"Spin (fizik)" sayfasının sürümleri arasındaki fark

giriş tümcesi ve viki standartlarına getirme
(giriş tümcesi ve viki standartlarına getirme)
Fizikte, '''spin''' ya da '''dönü''', [[klasik fizik|klasik]] ve [[kuantum fiziği|kuantumsal]] olarak incelenir.
[[Klasik fizik]] açısından '''dönü''' ya da '''spin''' kavramı incelenirse, dünyanın güneş çevresindeki dönme hareketine bakacak olursak sahip olduğu toplam [[açısal momentum]]u iki terimden oluşur;
 
== Dönünün klasik fizikteki karşılığı ==
[[Karşılığı bulunma ilkesi|Kuantum fiziğinin karşılığı bulunma ilkesine]] göre dönünün de klasik bir karşılığı bulunmalıdır. Bunun için birçok model ortaya atılmıştır.
 
;Gezegen ya da topaç modeli
[[Klasik fizik]] açısından '''dönü''' ya da '''spin''' kavramı incelenirse, dünyanınDünyanın güneş çevresindeki dönme hareketine bakacak olursak sahip olduğu toplam [[açısal momentum]]u iki terimden oluşur;
:<math> \overrightarrow{J}=\overrightarrow{L}\ + \overrightarrow{S} </math>
Bunlardan birincisi <math> \overrightarrow{L}=\overrightarrow{r}\times \overrightarrow{P}</math> şeklinde dünyanın güneşe göre <math>\overrightarrow{r}</math> [[konum]]u ile, <math>\overrightarrow{p} </math> [[çizgisel momentum]]unun [[vektörel çarpım]]ı olur. Bu terim dünyanın bir yıl süren [[yörünge]] hareketinden kaynaklandığı için "yörünge açısal momentumu" adını alır. İkinci terim <math> \overrightarrow{S} = \ {I}\overrightarrow{\omega} </math> şeklinde dünyanın kendi eksenine göre <math> \ {I}</math> [[eylemsizlik momenti]] ile kendi etrafında bir gün süren dönüş hareketinin <math>\overrightarrow{\omega} </math> [[açısal hız]]ının çarpımı olur. Bu ikinci terim dünyanın '''dönü'''sü olarak ifade edilir.
:<math>S = \hbar \, \sqrt{s (s+1)},</math>
Bu ifade de gördüğümüz <math> \ {s}</math> '''[[spin kuantum sayısı]]''' <math>\overrightarrow{S} </math>'nin büyüklüğünü belirleyen bir sayıdır. Tıpkı <math>\overrightarrow{L} </math> nin büyüklüğünü belirleyen <math> \ {l}</math> [[yörünge kuantum sayısı]] gibi. Fakat bunlar arasında önemli bir fark vardır. <math> \ {l}</math> yörünge kuantum sayısı <math> \ {l} = 0,1,2...</math> gibi tamsayı değerlerini alırken, <math> \ {s}</math> spin kuantum sayısı sabit ve tamsayı olmayan <math> \ {s} = 1 / 2 </math> değerini alır.
 
;Barut modeli
[[Orhan Asım Barut]], elektronun dönüsü için bir klasik karşılık önermiştir. Buna göre, bir parçacık için, parçacığın dışıyla olan etkileşimini betimleyen bir ''dış uzay'' ve parçacığın kendisiyle etkileşimini ya da daha doğru bir ifadeyle iç yapısını betimleyen bir ''iç uzay'' tanımlanabilir. herbiri aslında birer [[uzayzaman]] olup, iç uzay [[karmaşık sayı|karmaşıkken]] dış uzay [[gerçel sayı|gerçeldir]]. Uzayzaman, 3 uzam ve 1 zaman olmak üzere dört boyutludur. O halde iç uzay <math>\mathbb{C}^4</math> ve dış uzay <math>\mathbb{R}^4</math> olarak tanımlanıp <math>\mathbf{C}</math> iki boyutlu bir [[yöney uzayı]] olduğu için toplamda 8 boyutlu sayılabilir. Ancak bu uzay sanal yani doğrudan ölçülemeyen (mutlak karesi ölçülebilen) özdeğerlere sahiptir. Bu betimlemede bir elektronun dönünsü, kütle etrafında salınım yapan yük olarak gösterilmiş olur.
 
{{kuvantum-taslak}}
724

değişiklik