"Melez (bitki)" sayfasının sürümleri arasındaki fark

değişiklik özeti yok
(Otorite kontrolü şablonu eklendi)
{{otomatik taksonkutu
{{Taksobitki
| ad = Melez
| resim = Japanese Larch Larix deciduakaempferi Cone and Needles 3008px.jpg
| resim_bilgiresim_altyazı = Amerikan[[Japon melezi]] (''Larix laricinakaempferi'')
| statütakson = Larix
| sıralama = Mill., Gard. Dict. Abr. ed. 4: s.p. (1754).
| alem = [[Bitki|Plantae]]
| tip_tür = ''Larix decidua''
| bölüm = [[Pinopsida|Pinophyta]] <br /><small>(Açık tohumlular)</small>
| tip_tür_sıra = Mill., Gard. Dict. ed. 8: n.º 1 (1768).
| sınıf = [[Pinopsida]]
| altbölüm_sıra = Türler
| takım = [[İğne yapraklılar|Pinales]] <br /><small>(İğne yapraklılar)</small>
| altbölüm = Metne bakınız.
| familya = [[Çamgiller|Pinaceae]] <small>(Çamgiller)</small>
| cins = Larix
| cins_yazar = [[Philip Miller|Mill.]]
| altbaşlık = [[Tür]]ler
| açıklama =
Metne bakınız.
| dış_bağlantılar = {{commons-species|Larix}}
}}
 
'''Melez''', [[çamgiller]] (Pinaceae) familyasından ''Larix'' cinsini oluşturan yaprak döken iğne yapraklı [[ağaç]] [[tür]]lerin ortak adı.
 
Melez, taksonomik bakış açısına bağlı olarak, kuzey yarımkürede dağılmış 10-15 [[tür]]den oluşan bir cinstir. Bazı botanikçiler, yerel çeşitleri tam tür olarak kabul eder ve durum, türlerin buluştuğu geniş melez bölgeler nedeniyle daha da karmaşık hale gelir. Üç tür ([[Dahurian melezi]] (''Larix gmelinii''), [[Amerika melezi]] (''Larix laricina'') ve [[Sibirya melezi]] (''Larix sibirica''), Avrasya ve Kuzey Amerika'nın boreal ormanlarında yaygındır, diğerleri ise yüksek rakımlarda dağ veya yarı alpin bitki örtüsü ile sınırlıdır. Melezler, düz, sütunlu (nadiren çatallı) gövdeli uzun ağaçlardır. [[Yalancı melez]] (''Pseudolarix amabilis'' (J. Nelson) Rehder) ile birlikte, çamgillerin (Pinaceae) tek yaprak döken üyeleridir. Kabuk pürüzsüzdür ancak kısa sürede kalın, pullu ve çatlak hale gelir. Odun reçine bakımından zengindir ve taç konik, geniş veya düzensiz olabilir. İnternodal dallanma yaygındır. Uzun sürgünlerde düzenli aralıklarla kısa sürgünler ile belirgin sürgün [[dimorfizm]]i vardır. Olgunlaşmamış dallar tüylü veya tüysüz olabilir ve olgunlaştıkça rengi değişir. Apikal tomurcuklar küçüktür ve uzun sürgünlerin büyümesini sürdürürken, koltuk altı tomurcukları kısa sürgünlere dönüşür. Bazı melez türlerinde sürgünler zaman zaman kozalaklar yoluyla büyümeye devam eder (çoğalma), ancak bu sürgünler kozalağın olgunlaşmasının ötesinde hayatta kalamaz. İğneye benzer yapraklar kısa sürgünler ve birinci yıl uzun sürgünlerle sınırlıdır; yaşlı dalların yaprakları yoktur. Kısa sürgünlerdeki yapraklar genellikle daha kısa ve uzun sürgünlerdeki yapraklardan daha dardır. Spiral olarak düzenlenmiştir ve kısa pulvini ile birleştirilmiştir. [[Stoma]]lar, alt yaprak yüzeyinde bir salma ile ayrılmış iki sıra halinde düzenlenir ve genellikle yaprağın üst yüzeyinde de bulunur (amfistomatik). Erkek [[strobil]]i küçüktür, tektir ve kısa sürgünlerin tepesinde taşınır, ardından sürgün ölür. Dişi kozalaklar ayrıca kısa sürgünlerde oluşur ve tacın her yerinde oluşabilir. Kısa sürgünlerin tepesinden gelişirler ve genellikle diktirler (bazen yayılırlar veya sarkıktırlar). Kozalaklar tozlaşmadan dört ila yedi ay içinde olgunlaşır ve genellikle kalıcıdır, sadece dökülen dallarla düşer. [[Tohum]] pulları spiral olarak düzenlenmiştir, içbükey dışbükey, tohumları serbest bırakmak için olgunlaştığında açılır. Olgunlaşmamış kozalaklar kırmızı, mor veya yeşil olabilir ve olgunlukta soluk ila koyu kahverengiye dönüşebilir. Çiçek sapı yaprakçığı (brakte) pulları değişkendir ve uzun olabilir veya kısa olabilir. Her pulda iki tohum vardır; kalıcı bir kanat oluşturacak şekilde uzanan zarsı bir kap içine kısmen kapatılmıştır.<ref>{{web kaynağı |başlık=''Larix'' |url=http://treesandshrubsonline.org/articles/larix/ |website=Trees and Shrubs Online |erişimtarihi=28 Şubat 2021}}</ref>
Kuzey yarımkürenin ılıman bölgelerinde yetişen melez (''melezçam'' da denir) cinsi üyeleri, boyları 30 m'yi bulabilen, iğne yapraklı, sarkık dallı ağaçlardır. Cinsin üyelerinden [[Avrupa]] melezi (''Larix decidua'') ve [[Amerika]] melezi (''Larix laricina'') [[kırmızı]], sert, bol [[reçine]]li odunları için yaygın biçimde yetiştirilir.
 
Yakın zamanda yapılan genetik araştırmalar, melezlerin brakte pulu uzunluğu ve yaprak morfolojisine dayalı olarak iki bölüme ayrılmasının <ref name="F" /> yapay bir ayrım olduğunu ve aslında Avrasya ve Amerikan türleri arasında büyük bir farklılık olduğunu göstermiştir <ref name="GL" />. Avrasya türleri içinde, kısa ve uzun tüylü türler arasında ikincil bir bölünme vardır.<ref name="GLD" />
== Türler ==
 
 
== Dış bağlantılar ==
*{{Commons kategori-ufak|Larix}}
 
*{{Vikitür-ufak|Larix}}
{{Otorite kontrolü}}
== Kaynakça ==
 
<references>
<ref name="F">
(Farjon, 1990)
</ref>
<ref name="GL">
(Gernandt & Liston, 1999)
</ref>
<ref name="GLD">
(Gros-Louis ve diğerleri, 2005)
</ref>
</references>
[[Kategori:Melezler|*]]
25.963

değişiklik