Fahreddin-i Acemi: Revizyonlar arasındaki fark

İçerik geliştirildi ve yeni kaynaklar eklendi.
k (Bot v3: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir))
(İçerik geliştirildi ve yeni kaynaklar eklendi.)
 
}}
 
'''Molla Fahreddîn-i Acemî,''' (ō. 1460, [[Edirne]]), ilk [[Osmanlı İmparatorluğu|Osmanlı]] [[Şeyhülislam|şeyhülislamlarından]] [[müderris]] ve [[muhaddis]].<ref>{{Kitap kaynağı|url=https://www.worldcat.org/oclc/855004747|başlık=Âşıkpaşazâde tarihi : [Osmanlı tarihi, 1285-1502]|tarih=2013|sayfa=148|yer=İstanbul|seri=1. basım|diğerleri=Necdet Öztürk, Preussische Staatsbibliothek. Or. Oct|soyadı=Aşıkpaşazade|isbn=978-605-5261-59-7|oclc=855004747}}</ref>
'''Molla Fahreddin-i Acemi''' (ō. 1460, [[Edirne]]) din alimi, müderris, Osmanlı Devleti müftüsü/şeyhülislamı.
 
==Hayatı==
 
Çocukluğu hakkında kaynaklara geçmiş bilgi yoktur. [[İran]]'da doğmuşturdoğduğu tahmin edilebilir. Bu nedenle ''[[Acem (topluluk)|Acemî]]'' lakabı ile anılmıştır. Orada Seyyid ŞerifŞerîf CurcaniCurcânî'yenin talebesi talebeolduğu olmuşturbiliniyor. Sonra[[I. OsmanlıMehmed|Çelebi devletiMehmed]] döneminde, [[Hicrî takvim|Hicrî]] 820'li, [[Miladi takvim|Milâdî]] 1410'lu yıllarda Osmanlı başkenti İstanbul[[Bursa]]'aya gelmiştirgeldiği tahmin edilmektedir. BuBursa’da nedenlekendisi "Acemi"gibi lakabıİran’dan ilegelen anılmıştır.Burhâneddin İstanbul'daHaydar daHerevî’den eğitiminehadis devamokuyup etmişicâzet aldı ve Sultaniye Medresesi'nde [[Molla Şemsüddin-i Fenari|Molla Şemseddin Fenârî]]'nin’nin oğlu olanMehmed Şah Efendi'denFenari’nin icazettalebesi alıpoldu.<ref>{{Kitap molla olmuşturkaynağı|url=https://www.google.com/books/edition/İlk_Osmanlı_medreseleri/DCWdAAAAMAAJ?kptab=overview|başlık=İlk Osmanlı Medreseleri|erişimtarihi=22 Nisan 2022|tarih=1984|dil=TR|çalışma=Mustafa Bilge|yayıncı=İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayını}}</ref><ref name="uzuncarsili">Uzunçarşılı, İsmail Hakkı, ''Osmanlı Tarihi III. Cilt 2. Kısım: XVI. Yüzyıl Ortalarından XVI. Yüzyıl Sonuna Kadar '', Ankara:Türk Tarih Kurumu 1995 (6. Baskı) ISBN 975-16-0014-6 s.450-451</ref>
 
Sonra müderrisliğe başlamıştır. Şemseddin Molla Fenari'nin [[II. Murat]] döneminde 1430'da ölümü ile onun yerine "müftü" olarak atanmış ve günlük yevmiyesi 30 akçe tespit edilmiştir. II. Murat ve [[II. Mehmet]] dönemlerinde yaklaşık 30 yıl boyu bu görevde kalmıştır. Sünni inanışa çok bağlı bir din adamı olduğundan, II. Mehmet'in özellikle birinci padişahlık döneminde babası II. Murat [[Manisa]]'ya çekilmiş iken, saraya girmeyi başaran [[hurufi]] tarikatından kişilerle çatışmıştır. Onların yakılmaları caiz bulan fetva vermiştir.<ref name=uzuncarsili/>
1460'ta Edirne'de ölmüştūr. Edirne'de kendi adına yaptırdığı Dar-ül-Hadis Medresesi, yani Fahrettin Acemi Medresesi, mihrabı önüne gömülmüştür.<ref name=uzuncarsili/>
 
== HurufilerinHurufîlerin yakılması ==
Fahreddin-i Acemi tarafından "kâfir oldukları" gerekçesigerekçe gösterilerek Hurufiler'in canlarının alınması yolunda bir fetva çıkarılması üzerine Fatih Sultan Mehmet'in de fetvaya karşı gelmemesiyle Hurufiler Edirne'de yakılan büyük ateşe atılarak diri diri yakılmıştı. İlk tekbiri Fahreddin-i Acemi'nin getirdiğine inanılır. Fahreddin-i Acemi Hurufilerin yakılması olayında, hem Hurufilerin yakılmaları için fetvayı vermiş, hem de kendisi bizzat diri diri ateşte yakılmalarına yardımcı olmuştu.<ref>Tâcü't-Tevârih, Cilt 5, Kültür Bakanlığı Yayınları, s. 55.</ref><ref>Abdülbaki Gölpınarlı, 100 Soruda Türkiye'de Mezhepler ve Tarikatlar, Gerçek yayınları, s. 157.</ref><ref>{{Web kaynağı |url=http://arsiv.sabah.com.tr/2007/01/14/gnd101.html |başlık=Fatih'in yaktığı Matrix Tarikatı |erişimtarihi=8 Haziran 2014 |arşivurl=https://web.archive.org/web/20140710103237/http://arsiv.sabah.com.tr/2007/01/14/gnd101.html |arşivtarihi=10 Temmuz 2014 |ölüurl=hayır }}</ref><ref>Emre Kongar, Tarihimizle Yüzleşmek, Remzi Kitabevi, s.59.</ref>
 
==Kaynakça==