"Kanser tanısı" sayfasının sürümleri arasındaki fark

Kaynak eklendi
(Bölüm kendime aittir ve gerekli kaynak eklendi)
(Kaynak eklendi)
 
=== Patoloji İncelemeleri ===
Kanser tanısındaki en etkili yöntemdir. Sıvılara dökülen hücrelerin incelenmesi ([[sitoloji]]) ya da dokulardan alınan örneklerin değerlendirilmesidir. Bu incelemelerin yapılmasında gerekirse histokimya, immunohistokimya, immunofloresan mikroskopi, [[Elektron mikroskobu|elektron mikroskopisi]], akış sitometresi gibi teknikler ile moleküler biyolojinin polimeraz zincir tepkimesi ([[Polimeraz zincir reaksiyonu|PCR]]), gen sekanslama ve in situ hibridizasyon gibi yöntemlerinden de yararlanılmaktadır.<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /><ref name=":5">Tümör Tanısı: [https://www.maksillofasiyalsendromlar.org/neoplasm-diagn2 Patoloji]</ref><ref name=":4">Çöloğlu AS. Oral Patoloji (Ağız Patolojisi). TC Yeditepe Üniversitersi Yayını, Mor Ajans, İstanbul, 2007</ref>{{Ana madde|Biyopsi}}
 
==== Sitoloji ====
Vücudun dış ve iç yüzeylerindeki hücreler dökülür; dökü­len hücrelerin uygun yöntemlerle alınıp incelenmesine [[Pap smear|eksfoliatif sitoloji]] (exfoliative cytology) denir. Jinekolojide uygulanan [[Pap smear|PAP-smear]] (Papanicolaou) yöntemi en bilinen uygulamasıdır. Vücut yüzeylerine ulaşan tümörlerden ya da başkaca lezyonlardan dökülen hücreler içine döküldükleri sıvıyla birlikte alınarak incelendiklerinde tanı konabilir. Sitolojik inceleme için perikard sıvısı, periton sıvısı, plevra sıvısı, eklem sıvısı, tükürük, [[beyin-omurilik sıvısı]] (BOS), mide sıvısı, idrar, kemik iliği örneklerinden yararlanılır. Basit teknikle yapılan uygulama, kenarları keskin olamayan bir spatula ile yüzeyin kazınması ve bir lama yayılması şeklindedir.  Lamlar fiksasyon için alkol ya da yarı yarıya alkol-eter karışımı içine konur. Sıvı bazlı sitoloji tekniğinde ise “swab” adı verilen özel çubuklar kullanılır. Patoloji laboratuvarı gönderilen materyali uygun yöntemlerle boyayarak inceler.<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /><ref name=":5" /><ref name=":4" />
 
Son yıllarda geliştirilen "bilgisayar destekli fırça biyopsisi" yöntemi sitoloji uygulamasındaki olumsuzlukları azaltmıştır. Söz konusu yöntemde örnekler özel fırçalarla alınır. Mikroskopik inceleme aşamasında bilgisayara aktarılan görüntüler özel bir program tarafından değerlendirilir.
 
==== [[Biyopsi]] ====
Çeşitli hastalıklar sırasında meydana gelen lezyonların mikroskopik tanısı için yapılan bir cerrahi uygulamadır. Hangi biyopsi yöntemi uygulanırsa uygulansın doğru yerden-doğru örnek alındığında patoloji tanısı da doğru olacaktır. Yanlış ya da yetersiz örnek alımı veya yanlış fiksasyon patoloji tanısını olanaksızlaştırır. Sonuç alınamayan biyopsi uygulanmalarının yinelenmesi gerekir. Böyle bir tablo, biyopsi sonucunu merakla bekleyen hasta için çekilmez bir durumdur.<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":3" /><ref name=":5" /><ref name=":4" />
 
Aşağıdaki koşulların varlığında biyopsi kaçınılmazdır:
'''Biyopsi Raporu'''
 
Biyopsiyi inceleyen patoloji uzmanı bir rapor düzenler.<ref name=":0" /><ref name=":2" /><ref name=":5" /><ref name=":4" /> Bu raporda;
 
# Tümörün adı (tanısı) konur.
Tümörlerin belirlenmesinde, nitelendirilmesinde ve izlenmesinde çok önemli bir yeri olan patolojik inceleme raporlarında gerçekle uyuşmayan tanılarla karşılaşılabilmektedir. Özellikle tek uzmanlı patoloji laboratuvarlarında yanlış tanı riski görece yüksektir. Patoloji uzmanları arasındaki işbirliği ve biyopsi örneğini gönderen hekim ile patoloji uzmanı arasındaki iletişim bu riski en aza indirmektedir.
 
Biyopsi örneklerinden doğru tanıya ulaşmayı engelleyen başlıca nedenleri sıralarsak;<ref name=":5" /><ref name=":4" />
 
* Yanlış yerden alınmış biyopsi örneği: Biyopsiyi alan uzman, tümörün çıplak gözle görülebilen niteliklerini önemsemelidir. Deri ve mukoza biyopsilerinde kural olarak bir biyopsi örneğinin 1/3’ü normal doku içermelidir. Ayrıca tümör çevresindeki [[fibrozis]] alanlarından ve [[Nekroz|nekrotik]] alanlardan alınan örneklerden tanıya ulaşılmaz.
2.996

değişiklik