi. 1994'te ise kendisi gibi İşçi Partili olan Haim Ramon'la İsrail İşçi Sendikaları Konfederasyonu'nu (Histadrut) yönetmeye talip oldu. Bağımsız listeyle kazndıklarıkazandıkları sendika seçiminden sonra Ramon başkanlığabaşkan, Peretz de yardımcısı oldu. Aralık 1995'te başbakan [[İzak Rabin]] öldürülünce Haim Ramon görevinden ayrılıp içişleri bakanı oldu., Peretz ise sendika başkanı oldu.
 
Sık sık kullandığı genel [[grev]] silahıyla sert bir sendika lideri olarak görüldü, ancak sonraki yıllarsa tutumunu yumuşattı. 1999'da İsrail İşçi Partisi'nden ayrılarak “Tek Ulus Partisi”'ni kurdu. Tek Ulus, 1999 seçimlerinde iki, 2003 seçimlerinde de üç koltuk kazandı. 2003-2005 arasında maliye bakanı olarak görev yapan eski başbakan [[Benyamin Netanyahu]]'nun piyasa odaklı politikaları nedeniyle İsrail'in sosyal güvenlik programını çökmeye başlaması sonucunda Peretz'in çalışan sınıf içindeki tanınırlığını arttı. Geleneksel [[Solculuk|sol]] politikalara mesafeli olan ve İsrail siyasetini büyük ölçüde egemenlikleri altında tutan Doğu Avrupa Yahudilerinin (Aşkenaz) bir kısmını da yanına çeken Peretz, İsrail İşçi Partisi lideri [[Şimon Peres]]'le yapılan görüşmelerden sonra “Tek Ulus Partisi”'ni feshederek İsrail İşçi Partisi'ne katıldı.
 
9 Kasım 2005'de, İsrail İşçi Partisi'nde yapılan liderlik seçiminde Şimon Peres'i yenilgiye uğratarak parti liderliğine seçildi. İşçi Partisi'nin 2006 seçimlerinde [[Kadima]]'dan sonra ikinci güçlü parti olmasıyla Peretz İsrail'in tarihindeki ilk Aşkenazi[[Aşkenaz]]i olmayan başbakan olma fırsatını da kaybetti.
 
Peretz, [[Ariel Şaron]]'un halefi olan [[Ehud Olmert]]'in liderliğinde kurulan koalisyon hükümetinde savunma bakanı ve başbakan yardımcısı oldu. Temmuz 2006'da iki İsrail askerini kaçıran [[Lübnan]]'da faaliyet gösteren [[Şii]] [[Hizbullah (Lübnan)|Hizbullah]] örgütüne karşı, başbakan Olmert'le beraber aldığı sert bir karşılık verilmesi kararı, İsrail ile [[Lübnan]] arasında yaklaşık 1bir ay süren şiddetli bir çatışmaya dönüştü ([[2006 İsrail-Lübnan Savaşı]]). İsrail savaş sırasında 33 kayıp vermesi ve daha da önemlisi Hizbullah'ı yıldıracak bir başarının sağlanamaması, İsrail halkındakamuoyunda büyük bir hayalkırıklığı ve kızgınlık yarattı.
 
Savaştan sonra kurulan soruşturma komisyonu savaş kararının mantıklı ve mevcut şartlar altında haklı olduğu yönünde bir karar vermesine rağmen Peretz 2007'de yapılan İşçi Partisi liderlik seçimlerinde eski başbakanlardan [[Ehud Barak]]'a karşı kaybetti. Parti liderliğini kaybettikten sonra savunma bakanlığı görevinden de çekildi.
 
== Dış bağlantılar ==
* [http://www.knesset.gov.il/mk/eng/mk_eng.asp?mk_individual_id_t=105 Amir Peretz knesset sayfası] {{en}}
 
 
58.445

değişiklik