"Dietil eter" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Bot: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir)
Etiketler: Mobil değişiklik Mobil web değişikliği Gelişmiş mobil değişikliği
k (Bot: Kaynak ve içerik düzenleme (hata bildir))
 
== Üretim ==
Dietil eter genellikle [[etanol]] üretiminde [[etilen]]in hidrasyonunda yan ürün olarak ortaya çıkmaktadır. Bu işlemde katalizör olarak katı [[fosforik asit]] kullanılır ve daha fazla eter üretimi için ayarlanabilir. [[Alüminyum oksit]] üzerinde etanolün dehidratasyonu ile %95 oranına kadar dietil eter elde edilebilir.<ref>{{citeKitap bookkaynağı |titlebaşlık=Ethyl Ether, Chem. Economics Handbook |yearyıl=1991 |publisheryayıncı=SRI International |locationkonum=Menlo Park, Calif |isbn= }}</ref>
Hem laboratuvarda, hem de sanayi yüksek miktarlarda, asit eter sentezi yoluyla dietil eter üretilebilir.<ref>{{citeKitap bookkaynağı|lastsoyadı=Cohen|firstad=Julius Berend|titlebaşlık=A Class-book of Organic Chemistry, Volume 1|yearyıl=1920|publisheryayıncı=Macmillan and Co.|locationkonum=LondonLondra|pagesayfa=[https://archive.org/details/aclassbookorgan00cohegoog/page/n53 39]|url=https://archive.org/details/aclassbookorgan00cohegoog|quotealıntı=the structure of ethyl alcohol cohen julius diethyl ether.}}</ref> Etanol, [[sülfürik asit]] gibi güçlü bir [[asit]] ile karıştırılır, asit sulu ortamda proton vererek hidronyum (H<sub>3</sub>O<sup>+</sup>) iyonları oluşturur. Asidin hidrojeni, etanolün elektronegatif oksijenine proton verdiğinde etanol pozitif yüklenir:
 
:CH<sub>3</sub>CH<sub>2</sub>OH + H<sub>3</sub>O<sup>+</sup> → CH<sub>3</sub>CH<sub>2</sub>OH<sub>2</sub><sup>+</sup> + H<sub>2</sub>O
 
== Kullanımları ==
Dietil eter özellikle [[selüloz asetat]] gibi selüloz plastikleri için önemli bir çözücüdür.<ref name="kirk">{{citeAnsiklopedi encyclopediakaynağı
| titlebaşlık =Ethers, by Lawrence Karas and W. J. Piel
| encyclopedia =Kirk‑Othmer Encyclopedia of Chemical Technology
| volumecilt =
| pagessayfalar =
| publisheryayıncı =John Wiley & Sons, Inc.
| yearyıl =2004
| id =}}</ref>
 
=== Yakıt ===
Dietil eter 86-96 yüksek bir setan numarasına sahip olduğundan benzinli ve dizel motorlarda [[hidrokarbon]]lar ile karıştırılarak kullanılabilir<ref>{{citeWeb webkaynağı|url=http://www.valvoline.com/pages/products/product_detail.asp?product=38&section=402 | titlebaşlık = Extra Strength Starting Fluid: How it Works | publisheryayıncı = Valvovine | accessdateerişimtarihi=5 Eylül 2007-09-05 |archiveurlarşivurl = https://web.archive.org/web/20070927222427/http://www.valvoline.com/pages/products/product_detail.asp?product=38&section=402 <!-- Bot retrieved archive --> |archivedatearşivtarihi =27 Eylül 2007-09-27}}</ref>. Uçuculuğunun fazla ve parlama noktasının düşük olması nedeniyle soğuk iklimli ülkelerde başlatıcı sıvı olarak kullanılır.
 
=== Laboratuvar kullanımları ===
 
== Anestezik ==
[[William T. G. Morton]], 16 Ekim 1846 tarihinde [[Boston]], [[Massachusetts]]'te eterin anestezik özelliklerini göstermiştir. Dietil eter anestezik olarak ilk defa 30 Mart 1842 tarihinde Crawford Williamson Long tarafında bir ameliyatta kullanılmıştır<ref name=hill>Hill, John W. and Kolb, Doris K. ''Chemistry for Changing Times: 10th Edition''. p. 257. Pearson: Prentice Hall. Upper Saddle River, New Jersey. 2004.</ref><ref name="newgeorgiaencylcopedia">{{citeAnsiklopedi encyclopediakaynağı | url=http://www.georgiaencyclopedia.org/articles/science-medicine/crawford-long-1815-1878 | titlebaşlık=Crawford Long (1815–1878) | publisheryayıncı=University of Georgia Press | encyclopedia=New Georgia Encyclopedia | datetarih=May 14, Mayıs 2004 | accessdateerişimtarihi=February13 13,Şubat 2015 | authoryazar=Madden, M. Leslie}}</ref><ref name="southernmedicalassoc">{{citeWeb webkaynağı | url=http://sma.org/sma-alliance/doctors-day-2/crawford-w-long/ | titlebaşlık=Crawford W. Long | publisheryayıncı=Southern Medical Association | workeser=Doctors' Day | accessdateerişimtarihi=February13 13,Şubat 2015 | url-status=dead | archiveurlarşivurl=https://web.archive.org/web/20150213210340/http://sma.org/sma-alliance/doctors-day-2/crawford-w-long/ | archivedatearşivtarihi=February13 13,Şubat 2015 }}</ref>. 1840 kadar öncesinde İngiliz doktorlar eteri [[afyon]] ile birlikte kullanmaktaydı<ref name= Grattan>Grattan, N. "Treatment of Uterine Haemorrhage". ''Provincial Medicine and Surgical Journal''. Vol. 1, No. 6 (Nov. 7, 1840), p. 107.</ref>.
Dietil eter çoğu zaman zehirli olmadığından [[kloroform]]a tercih edilmiştir<ref>{{citeAkademik journaldergi kaynağı | authoryazar = Calderone, F.A. | journaldergi = Journal of Pharmacology and Experimental Therapeutics | yearyıl = 1935 | volumecilt = 55 | issuesayı= 1 | pagessayfalar = 24–39 | url = http://jpet.aspetjournals.org/cgi/reprint/55/1/24.pdf | titlebaşlık = Studies on Ether Dosage After Pre-Anesthetic Medication with Narcotics (Barbiturates, Magnesium Sulphate and Morphine)}}</ref>.
2005-öncesinde [[Dünya Sağlık Örgütü]]'nün "En Önemli İlaçlar Listesi"nde anestezik olarak bulunmaktaydı<ref>{{citeWeb webkaynağı|titlebaşlık=Essential Medicines WHO Model List (revised April 2003)|locationkonum=Geneva, Switzerland|publisheryayıncı=World Health Organization|website=apps.who.int|datetarih=AprilNisan 2003|accessdateerişimtarihi=6 SeptemberEylül 2017|url=http://apps.who.int/iris/bitstream/10665/68168/1/a80290.pdf|editionbaskı=13th}}</ref><ref>{{citeWeb webkaynağı|titlebaşlık=Essential Medicines WHO Model List (revised March 2005)|locationkonum=Geneva, Switzerland|publisheryayıncı=World Health Organization|website=apps.who.int|datetarih=MarchMart 2005|accessdateerişimtarihi=6 SeptemberEylül 2017|archive-urlarşivurl=https://web.archive.org/web/20050805200129/http://whqlibdoc.who.int/hq/2005/a87017.pdf|archive-datearşivtarihi=5 AugustAğustos 2005|url=http://whqlibdoc.who.int/hq/2005/a87017.pdf|editionbaskı=14th}}</ref>.
 
 
899.171

değişiklik