"Hakasya" sayfasının sürümleri arasındaki fark

k
Bot: Kozmetik değişiklikler
(Abakan21.jpg dosyası Sunset_in_Khakassia.jpg ile değiştirildi)
k (Bot: Kozmetik değişiklikler)
 
|internet_sayfası =
}}
[[Dosya:Khakassia republic map.png|sağ|thumbküçükresim|180px]]
'''Hakasya Cumhuriyeti''' ([[Hakasça]]: Хакас Республиказы; ''Khakas Respublikazı''. [[Rusça]]: Pеспублика Хакасия) veya '''Hakasya'''. Sibirya'da [[Rusya]]'ya bağlı bir cumhuriyet. Orta Sibirya'nın güneyinde yer alır. Güney ve doğusunda [[Tuva Cumhuriyeti]], batısında [[Altay Cumhuriyeti]] ve [[Kemerovo Oblastı|Şorya]], kuzeydoğusunda Kızılyar yeri veya Rusça adıyla Krasnoyarsk oblastı (Hakasça. Хызыл Чар Чир / Hızıl Çar çir) ile çevrilidir.
Yüzölçümü 61 900 km². Baş şehri - [[Abakan]] şehridir.
Hakasya'nın 8 [[ilçe|aymağı]] var.
 
 
== Coğrafi yapı ==
[[Dosya:Relief Map of Khakassia.jpg|мини|sol|Hakasya'nın fiziki relyeflik haritası|sağ|thumbküçükresim|180px]]
Yüzölçümü 61.900 km² dir.
 
Yenisey Nehri'nin yukarı kesimindeki geniş Minusinsk Havzasının batı yarısında yer alır. Yenisey Nehri'nin kollarından, Abakan Irmağı bölgenin ortasından geçer. Irmak vadisinin güneyinde, Karagoş Dağında 2.930 m'ye kadar yükselen Batı Sayan Dağları bulunur. Kuzeyindeki Akaban ile Kuznetsk Alatau Dağlarının en yüksek noktasıyla 2.178 m yüksekliğindeki Verhni Zub'dur. Kapalı havuzda kurak ve sert bir kara iklimi egemendir. Bu nedenle alçak kesimler bozkırlar ve ormanlık alanlarla kaplıdır. Ama 1954'ten sonra özellikle de bakir ve boş toprakların çoğu tarıma açılmıştır. Dağlar [[çam]], [[köknar]] ve [[ladin]] ormanlarıyla kaplıdır. [[Yenisey Nehri]], Hakasya Cumhuriyetinin en uzun akarsuyudur. [[Çulım]], Tom ve Abakan Nehri|Abakan]] diğer önemli nehirlerdir. Cumhuriyet topraklarında üç yüzün üzerinde tuzlu ve tatlı su içeren göller bulunmaktadır. Doğal kaynaklar olarak; demir, altın, gümüş, kömür, petrol ve doğal gaz bulunmaktadır. Rusya' daki en büyük [[molibden]] yatakları bölgede bulunmaktadır.
 
=== Dağlar ===
::* [[Çonhır dağ]]
::* [[Hara hus dağ]] ya da [[Hara-Tas dağ]] (Karatoş dağı)
::* (Verhniy Zub dağı)
::* (Bobrovaya dağı)
* [[Ağban piltiri aymağı]]
 
6 Ekim 2003 tarihli No: 131-FZ «Rusya Federasyonu yerel özyönetimin genel ilkeleri» kanununa göre Hakasya'da:
* 100 kent ve kır belediye yönetimi içinde:
** 5 şehir okruğu,
** 9 şehir,
** 78 kır yerleşimi.
Yeni belediyelik 8 şehir yerleşimi ve 77 kır yerleşimi bulunmaktadır.
 
=== Şehir okruğu ===
İdari merkezi başkent Abakan'dır.
Güney Doğu Sibirya'da bulunan bu bölge, Rusya'nın Krasnoyarks eyaletine bağlıdır. Rusya'nın oluşumunda ve 18. yüzyılda Rusya'ya katılmış, 1930'da Muhtar Bölge olarak yer almıştır.
[[Dosya:Russian Regions-EN.svg|495pik|sağ|thumbküçükresim|Rusya Federasyonu içinde Hakasya Cumhuriyeti haritası]]
 
== Ekonomik Yapısı ==
Kalın (gelin) kaçırma ve karşılığında kız tarafına "'''kalın ödeme'''" adeti vardır. Evli kadınların kocalarını terketmesi halinde "'''kalın'''" erkek tarafına geri ödenir. Doğan çocuklara eski adetlere göre ad verilir. Çocuklar altı aylık olduğunda resmi olarak hristiyan gözüktükleri için vaftiz edilirler ve bir hristiyan adı alırlar; ancak bu ad günlük yaşamda kullanılmaz. Şaman dininin kurallarına göre hareket ederler.
 
Tahta sandıklara kotydukları ölülerine elbise giydirip atının eğeri ile birlikte kurganlara gömerler. Gömülmeden sonraki üç, yirmi, kırk ve yüzüncü günlerde çeşitli törenler yapılır ve yemek verilir. Kırkıncı gün töreninde ölenin atı kesilir, eti yenir; atın başı bir mızrak ucunda mezarın başına dikilir.
 
== Dil ==
|}
 
== Hakasya'dan görünümler ==
<gallery>
Dosya:View of Khakassia.jpg|Hakasya manzara (2000)
30.489

değişiklik